Avrupa Instagram ve Facebook'a karşı harekete geçti: Meta büyük bir para cezası riskiyle karşı karşıya

Avrupa Birliği, Instagram ve Facebook'un bazı özelliklerinin kullanıcıları platformdan kopamayacakları bir duruma sokabileceği sonucuna vardı. Avrupa Komisyonu'nun ön değerlendirmesine göre Meta, özellikle gençler ve savunmasız kullanıcılar için oluşan riskleri yeterince dikkate almadı.

Soruşturma sonucunda bu bulgular doğrulanırsa, dünyanın en büyük teknoloji şirketlerinden biri yıllık küresel cirosunun yüzde 6'sına kadar para cezasıyla karşı karşıya kalabilir.

Avrupa Komisyonu Meta'yı neyle suçluyor?

10 Temmuz'da Avrupa Komisyonu, Meta'nın Avrupa Birliği'nin Dijital Hizmetler Yasası'nı ihlal ettiğine dair ön kararı kabul etti.

Komisyon, Facebook ve Instagram'daki bazı arayüz çözümlerinin kullanıcıları platformda daha uzun süre tutmaya yaradığını ve bunun fiziksel ve ruhsal sağlık için risk oluşturabileceğini belirtti.

Soruşturmaya göre Meta, bu riskleri özellikle şu gruplar için yeterince değerlendirmedi:

• reşit olmayanlar;

• gençler;

• savunmasız yetişkin kullanıcılar.

Hangi özellikler itiraza neden oldu?

Avrupa Komisyonu'nun karşı çıktığı temel mekanizmalar şunlardır:

• kişiselleştirilmiş öneri algoritması;

• videoların otomatik oynatılması;

• sonsuz kaydırma (infinite scroll) özelliği.

Komisyon'a göre, tam da bu özellikler kullanıcıları sürekli yeni içerik izlemeye teşvik ediyor ve onları «otopilot modu»na sokabiliyor.

Ayrıca, Avrupa Birliği, Meta şirketinin, gençlerin gece Instagram ve Facebook'ta geçirdikleri süre ile Reels ve Stories gibi formatların aşırı kullanıma etkisine dair verileri de yeterince dikkate almadığını vurguladı.

Ebeveyn denetimleri de eleştirildi

Komisyon, Meta tarafından sunulan ebeveyn denetim araçlarının da beklenen düzeyde etkili olmadığı sonucuna vardı.

Açıklamada, bu araçların doğru kullanımı için ebeveynlerin yeterli teknik bilgiye sahip olmasının ve bunları öğrenmek için özel zaman ayırmasının gerektiği belirtildi. Uygulamada ise bu her zaman mümkün olmamaktadır.

Meta'yı şimdi ne bekliyor?

Ön kararın açıklanmasının ardından Meta şirketine belgeleri inceleme ve Avrupa Komisyonu'nun itirazlarına yazılı yanıt verme imkanı tanınacak.

Soruşturma sonucunda Komisyon'un bulguları doğrulanırsa, Meta şirketi küresel yıllık cirosunun yüzde 6'sına kadar para cezasına çarptırılabilir.

Bilgi için belirtmek gerekirse, Avrupa Birliği, Meta'nın Dijital Hizmetler Yasası'na uyumuna ilişkin resmi soruşturmayı Mayıs 2024'te başlatmıştı.