Қийин даврдан чиқишга ёрдам берадиган 10 оддий одат...

Ҳаётда шундай даврлар бўладики, инсон чарчайди, нимадан бошлашни билмайди ва ҳатто оддий ишлар ҳам оғирдек туюлади. Бундай пайтда ҳаммасини бир кунда ўзгартиришга уринишдан кўра, кундалик ҳаётга кичик, аммо барқарор одатларни киритиш кўпроқ самара бериши мумкин.

Қуйидаги усуллар «барча муаммони даволайдиган» рецепт эмас. Лекин улар ўзингизни яхшироқ тушуниш, ички таянчни кучайтириш ва ҳаётингиз устидан назорат ҳиссини қайта тиклашга ёрдам бериши мумкин.

1. Ҳар куни 10 дақиқа ўзингиз билан ёлғиз сайр қилинг

Телефонсиз, мусиқасиз ва хабарларсиз қисқа сайр қилиб кўринг.

Бу вақтни фақат юриш учун эмас, ўзингизни эшитиш учун ишлатинг:

• «Бугун менга нима оғир бўлди?»

• «Нимадан хурсанд бўлдим?»

• «Қайси масала мени ичдан безовта қиляпти?»

Бундай ўз-ўзини таҳлил қилиш инсонга автоматик равишда яшашдан бироз чиқиб, ички ҳолатини англашга ёрдам беради.

2. Кун охирида 3 та яхши нарсани ёзинг

Бу катта воқеа бўлиши шарт эмас.

Масалан:

• яхши суҳбат,

• мазали овқат,

• соғ-саломат уйга қайтиш,

• бажарилган бир кичик вазифа.

Миннатдорлик муаммоларни йўқ қилиб юбормайди. Аммо диққатнинг фақат етишмаётган нарсаларда қолиб кетишига йўл қўймайди.

Баъзан инсон ҳаётида яхши нарсалар борлигини сезмай қолишининг сабаби — улар йўқлиги эмас, балки диққат бошқа жойдалигидир.

3. Кунига 15 дақиқа танангизни ва нафасингизни тинчлантиринг

Йога, медитация, нафас машқлари ёки сокин чўзилиш машқлари — қайси бири сизга мос бўлса, шуни танланг.

Мақсад «идеал хотиржамлик»ка эришиш эмас. Шунчаки мияга кун давомидаги шовқиндан қисқа танаффус бериш.

Агар медитация сизга ёқмаса, уни мажбурий қилманг. 15 дақиқалик секин сайр ёки енгил машқ ҳам яхши вариант.

4. Келажакдаги ўзингиздан хат ёзинг

Ўзингизни бир йил кейинги ҳолатда тасаввур қилинг.

• Қаердасиз?

• Нима ўзгарган?

• Нимани ўргандингиз?

• Қайси муаммони ортда қолдирдингиз?

Энди ўша келажакдаги «сиз» бугунги ўзингизга хат ёзаётгандек ёзинг.

Масалан:

«Мен сендан миннатдорман, чунки ўша пайтда қўрқсанг ҳам биринчи қадамни ташлаган эдинг».

Бу машқ орзу билан воқелик ўртасидаги масофани кўриш ва мақсадни аниқлашга ёрдам бериши мумкин.

5. Ҳисларингизни ичига ютиб юраверманг

Ҳар куни ким биландир барча сирингизни баҳам кўриш шарт эмас.

Аммо доимо «менда ҳаммаси яхши» деб юриш ҳам инсонни чарчатади.

Ишончли дўст, оила аъзоси ёки мутахассис билан:

• «Мен чарчадим».

• «Бу вазият мени хафа қилди».

• «Мен ҳозир қўрқяпман».

деб очиқ айта олишнинг ўзи ички босимни камайтириши мумкин.

Ҳисни тан олиш заифлик эмас. Уни қандай бошқаришни ўрганиш учун биринчи қадамдир.

6. Сиз учун ҳақиқатан муҳим бўлган нарсани аниқланг

Одамлар кўпинча бошқаларнинг мақсадини ўзиники деб қабул қилиб қўяди.

• Катта маош.

• Қиммат машина.

• Муайян лавозим.

• Ҳаммага ёқиш.

Лекин буларнинг қайси бири сизга ҳақиқатан керак?

Қоғозга ҳаётингиздаги энг муҳим 5 қадриятни ёзинг. Масалан: оила, соғлиқ, эркинлик, билим, хотиржамлик.

Кейин кундалик қарорларингиз шу қадриятларга мос келяптими-йўқми, текшириб кўринг.

7. Катта орзу эмас, ҳафталик мақсад қўйинг

• «Ҳаётимни ўзгартираман» деган гап жуда катта.

• «Бу ҳафта уч марта сайр қиламан» — аниқ.

• «Кўп китоб ўқийман» — ноаниқ.

• «Якшанбагача 50 саҳифа ўқийман» — ўлчаб бўладиган мақсад.

Кичик мақсадларни бажариш инсонга ҳаракат қила олишини қайта-қайта исботлаб боради. Бу эса ишончни оширади.

8. Ҳафтада бир марта янги нарса синаб кўринг

• Янги кафе.

• Бошқа йўлдан уйга қайтиш.

• Янги таом.

• Янги машғулот.

• Танимаган инсон билан суҳбат.

Ўзгариш катта бўлиши шарт эмас.

Бир хил кунлар узоқ давом этса, инсонда «ҳаёт тўхтаб қолди» деган ҳис пайдо бўлиши мумкин. Кичик янгиликлар эса қизиқишни қайта уйғотади.

9. Сизни тушунадиган жамоани топинг

Инсон ҳамма қийинчиликни ёлғиз енгиши шарт эмас.

Аёллар учун қўллаб-қувватлаш гуруҳи, қизиқиш клуби, спорт жамоаси, касбий ҳамжамият ёки бошқа хавфсиз муҳит инсонга:

«Фақат менда шундай эмас экан»,

деган ҳисни бериши мумкин.

Муҳими, бундай гуруҳ ҳурматли, хавфсиз ва одамни қарам қилиб қўймайдиган муҳит бўлиши керак.

10. Дўстликни фақат чатда қолдирманг

Баъзан инсон юзлаб одам билан онлайн мулоқот қилади, аммо чиндан ҳам эшитадиган бир инсон етишмайди.

Шунинг учун дўстлар билан оддий учрашув ташкил қилинг.

• Телефонларни четга қўйинг.

• Қаҳва ичинг.

• Сайр қилинг.

• Бир-бирингизни эшитинг.

Қўллаб-қувватлаш ҳар доим катта маслаҳат эмас. Баъзан кимдир ёнингизда ўтириб, гапингизни бўлмасдан эшитиши ҳам етарли.

«Қийин ҳаёт»ни бир кунда ўзгартириш шарт эмас

Кўпчилик бир хатога йўл қўяди: ҳаёт оғирлашганда ўзини ҳамма нарсани зудлик билан тузатишга мажбур қилади.

• Янги иш.

• Янги тана.

• Янги муносабат.

• Янги ҳаёт.

Бирданига.

Аслида эса барқарор ўзгариш кўпинча анча зерикарли кўринади: 10 дақиқа сайр, 15 дақиқа тинчланиш, битта кичик мақсад, битта самимий суҳбат.

Аммо айнан шу майда ишлар ҳафта, ой ва йиллар давомида йиғилиб, инсоннинг кундалик ҳаётини ўзгартиради.

Энг муҳими — ўзингизни «тузатиш керак бўлган муаммо» деб эмас, эътибор, дам ва ривожланишга муҳтож инсон деб қабул қилиш.

Агар тушкунлик, кучли хавотир, умидсизлик ёки кундалик вазифаларни бажариш қийинлиги узоқ вақт давом этса, буни фақат одатлар билан ҳал қилишга уриниш шарт эмас — психолог ёки бошқа малакали мутахассисга мурожаат қилиш фойдали бўлиши мумкин.

Фикрингизни изоҳда қолдиринг ва мақолани танишларингизга Telegram ёки бошқа ижтимоий тармоқлар орқали улашинг.