Kanada'da füzyon devrimi: LM26 reaktörü plazmayı 8 milyon dereceye ısıttı

Kanada merkezli General Fusion şirketi, Lawson Machine 26 (LM26) cihazında gerçekleştirilen testler sırasında önemli bir teknolojik başarı elde ettiğini duyurdu. Araştırmacılar, mekanik sıkıştırma yöntemiyle elektron plazma sıcaklığını üç kattan fazla artırmayı başardılar. Bu başarı, insanlığı kontrol edilebilir nükleer füzyon yoluyla sınırsız ve temiz enerji elde etme hedefine bir adım daha yaklaştırıyor. Ixbt.com haber veriyor.

Şirket verilerine göre, deney sırasında plazma sıcaklığı yaklaşık 0,72 keV değerine ulaştı, bu da Celsius ölçeğine göre yaklaşık 8,4 milyon dereceye tekabül ediyor. Bu sonuç, LM26 cihazı için büyük bir sıçrama olarak kabul ediliyor. Söz konusu cihaz, Magnetized Target Fusion (MTF) olarak adlandırılan ve geleneksel füzyon şemalarından temelden farklılaşan bir yaklaşımı kanıtlamak için geliştirildi.

MTF teknolojisinin özelliği

Normalde nükleer füzyon için devasa manyetik alanlar (tokamaklar) veya güçlü lazer cihazları (National Ignition Facility gibi) kullanılır. Ancak General Fusion mühendisleri farklı bir yol izliyor: plazmayı sıvı lityumdan oluşan bir kabuk yardımıyla mekanik olarak sıkıştırıyorlar. Bu yöntem teknik açıdan oldukça karmaşık olsa da, gelecekte daha kompakt ve daha ucuz reaktörlerin oluşturulmasına olanak tanıması bekleniyor.

Deney sırasında sadece sıcaklık artışı değil, plazma yoğunluğunun on kat artışı da kaydedildi. Ayrıca, poloidal manyetik alanın güçlendirilme oranı da önemli ölçüde arttı. Araştırmacılar, sıkıştırma sürecinin kararlı ilerlediğini ve plazmanın lityum kabukla kirlenmesinin minimum düzeyde tutulduğunu belirtti. Bu, bu tür cihazlar için kritik bir göstergedir çünkü yabancı maddeler reaksiyonu söndürebilir.

Plazma sıcaklığı aynı anda birkaç yöntemle, bunlardan biri Thomson saçılması ve diğeri ekstrem ultraviyole radyasyon analizi ile ölçüldü. Ek olarak, sıkıştırma sırasında nötron akışında bir artış gözlemlendi, bu da cihaz içinde bazı füzyon reaksiyonlarının gerçekleştiğine işaret ediyor olabilir.

Gelecek planları ve zorluklar

Şunu belirtmek gerekir ki, General Fusion henüz pozitif bir enerji dengesine ulaşmış değil. Yani, deneyi gerçekleştirmek için harcanan enerji miktarı, elde edilen enerjiden daha fazladır. Ayrıca, bu sonuçlar henüz tam bağımsız bir bilimsel ekspertizden geçmedi ve şu an hakem değerlendirme aşamasındadır.

Proje ekibi, bir sonraki aşamada plazma sıcaklığını 1 keV (yaklaşık 10 milyon derece) ve ardından 10 keV seviyesine çıkarmayı hedefliyor. Uzun vadede şirket, Lawson kriterine ulaşmayı amaçlıyor. Bu şart sağlandığında, nükleer füzyon kararlı ve enerji açısından verimli hale gelecek, bu da dünya enerji piyasasında gerçek bir devrime yol açabilir.