Sog‘lom va baxtli oilaviy munosabatlarning qancha davom etishi ko‘pincha “uch yildan keyin sevgi o‘chadi” degan mashhur gap bilan o‘lchanadi. Lekin mutaxassislar bu qarashni juda soddalashtirilgan, hatto noto‘g‘ri deb hisoblamoqda.
NSN matbuot markazida chiqish qilgan inqiroz psixologi Valentin Alimovning aytishicha, munosabatlarning uzoq umr ko‘rishi birinchi navbatda er-xotinning ikkalasi ham psixologik jihatdan qay darajada yetuk ekaniga bog‘liq. Uning ta’kidlashicha, “muhabbat” yoki “sevgi” deganda nima tushunish ham katta ahamiyatga ega: kimdir uni kuchli ehtiros deb bilishi mumkin, kimdir esa ishonch, mas’uliyat va hamkorlik deb qabul qiladi.
Mutaxassis fikricha, juftlik qanchalik yetuk bo‘lsa, ularning munosabatlari uch yildan kam davom etadi degan taxminga asos shunchalik kamayadi. Chunki yetuk insonlar hissiyotga berilgan holda emas, ongli tarzda munosabat qurishni biladi: bir-birini tinglash, kelishish, muhokama qilish va qiyin paytda ham bir jamoa bo‘lib qolish — shularni o‘z vaqtida yo‘lga qo‘yadi.
Alimov yana bir muhim nuqtani ochiq aytdi: ko‘pchilik qarama-qarshi jins bilan munosabatlarga haddan tashqari katta e’tibor qaratadi, lekin bu — oqibat, xolos. Asliy “poydevor” esa insonning o‘z-o‘zi bilan munosabatida yotadi. Ya’ni o‘zini tushunadigan, o‘zini qadrlaydigan, ichki muvozanatni ushlaydigan odam boshqa inson bilan ham barqaror, yetuk va ishonchli aloqa qurishga ko‘proq tayyor bo‘ladi.
Shu sabab, psixologning xulosasi juda aniq: agar ikki tomon ham psixologik jihatdan yetuk bo‘lsa, “sevgi uch yil yashaydi” degan gapni qoida sifatida qabul qilish umuman noo‘rin.
Avvalroq NSN matbuot markazida psixolog Olga Manukovskaya ham qiziq ma’lumot keltirgan: 35 yoshgacha bo‘lganlar odatda nikohdan oldin taxminan ikki-uch yil birga yashab ko‘rishni afzal biladi, yoshi kattaroqlar esa qarorni tezroq qabul qilishga moyil bo‘lar ekan.
Qisqasi, muhabbatning umri kalendarga emas, insonning ichki yetukligiga bog‘liq. Uch yilmi, o‘n yilmi — masala shu emas. Masala: ikki inson o‘zini ham, bir-birini ham “katta odamdek” ushlay oladimi, yo‘qmi.
“Zamin”ni Telegramʻda oʻqing!
