Foto: Prezident matbuot xizmati
O‘zbekiston prezidenti Shavkat Mirziyoyev Turkiy davlatlar tashkilotiga a’zo mamlakatlar delegatsiyalari rahbarlari bilan birgalikda Qozog‘istonning Turkiston shahridagi tarixiy-madaniy markazda bo‘ldi. Tashrif doirasida oliy martabali mehmonlar Markaziy Osiyo islom me’morchiligining eng yorqin durdonalaridan biri — Xoja Ahmad Yassaviy maqbarasini ziyorat qildi.
Qozog‘istonning bosh ma’naviy markazlaridan biri hisoblangan ushbu majmua nafaqat turkiy xalqlar, balki butun islom olami uchun katta tarixiy va ma’naviy ahamiyatga ega. Yetakchilar buyuk so‘fiy shoir, mutafakkir va ma’rifatparvar Xoja Ahmad Yassaviy xotirasiga hurmat bajo keltirdilar.
Ma’lumki, Xoja Ahmad Yassaviy maqbarasi XIV asr oxirida Amir Temur farmoyishiga binoan barpo etilgan. Majmua qurilishi 1389–1391 yillarda boshlangan va XIV asr oxiriga qadar davom etgan. Bugungi kunda ushbu nodir obida YUNЕSKOning Butunjahon merosi ro‘yxatiga kiritilgan.
Maqbara Markaziy Osiyodagi o‘rta asr islom me’morchiligining eng muhtasham va noyob namunalaridan biri hisoblanadi. Uning bunyod etilishida Movarounnahr ustalari, shuningdek, turli hududlardan kelgan me’morlar, naqqoshlar va hunarmandlar ishtirok etgan. Shu bois majmua qiyofasida turkiy va islom sivilizatsiyasining boy me’moriy an’analari mujassam.
Tashrif davomida delegatsiyalar rahbarlari “Hazrat Sulton” muzey-qo‘riqxonasining tashriflar markazi bilan ham tanishdi. Bu yerda ziyoratchilar va mehmonlarni qabul qilish, ko‘rgazmalar tashkil etish hamda Turkistonning boy tarixiy-madaniy merosini keng namoyish etish uchun zamonaviy sharoitlar yaratilgan.
Markazda o‘rta asrlarga oid noyob merosni saqlash, o‘rganish va targ‘ib qilishga qaratilgan doimiy muzey ekspozitsiyasi — “Noyob eksponatlar zali” alohida o‘rin tutadi. Ushbu zalda Xoja Ahmad Yassaviy maqbarasi bilan bog‘liq nodir tarixiy ashyolar, XIV–XV asrlarga mansub osori atiqalar, me’moriy va amaliy bezak san’ati namunalari, shuningdek, kulolchilik buyumlari namoyish etilgan.
Ekspozitsiyada maqbaraning asl eshigi, Xoja Ahmad Yassaviy qabri ustidagi yopinchiq, Amir Temur tomonidan hadya qilingan bronza shamdonlar hamda Turkistonning qadimiy tarixini yorituvchi arxeologik va keramik topilmalar ham joy olgan.
Bunday yodgorliklar turkiy xalqlarning mushtarak tarixi, ma’naviy ildizlari va madaniy yaqinligini yanada chuqur anglashga xizmat qiladi. Ular tarixiy xotirani mustahkamlash, ma’naviy merosni asrab-avaylash va kelajak avlodlarga yetkazishda muhim ahamiyatga ega.
Ta’kidlanishicha, Turkistondagi ushbu madaniy va ma’naviy maskanlar qardosh xalqlarni birlashtiruvchi muhim ko‘prik vazifasini bajaradi. Zero, umumiy tarix, mushtarak e’tiqod va boy an’analar turkiy davlatlar o‘rtasidagi do‘stlik va hamkorlikni yanada mustahkamlaydi.
Qisqasi, Shavkat Mirziyoyev va Turkiy davlatlar tashkiloti delegatsiyalari rahbarlarining Xoja Ahmad Yassaviy maqbarasiga tashrifi tarixiy xotira, ma’naviy meros va qardoshlik rishtalariga bo‘lgan yuksak ehtirom ifodasi bo‘ldi. Turkiston yana bir bor turkiy dunyoning ma’naviy markazlaridan biri ekanini namoyon etdi.
“Zamin”ni Telegramʻda oʻqing! 
