Yevropa Rossiya bilan bog‘liq yangi xavfdan ogohlantirildi

Yevropada Rossiya–Ukraina urushi atrofidagi xavfsizlik bahslari yana kuchaydi. Bir tomondan, ayrim yevropalik siyosatchilar Moskva bilan bog‘liq siyosatni boshqacha baholamoqda. Boshqa tomondan esa Polsha bosh vaziri Donald Tusk razvedka ma’lumotlariga tayanib, Ukraina qo‘llab-quvvatlayotgan davlatlarga nisbatan ehtimoliy gibrid hujumlar xavfidan ogohlantirdi.

Bu bayonotlar Rossiya–Ukraina urushida kuz-qish davri yanada keskin kechishi mumkinligi haqidagi bahslar fonida yangradi.

1. Finlyandiyalik siyosatchi Rossiyaning harakatlariga boshqacha baho berdi

Finlyandiyalik siyosatchi Armando Mema ijtimoiy tarmoqda Rossiyaning Ukraina urushidagi harakatlarini o‘z nuqtayi nazaridan baholadi.

Uning fikricha, Yevropada Moskvaning ayrim harakatlari zaiflik sifatida talqin qilinayotgan bo‘lsa-da, buni aksincha kuch va sabr belgisi deb baholash mumkin.

Mema Rossiya radikal qadamlardan o‘zini tiyib, qaror qabul qilishda ehtiyotkorlik qilayotganini ta’kidlagan.

Shu bilan birga, uning Rossiyaning harbiy imkoniyatlari va boshqa davlatlarga nisbatan munosabati haqidagi keskin bayonotlari shaxsiy siyosiy pozitsiya sifatida qaralishi kerak.

2. Polsha bosh vaziri: kuz oxiri va qish hal qiluvchi davr bo‘lishi mumkin

17 sentyabr kuni Polsha bosh vaziri Donald Tusk Seymda mamlakat xavfsizligi yuzasidan nutq so‘zladi.

Uning ta’kidlashicha, razvedka ma’lumotlariga ko‘ra, kuz oxiri va qish Rossiya–Ukraina urushida hozirgacha eng muhim davrlardan biri bo‘lishi mumkin. Tusk kelgusi oylar uchun bir ssenariyni eng ehtimoliy variant sifatida tilga olgan, ammo bu yagona ehtimoliy natija emasligini ham qayd etgan.

Polsha hukumati rahbari Rossiya Ukrainadagi hujumlarini kuchaytirishi mumkinligidan xavotir bildirdi.

3. Tusk NATO davlatlariga ehtimoliy gibrid hujumlar haqida gapirdi

Tuskning Seymdagi bayonotida eng ko‘p e’tibor qaratilgan masalalardan biri — Ukrainaga yordam berayotgan davlatlarga nisbatan ehtimoliy dron va raketa hujumlari haqidagi razvedka bahosi bo‘ldi.

Uning aytishicha, razvedka xizmatlari Rossiya rejalari orasida Ukraina tarafdorlari, jumladan Polshaga qarshi gibrid hujumlar bo‘lishi mumkinligini baholamoqda. Tusk bunday hodisalar “tasodifiy” ko‘rinishda taqdim etilishi ehtimolini ham aytdi.

Muhim jihat: bu Polsha razvedkasiga tayangan xavf bahosi, Rossiya tomonidan amalga oshirilishi tasdiqlangan hujum haqidagi xabar emas.

4. Yangi dronlar ham alohida xavf sifatida tilga olindi

Tusk Rossiya Ukrainada yangi turdagi reaktiv dronlardan ommaviy ravishda foydalanayotganini ham ta’kidladi.

Polsha bosh vaziri bunday apparatlar yuqoriroq tezlikda harakatlanishi va ularga qarshi samarali himoyani kuchaytirish zarurligini aytdi.

Bu masala Yevropa davlatlarida havo mudofaasi va dronlarga qarshi tizimlarni rivojlantirish bo‘yicha muhokamalarni yanada dolzarblashtirmoqda.

5. Polsha Ukrainaga yordamni kamaytirmoqchi emas

Ayni paytda Varshava Kiyevni qo‘llab-quvvatlashni davom ettirishini bildirmoqda.

Polsha tashqi ishlar vaziri Radoslav Sikorski mamlakat Ukraina uchun hozirgacha eng yirik harbiy yordam paketlaridan birini tayyorlayotganini ma’lum qildi. U Polsha Ukrainaga yordamni qisqartirish niyatida emasligini ham ta’kidlagan.

18 sentyabr kuni esa Tusk Polsha Ukraina va boshqa hamkorlar bilan ballistik raketalarga qarshi mudofaa bo‘yicha koalitsiyaga qo‘shilganini ma’lum qildi.

6. Yevropa oldida ikki xil yondashuv to‘qnashmoqda

Hozirgi vaziyatda Yevropa davlatlarida Rossiya–Ukraina urushiga munosabat bo‘yicha turli siyosiy qarashlar mavjud.

Bir tomonda Ukrainaga harbiy va iqtisodiy yordamni kuchaytirish hamda Rossiyadan kelishi mumkin bo‘lgan xavflarga tayyorgarlikni oshirish tarafdorlari bor.

Ikkinchi tomonda esa urug‘ni diplomatik yo‘l bilan yakunlash, eskalatsiyaning oldini olish va Moskva bilan muloqotni saqlab qolish zarurligini ta’kidlovchi siyosiy qarashlar mavjud.

Shu sababli Armando Mema kabi siyosatchilarning bayonotlari ham Yevropa jamoatchiligidagi kengroq siyosiy bahslarning bir qismi sifatida ko‘riladi.

Xulosa

So‘nggi bayonotlar Yevropa uchun Rossiya–Ukraina urushidagi xavfsizlik masalasi yanada dolzarblashayotganini ko‘rsatmoqda.

Donald Tusk kuz oxiri va qishni urushning muhim davri sifatida baholab, Ukraina qo‘llab-quvvatlovchi davlatlarga ehtimoliy gibrid hujumlar haqida razvedka bahosini ochiqladi. Polsha esa bir vaqtning o‘zida Ukrainaga harbiy yordamni davom ettirishini bildirmoqda.

Shu bilan birga, Rossiyaning harakatlarini boshqacha talqin qilayotgan yevropalik siyosatchilarning fikrlari ham mavjud. Ammo bunday bayonotlarni fakt sifatida emas, ularni bildirgan siyosatchilarning pozitsiyasi sifatida ajratib ko‘rsatish muhim.