Çin'de «Yapay Güneş» İçin Dev Mıknatıslar Test Edildi

Çinli bilim insanları, termonükleer enerji alanında büyük bir dönüm noktası yaratabilecek dünyanın en büyük süper iletken mıknatıs sistemini başarıyla test etti. Bu teknoloji, gelecekte 100 milyon derece sıcaklıktaki plazmayı hapsetmek için tasarlanmış olup, insanlığın sınırsız ve temiz enerjiye ulaşma yolunda önemli bir adım olarak kabul ediliyor. Ixbt.com haber veriyor.

Xinhua haber ajansının bildirdiğine göre, Çin Bilimler Akademisi Plazma Fiziği Enstitüsü uzmanları, CRAFT (Comprehensive Research Facility for Fusion Technology) araştırma kompleksinin iki temel elementi olan toroidal süper iletken mıknatıs ve merkezi solenoidin tasarım ve test çalışmalarını tamamladılar. Bu cihazların, gelecekteki ticari termonükleer elektrik santrallerinin temeli olması bekleniyor.

Teknik Özellikler ve Rekor Sonuçlar

Yeni geliştirilen toroidal mıknatısın boyutları etkileyici: uzunluğu 21 metre, genişliği 12 metre ve yüksekliği 3,3 metre. Ağırlığı 582 ton olan bu ekipman, uluslararası ITER projesindeki benzer elementten 1,3 kat daha büyüktür. En önemlisi, depoladığı enerji rezervi açısından dünya benzerlerinden yaklaşık üç kat daha üstündür.

Testler sırasında merkezi solenoid de yüksek dayanıklılığını kanıtladı. Proje kapsamında çalışma akımı 46,5 kiloamper olarak belirlenmiş olsa da, sistem 60 kiloampere kadar olan yüklere dayanabildi. Gelecekte tam kapasiteli bir reaktör bu mıknatıslardan 16 adet kullanacak ve her biri 100 kiloampere kadar akım gücüyle çalışacak şekilde tasarlanmıştır.

Tamamen Yerli Teknolojiler

Enstitü Başkanı Sun Yuntao, toroidal mıknatısın oluşturulması için altı yıl harcandığını belirtti. En dikkat çekici nokta ise, özel çelikten izolasyon malzemelerine ve süper iletken tellere kadar tüm bileşenlerin tamamen Çin'de üretilmiş olmasıdır. Bu durum, ülkenin yüksek teknoloji alanında dışa bağımlılıktan kurtulduğunu göstermektedir.

Termonükleer reaktörler, Güneş'in merkezindeki süreçlerin dünya koşullarında tekrarlanmasına dayanır. Burada oluşan plazma sıcaklığı 100 milyon dereceyi aşar. Hiçbir maddi cisim bu sıcaklığa dayanamadığı için, plazmayı havada tutmak amacıyla ultra güçlü manyetik alanlar gereklidir. Çin'in EAST (Experimental Advanced Superconducting Tokamak) projesinin «Yapay Güneş» olarak adlandırılmasının nedeni budur.

Bu başarı sadece Çin için değil, tüm dünya enerjisi için stratejik öneme sahiptir. Eğer bilim insanları termonükleer füzyonu tamamen kontrol altına alabilirlerse, insanlık ekolojiye zarar vermeyen ve neredeyse tükenmez bir enerji kaynağına sahip olacak. Mevcut testler ise bu hayalin gerçekleşmesinin uzak olmadığını gösteriyor.