AQSH prezidenti Donald Tramp maʼmuriyati Kongressdan 2027 moliyaviy yil uchun mudofaa sohasiga 1,5 trillion dollar ajratishni so‘radi. Bu summa mamlakat tarixidagi eng yirik moliyaviy ko‘rsatkich sifatida qayd etilmoqda, deb xabar berdi The New York Times 3 aprel kuni.
Tramp bu keskin xarajatlarni Eron bilan davom etayotgan nizo va sarflangan qurol-yarog‘ zaxiralarini tiklash zarurati bilan izohladi. Prezident taʼkidlashicha, mamlakat xavfsizligi ijtimoiy dasturlardan ustun. Shu bois u sog‘liqni saqlash va maktabgacha taʼlim xarajatlarini shtatlar zimmasiga yuklashni taklif qilgan.
Byudjetning asosiy qismi — 1,1 trillion dollar standart byudjet jarayoni orqali, yana 350 milliard dollar esa byudjetni muvofiqlashtirish mexanizmi orqali ajratilishi rejalashtirilmoqda. Shu bilan birga, Oq uy ichki xarajatlarni 73 milliard dollarga qisqartirishni ham taklif qilmoqda. Qisqartirishlar iqlim, uy-joy va taʼlim sohalariga taʼsir qiladi, aksincha, kuch tuzilmalari moliyasi oshiriladi — Adliya vazirligi byudjeti 13 foizga o‘sishi mumkin, shuningdek chegara xavfsizligi va deportatsiya uchun qo‘shimcha mablag‘lar ajratiladi.
Byudjet so‘rovi ikki partiya vakillari orasida shubha va tanqidga duch keldi. Asosiy eʼtiroz — maʼmuriyat Eron bilan urush bo‘yicha Kongress nazoratini cheklab qo‘ygani. Urush beshinchi haftasiga kirdi va shu kabi ijtimoiy xarajatlarni qisqartirish takliflari 2026 yil byudjeti muhokamasida ham rad etilgan edi.
Tahlilchilar ogohlantirishicha, agar bu reja amalga oshirilsa, keyingi o‘n yilda davlat qarzi o‘nlab trillion dollarga o‘sishi mumkin. Byudjet so‘rovining to‘liq matni hozircha eʼlon qilinmagan.
Shu bilan birga, so‘nggi uch hafta davomida Eronga qarshi AQSH va Isroil aviahujumlari floti va havo mudofaa tizimini izdan chiqargan, o‘nlab samolyot va raketalar yo‘q qilingani maʼlum qilinmoqda. Hujumlarning ilk kunidayoq oliy rahbar Ali Xominay va kuch tuzilmalarining muhim vakillari halok bo‘lgan.
Shunga qaramay, rejim saqlanib qolgan va Tehron hukumat organlari qarshilikni davom ettirishga tayyorligini bildirib, o‘t ochishni to‘xtatish uchun kafolat talab qilmoqda. Bu holat AQSH va Xalqaro hamjamiyat uchun strategik ahamiyatga ega va kelgusi diplomatik jarayonlar uchun muhim signal hisoblanadi.
“Zamin”ni Telegramʻda oʻqing!
