Yapay zeka maskesi altında işten çıkarmalar: Teknoloji devleri neden çalışanlarından vazgeçiyor?
Küresel teknoloji endüstrisinde beklenmedik ve çelişkili süreçler yaşanıyor. Büyük şirketler rekor kâr ve gelir raporları açıklarken, on binlerce çalışanı işten çıkarmaya devam ediyor. Bu küçülmelerin temel nedeni olarak ise genellikle yapay zeka (AI) teknolojilerinin entegrasyonu gösteriliyor. Ancak sektör uzmanları, bu bahane arkasında başka ekonomik faktörlerin gizlendiğinden şüpheleniyor. Bu konuda Techcrunch.com haber veriyor.
TrueUp platformu verilerine göre, bu yıl teknoloji şirketlerinde 363'ten fazla işten çıkarma dalgası yaşandı ve bu durum yaklaşık 150 bin kişinin işsiz kalmasına yol açtı. Bu, geçen yılki rakamdan yüzde 44 daha yüksek olup, her gün ortalama 974 uzmanın yerini kaybettiği anlamına geliyor. Challenger, Grey & Christmas danışmanlık firmasının raporunda, geçen ay işten çıkarmaların son iki yılın en yüksek seviyesine ulaştığı ve neredeyse tüm sektörlerde AI'nın ana neden olarak gösterildiği belirtiliyor.
AI — hataları örtbas etmek için uygun bir bahane mi?
Birçok analist, yapay zekayı çalışanları işten çıkarmak için sadece "uygun bir maske" olarak görüyor. Örneğin, Block şirketinin lideri Jack Dorsey, başlangıçta işten çıkarmaları AI araçlarının çalışma tarzını değiştirmesiyle açıklamıştı. Ancak daha sonra, pandemi döneminde şirketin gereğinden fazla personel aldığını itiraf etmek zorunda kaldı. Ünlü yatırımcı Marc Andreessen de bu görüşe katılıyor. Ona göre, büyük şirketlerin çoğunda yüzde 25 ile yüzde 75 arasında fazla personel bulunuyor ve artık AI teknolojisini kendi hatalarını düzeltmek için "sihirli bir bahane" olarak kullanıyorlar.Uber şirketindeki durum da dikkat çekici. Şirket, İK departmanı çalışanlarının yüzde 23'ünü işten çıkarırken, bunun AI ile ilgili olmadığını vurguladı. Ancak bu açıklama, Uber'in teknik direktörünün 2026 yılına kadar planlanan AI bütçesini sadece dört ayda tükettiği ve mühendislerin Claude Code gibi araçları kullanmasını kısıtlamak zorunda kaldığı haberlerinden sonra geldi. Bu durum, şirket içindeki finansal kaynakların yeniden dağıtıldığını gösteriyor.
Zenginlik ve işsizlik arasındaki uçurum
Çalışanlar kapı dışarı edilirken, teknoloji dünyasının liderleri ve AI girişimleri görülmemiş seviyelerde zenginleşiyor. Örneğin:- Çip üreticisi Cerebras Systems, NASDAQ borsasına girdiği ilk gün hisseleri yüzde 68 değer kazanarak kurucularını milyarder yaptı;
- SpaceX şirketinin piyasa değeri 2,1 trilyon dolara ulaştı, bu da binlerce çalışanın kağıt üzerindeki milyonlarına dönüştü;
- OpenAI ve Anthropic gibi şirketlerin değeri 1 trilyon dolar civarında tahmin ediliyor.
Şu anda ABD ve diğer gelişmiş ülkelerde yaşam maliyeti, sağlık sigortası ve ipotek faizleri hızla yükseliyor. Teknoloji sektöründeki uzmanlar için iş imkanlarının azalması ekonomik zorlukları daha da artırıyor. Uzmanlara göre, AI verimliliği gerçekten artırsa da, mevcut işten çıkarmalar daha çok kurumsal maliyetleri optimize etmeye ve hissedarlara karşı rapor vermeye yönelik stratejik bir hamledir.
Yorumlar 0
…