NASA Марсда ҳайратланарли улкан кўпбурчаклар майдонини аниқлади

NASAнинг Curiosity марсоҳоди Қизил сайёрадан ўзининг энг ноёб ва кенг қамровли панорамали суратларини Ерга юборди. Ушбу илмий кашфиёт сайёра геологиясини ўрганишда муҳим қадам бўлиб, миллионлаб йиллар олдинги иқлимий ўзгаришларни тушунишга ёрдам беради. Бу ҳақда Ixbt.com хабар беради.

ixbt.com маълумотига кўра, қурилма Шарп тоғи этагидаги Валле Гранде деб номланган ҳудуддан 360 даражали янги панорама тақдим этди. Суратда ўлчами 4 дан 8 сантиметргача бўлган сўнгги тўрсимон тузилмалар — полигонал ёриқлар аниқ акс этган.

Ноёб топилманинг кўлами

Мутахассисларнинг таъкидлашича, миссия давомида шундай геометрик шаклдаги кичик участкалар аввал ҳам бир неча бор топилган эди. Бироқ Валле Гранде ҳудудидаги каби улкан кўлам ва бутун бир майдонни эгаллаган кўпбурчаклар илгари ҳеч қачон кузатилмаган.

Жорий йилнинг 19 ва 20 июн кунларида, яни миссиянинг 4930 ва 4931-март солларида олинган панели тасвирларда кўпбурчак шакллар камеранинг кўриш доирасидаги барча йўналишларга чўзилиб кетгани кўрсатилган. Улар ҳатто баландлиги 6 метр келадиган ва чўққиси қалин қум қатлами билан қопланган «Мирафлорес» деб номланган яқин атрофдаги қоянинг ён бағирларини ҳам ўраб олган.

NASAнинг Жанубий Калифорниядаги Реактив ҳаракатланиш лабораторияси лойиҳасининг илмий раҳбари Эшвин Васаваданинг сўзларига кўра, бу манзара ҳақиқатан ҳам ҳайратланарли. Мутахассислар ушбу шаклларнинг шакли ва кимёвий таркибини синчиклаб ўлчаб чиқмоқда ҳамда улар орқали сайёрадаги қадимги жараёнларнинг сирларини очишга умид қилмоқда.

Илмий изланишлар ва келажак режалари

Олимларнинг фикрича, илгари топилган баъзи кўпбурчаклар қуритилган лойнинг ёрилиши натижасида ҳосил бўлган. Бироқ уларнинг ғайриоддий панжарали тузилиши ҳароратнинг кескин ўзгариши ёки чўкинди жинслардан сувнинг сиқиб чиқарилиши каби бошқа мураккаб жараёнлар таъсирида ҳам юзага келган бўлиши мумкин.

Мазкур топилма Curiosity марсоҳоди 2012 йил 5 августда Марсга қўнганидан бери ўтган 14 йил давомида тақдим этган кўплаб кутилмаган совғалардан бири бўлиб қолмоқда. Ўз навбатида, тадқиқотлар ва келажакдаги космик миссиялар доирасида, хусусан, SpaceX асосчиси Илон Маскнинг таъкидлашича, инсониятнинг Марсга илк қадамини қўйиши бундан беш-этти йил кейиноқ амалга ошиши режалаштирилмоқда.