Европа ўзининг пилотируемый космик кема яратишини эълон қилди

Франция президенти Эмманюэль Макрон Европа ўзининг мустақил космик дастурини ишлаб чиқиши ва ўн йил ичида ўзининг одам ташувчи космик кема тизимига эга бўлиши кераклигини билдирди. Мазкур ташаббус Европанинг ўзга давлатлар технологияларига қарамлигига барҳам бериш ҳамда минтақанинг технологик суверенитетини таъминлашга қаратилган. Бу ҳақда Ixbt.com хабар беради.

ixbt.com маълумотига кўра, Европа космик агентлиги (ESA) бош директори Жозеф Ашбахер ҳам шундай таклиф билан чиқиб, Европа ўз космик саноатига инвестицияларни кескин ошириши зарурлигини таъкидлади. У Европа давлатлари келгусида космосда «йўловчи» ёки «учувчи» бўлишни танлаши кераклигини қайд этди.

Босқичма-босқич ривожланиш режаси

Ҳозирги вақтда Европа ўз космонавтларини орбитага мустақил равишда чиқариш имкониятига эга эмас ва хорижий транспорт тизимларига таянади. Макрон тақдим этган режага мувофиқ, вазиятни келгуси ўн йилликда тубдан ўзгартириш кўзда тутилган.

Дастурнинг илк босқичи сифатида Европанинг Нйх юк кемасини яратиш режалаштирилган. Унга кўра, мазкур кема икки йилдан сўнг Халқаро космик станция билан туташиши лозим. Гарчи 2030-йилда ХКСни орбитадан чиқариш ишлари бошланиши эҳтимоли тутилган бўлса-да, бу жараён технологияларни синовдан ўтказиш учун муҳим қадам ҳисобланади.

Лотин ва Ой миссиялари

Шундан сўнг, беш йил ичида Ой сиртига Аргонаут қўниш аппаратини жўнатиш кўзда тутилган. Шундан кейингина Европа ўзининг тўлақонли космик парвозларига ўтиши режалаштирилган.

Ўн йил давомида Франц Гвианадаги Куру космодромидан учириладиган ҳамда европалик ва хорижий астронавтларни орбитага элтувчи махсус кема тайёрланиши керак. Бу эса Европага ўз космик инфратузилмасидан мустақил фойдаланиш имконини беради.

Молиявий харажатлар ва инвестициялар

Дастурни амалга ошириш улкан сармояларни талаб этади. Ашбахернинг таъкидлашича, Европа бу мақсад учун ўн йил мобайнида йилига тахминан 1 миллиард евро, яни жами 10 миллиард евро йўналтириши лозим бўлади.

Шу билан бирга, мавжуд хорижий хизматларга қарамликни сақлаб қолиш ҳам арзон тушмайди. ESA раҳбарининг ҳисоб-китобларига кўра, келгуси ўн йилликда астронавтларни космосга элтиш хизматларини харид қилиш учун тахминан 5 миллиард евро сарфланади. Шу боисдан ўз тизимини яратиш ортиқча харажат эмас, балки келажак учун стратегик сармоя сифатида баҳоланмоқда.