«G20 sammitida Putin bilan uchrashishga tayyorman!»: Zelenskiy shov-shuvli bayonot berdi

Dunyo hamjamiyati Ukrainadagi urush atrofidagi murakkab diplomatik harakatlarni diqqat bilan kuzatayotgan bir paytda, rasmiy Kiyevdan kutilmagan va keskin geosiyosiy signal keldi. Ukraina prezidenti Vladimir Zelenskiy Kanadaning Nort-Bey shahridagi harbiy bazada «Deutsche Welle» (DW) nashriga bergan eksklyuziv intervyusida AQSHning Mayami shahrida o‘tkazilishi rejalashtirilayotgan «Katta yigirmatalik» (G20) sammitida Rossiya prezidenti Vladimir Putin bilan yuzma-yuz uchrashishga tayyor ekanini ochiqladi.

Agar Rossiya yetakchisi mazkur sammitga tashrif buyursa, bu 2022 yil fevralida harbiy harakatlar boshlanganidan buyon ikki davlat rahbarlari o‘rtasidagi ilk to‘g‘ridan to‘g‘ri uchrashuvga aylanishi mumkin. Zelenskiy Kiyev ayni paytda kuchli muzokaralar pozitsiyasida turganini da’vo qilar ekan, ortiqcha gap-so‘zlardan ko‘ra aniq natija muhimligini qayd etdi. Biroq ushbu taklif ortidan Kreml saroyi kutilmagan munosabat bilan chiqdi. Xo‘sh, Zelenskiy Mayami sammitidan nima kutmoqda va Moskva bu tashabbusga nima deb javob berdi?

«So‘zlar emas, faqat natija muhim!»: Nort-Beydagi intervyu tafsilotlari

Kanadadagi harbiy obyektda so‘zlagan Vladimir Zelenskiy muzokaralarga tayyorligi bo‘yicha o‘z pozitsiyasini quyidagicha ifodaladi:

• «Biz uchrashishimiz shart»: «Ha, albatta. Biz borishimiz kerak. Uchrashishimiz, gaplashishimiz va qarorlar qabul qilishimiz shart», deya Mayamidagi G20 sammitida ishtirok etishga shayligini tasdiqladi Ukraina rahbari;

• Muloqot mazmuni ikkinchi darajali: Zelenskiy nihoyatda pragmatik yondashuvni ilgari surib: «Gap so‘zlarda emas. Men unga nima deyishim yoki u menga nima deyishni istashi muhim emas. Faqat natija muhim. Tamom», deya bayonot berdi;

• «Jang maydonida pozitsiyamiz kuchli»: Ukraina prezidenti bugungi kunda mamlakat o‘tgan yilgiga qaraganda jang maydonida sezilarli darajada kuchliroq ekanini, shu sababli muzokaralar stoliga ustun mavqedan turib o‘tirish imkoniyati bor deb hisoblashini urg‘uladi;

• 2022 yildan beri ilk yuzma-yuz uchrashuv ehtimoli: DW nashri eslatishicha, ikki davlat rahbari urush boshlangandan beri shaxsan ko‘rishmagan va bunday uchrashuv yuz bersa, u global siyosatda burilish nuqtasi bo‘lishi mumkin.

Kremlning javobi: Putin Mayamiga boradimi?

Kiyevdan yangragan ushbu chaqiriq fonida Rossiya rasmiy doiralari voqealarga sovuqqonlik bilan baho berdi:

• Masala hali muhokama qilinmagan: Rossiya prezidentining yordamchisi Yuriy Ushakov Vladimir Putinning AQSHda bo‘lib o‘tadigan G20 sammitiga borish-bormaslik masalasi hozircha hatto kun tartibida muhokama qilinmaganini ma’lum qildi;

• Kremlda noaniqlik: Moskva sammitga delegatsiya yuborish darajasi va prezidentning shaxsiy ishtiroki bo‘yicha yakuniy qaror qabul qilmagan;

• Diplomatik murakkablik: Xalqaro sanksiyalar va Vashington bilan munosabatlarning sovuqligi Putinning AQSH hududiga safarini jiddiy logistik va siyosiy savol ostiga qo‘ymoqda.

G20 sahnasi: Tinchlik muzokaralari uchun real imkoniyatmi yoki siyosiy manevr?

Zelenskiyning mazkur bayonoti xalqaro siyosiy doiralarda turlicha talqin qilinmoqda:

• G‘arb ittifoqchilari oldidagi tashabbus: Kiyev ushbu bayonoti orqali tinchlikka va muloqotga tayyorligini ko‘rsatib, diplomatik tashabbusni o‘z qo‘liga olishga urinayotgan bo‘lishi mumkin;

• Natijaga qaratilgan pragmatizm: Ikki tomon ham bir-birining bayonotlarini tan olmay kelayotgan bir sharoitda, «gap-so‘zlardan voz kechib, faqat natija uchun qaror qabul qilish» formulasi yagona murosa yo‘li sifatida taqdim etilmoqda;

• Sammit bosimi: AQSHda bo‘lib o‘tadigan «yigirmatalik» yig‘ilishi dunyoning eng qudratli yetakchilarini bir yerga jamlaydi, bu esa mojaro tomonlariga xalqaro bosimni maksimal darajaga ko‘tarishi aniq.

Mayamidagi sammit haqiqatan ham ikki prezidentni bitta xonaga olib kira oladimi yoki bu shunchaki diplomatik sinov bo‘lib qoladimi — bu masala kelgusi haftalarda jahon matbuotining bosh mavzusi bo‘lib qoladi.

Sizningcha, Zelenskiy va Putinning Mayamidagi G20 sammiti doirasida yuzma-yuz uchrashishi va urushni to‘xtatish bo‘yicha yakuniy natijaga erishishi qanchalik haqiqatga yaqin? Bugungi kunda tomonlarning qay biri muzokaralarda kuchliroq pozitsiyaga ega deb o‘ylaysiz? O‘z fikr-mulohazalaringizni izohlarda qoldiring va dunyo siyosatidagi ushbu kutilmagan burilish tahlilini barcha tahlil ixlosmandlariga ulashing!