NASA раҳбари: АҚШ Ойсна-да Хитойдан олдин қўниши шарт

АҚШ Ойсига хитойлик астронавтлардан олдинроқ қадам қўйиши шарт, чунки янги фазовий пойганинг натижаси нафақат космик дастурларга, балки халқаро иттифоқлар, технологик стандартлар ва Американинг глобал нуфузига ҳам жиддий таъсир кўрсатиши мумкин. Бу ҳақда NASA раҳбари Жаред Айзектман маълум қилди. Унинг таъкидлашича, мазкур мусобақа мамлакат миллий хавфсизлигининг муҳим таркибий қисмига айланган. Бу ҳақда Ixbt.com хабар беради.

Ҳозирги вақтда NASA инсонларни Ойна юзасига 2028-йилда етказиб боришни режалаштирган бўлса, Хитой ўзининг бошқариладиган миссиясини 2030-йилга мўлжаллаган. Бироқ, ixbt.com хабар қилишича, агар америкалик мутахассислар графикка амал қилмаса, Пекин Қўшма Штатларни ортда қолдириши эҳтимоли йўқ эмас. Бу эса келажакдаги геосиёсий мувозанат учун ҳал қилувчи аҳамият касб этиши мумкин.

Ойнинг жанубий қутби ва чекланган имкониятлар

Янги фазовий пойганинг асосий ҳудуди этиб Ойнинг жанубий қутби белгиланган. Мазкур ҳудудда фойдали қазилмалар бўлиши эҳтимоли юқори бўлиб, у ердаги шароит келгусида Марсга уюштириладиган миссиялар учун зарур бўлган технологияларни синовдан ўтказишга жуда мос келади. Шу билан бирга, қўниш ва фаолият олиб бориш учун қулай жойлар жуда чекланган.

Айзектман бу ҳудудларни «чекланган сондаги тўхташ жойлари»га қиёслади ва уларга ҳар икки давлат даъвогар эканлигини таъкидлади. Биринчи бўлиб қадам қўйган томон бошқа давлатларнинг қайси технологияларни ривожлантириши, кимнинг стандартларини қабул қилиши ва хавфсизлик соҳасида ким билан ҳамкорлик қилишига бевосита таъсир кўрсатиши мумкин.

Тарихий параллеллар ва ҳарбий ҳамкорлик

NASA раҳбари 1969-йилда амалга оширилган «Аполлон-11» миссиясини эслаб, уни АҚШ имкониятларининг ёрқин намойиши сифатида баҳолади. Унинг фикрича, агар Хитой бу гал биринчи бўлиб муваффақиятга эришса, бу Америка таъсирига тескари таъсир кўрсатиши ва салбий оқибатларга олиб келиши мумкин.

Шу муносабат билан, Айзектман NASA ва Pentagon ўртасидаги ўзаро ҳамкорликни янада кучайтириш тарафдори эканини билдирди. Ҳар икки идора алоҳида тузилмалар бўлиб қолишига қарамай, улар Ой атрофидаги фазода операциялар ва технологияларни, шунингдек, космик ядро энергетикаси лойиҳаларини биргаликда ривожлантириши мақсадга мувофиқ.

Экспертнинг фикрича, икки идоранинг алоҳида иш олиб бориши чекланган ресурсларнинг сочилиб кетишига олиб келади. Қўшма инвестициялар эса фуқаролик ва ҳарбий космик дастурлар имкониятларидан янада самаралироқ фойдаланиш имконини беради.