Ўзингизни кечириш керак бўлган 15 ҳолат: айбни қўйиб юбориш вақти...

Инсон баъзан бошқаларни кечира олади, аммо ўзига келганда йиллаб қаттиққўл бўлиб қолади. Нотўғри қарор, йўқотилган имконият, чарчоқ, қўрқув ёки ишонган одамдан кўнгил қолиши — буларнинг бари хотирада «мен бошқача қилишим керак эди» деган оғир ҳис билан яшаши мумкин.

Аммо ўтмишдаги ўзингизни бугунги билимингиз билан судлаш ҳар доим ҳам адолатли эмас. Чунки ўша пайтда сизда ҳозирги тажриба, куч ёки тушуниш бўлмаган бўлиши мумкин.

Ўзингизни кечириш — хатони оқлаш эмас. Бу хатодан сабоқ олиб, ўзингизни жазолашни тўхтатишдир.

1. Хатоларингиз учун

Хато қилмаган одам йўқ.

Муаммо хатода эмас, уни бутун шахсиятингизнинг таърифига айлантиришда.

«Мен хато қилдим» — бир ҳолат.

«Мен омадсиз инсонман» — бутунлай бошқа хулоса.

Хато сиз ҳақингиздаги охирги ҳукм эмас. Агар у сизга ниманидир ўргатган бўлса, демак, у фақат йўқотиш бўлиб қолмаган.

2. Нотўғри танлов учун

Айрим қарорларнинг нотўғри эканини фақат натижадан кейин биламиз.

Ўша пайтда тўғри деб ўйланган иш кейин хатодек кўриниши мумкин. Аммо бугунги ақл билан кечаги ўзингизни айблаш осон.

Ўзингиздан яхшироқ савол сўранг:

«Бу қарор менга кейинги сафар нимани бошқача қилишни ўргатди?»

3. Чарчаганингиз учун

Чарчоқ — ялқовлик эмас.

Тана ва миянинг ресурслари чекланган. Доим кучли бўлиш, ҳамма ишни бажариш ва ҳеч қачон тўхтамаслик мумкин эмас.

Баъзан инсонга янги мотивация эмас, оддий дам керак бўлади.

Ўзингизни чарчаганингиз учун айблаш ўрнига, бу ҳолатни организмнинг «менга танаффус керак» деган сигнали сифатида қабул қилиш мумкин.

4. Қўрққанингиз учун

Қўрқув заифликнинг исботи эмас.

Одам янги иш, муносабат, йўқотиш ёки катта қарор олдидан қўрқиши табиий.

Муҳими — қўрқув борлигини тан олиш ва у сизнинг барча қарорларингизни бошқариб қолмаслиги.

Баъзан жасорат қўрқмаслик эмас, қўрқиб туриб ҳам бир қадам ташлашдир.

5. Кўз ёшларингиз учун

Йиғлашдан уялиш керак эмас.

Кўз ёши баъзан оғир ҳисларни ташқи ифодалаш усули. Бу инсоннинг бардошсиз эканини англатмайди.

Аксинча, ҳамма нарсани ичига ютиб, «менда ҳаммаси яхши» деб юришдан кўра, ҳисни тан олиш соғломроқ бўлиши мумкин.

6. Ожиз ва тобсиз бўлган пайтларингиз учун

Ҳар бир инсоннинг шундай куни бўлади: куч йўқ, қарор қабул қилиш оғир, оддий ишлар ҳам катта вазифадек кўринади.

Бу ҳолат сиз доимо шундай бўласиз дегани эмас.

Инсонни бир кунлик ожизлиги эмас, кейин ўзини қандай тиклаши кўпроқ белгилайди.

7. Руҳий толиқиш учун

Баъзан тана дам олган бўлади, аммо мия чарчаган бўлади.

Доимий масъулият, хавотир, муносабатлардаги босим ёки узоқ вақт давом этган стресс инсонни ичдан толиқтириши мумкин.

Бундай пайтда ўзингиздан яна кўпроқ талаб қилиш ўрнига, ҳаёт суръатини вақтинча пасайтириш зарур бўлиши мумкин.

8. Амалга ошмаган режалар учун

Ҳар бир орзу натижага айланмайди.

Баъзи режалар шароит сабаб, баъзилари қарорлар туфайли, баъзилари эса шунчаки ҳаёт ўзгариб кетгани учун амалга ошмай қолади.

Бу барча ҳаракатингиз бекор кетди дегани эмас.

Баъзан амалга ошмаган мақсад инсонга ҳақиқатан нимани хоҳламаслигини ҳам ўргатади.

9. Нолойиқ инсонларга ишонганингиз учун

Кимгадир ишонишнинг ўзи хато эмас.

Ишончдан нотўғри фойдаланган инсоннинг ҳаракати учун бутун масъулиятни ўзингизга олиш шарт эмас.

«Нега мен бунга ишондим?» деган савол ўрнига:

«Энди одамларда қайси белгиларга кўпроқ эътибор бераман?»

деб сўраш фойдалироқ.

Ишончингиз сизни аҳмоқ қилмайди. Лекин тажриба кейинги сафар чегарани аниқроқ белгилашга ёрдам бериши мумкин.

10. Ортиқча чидаганингиз учун

Баъзан инсон муносабат, иш ёки оғир вазиятда керагидан узоқ қолиб кетади.

«Нега эртароқ кетмадим?» деган айбдорлик пайдо бўлади.

Аммо ўша пайтда қўрқув, умид, молиявий боғлиқлик, фарзандлар, муносабатларни сақлаб қолиш истаги ёки бошқа омиллар бўлган бўлиши мумкин.

Бугун сиз буни бошқача кўраётган бўлсангиз, демак, сиз ўзгаргансиз.

11. Сукут сақлаганингиз учун

Ҳар доим ўзини ҳимоя қилиш осон эмас.

Айрим вазиятда инсон шок ҳолатида қолади, қўрқади ёки нима дейишни кейин англайди.

Шу сабаб «нега ўша пайтда жавоб бермадим?» деб йиллаб ўзингизни қийнаш шарт эмас.

Муҳими — кейинги сафар ўз чегарангизни қандай ҳимоя қилишни ўрганиш.

12. Секин суръатда ҳаракат қилганингиз учун

Ҳаёт пойга эмас.

Кимдир 25 ёшида катта натижага эришади, бошқаси 40 ёшида ўз йўлини топади.

Бошқа инсоннинг тезлиги сиз учун меъёр бўлиши шарт эмас.

Секин бориш — тўхтаб қолиш дегани эмас.

Сизнинг суръатингиз ҳам йўлнинг бир қисми.

13. Танаффуслар учун

Инсон ҳар доим маҳсулдор бўлиши шарт эмас.

Дам олиш, бироз тўхташ, режаларни қайта кўриб чиқиш ёки ҳеч нарса қилмаслик ҳам ҳаётнинг табиий қисми.

Танаффус баъзан орқага кетиш эмас, кейинги ҳаракат учун куч йиғишдир.

14. Ўтмиш учун

Ўтмишни ўзгартириб бўлмайди.

Ундан сабоқ олиш мумкин, узр сўраш мумкин, зарарни имкон қадар тузатиш мумкин. Аммо кечаги воқеани ҳар куни қайта жазо сифатида яшаш ҳеч нарсани яхшиламайди.

Ўтмиш — сизнинг бир қисмингиз.

Лекин у бутун ҳаётингиз эмас.

15. Қўлингиздан келганича қилганингиз учун

Энг оғир ҳақиқатлардан бири шу: баъзан инсон ҳақиқатан қўлидан келган барча нарсани қилади, лекин барибир натижа у кутгандек бўлмайди.

Шундай вазиятда «кўпроқ қилишим керак эди» деган фикр пайдо бўлиши мумкин.

Лекин ресурс, билим ва кучнинг ҳам чегараси бор.

Бугун орқага қараб ўша инсонни танқид қилишдан олдин битта савол беринг:

«Ўша пайтда мен билганим ва қўлимдан келгани шу эдими?»

Агар жавоб «ҳа» бўлса, эҳтимол ўзингизни жазолашни тўхтатиш вақти келгандир.

Ўзингизни кечириш нимадан бошланади?

Ўзингизни кечириш:

«Ҳеч қандай хато қилмадим» дейиш эмас.

У:

«Ҳа, бу содир бўлди. Мен ундан сабоқ олдим. Энди ўзимни абадий жазолаб яшамайман»

дейишга яқинроқ.

Баъзи хатолар учун масъулият олиш, узр сўраш ёки етказилган зарарни тузатиш керак бўлиши мумкин. Аммо масъулият билан ўзини йиллаб айблаш бир хил нарса эмас.

Инсон ўзгариши учун аввал кечаги ўзини йўқ қилиш шарт эмас.

Баъзан энг катта ички ўзгариш бир оддий жумлaдан бошланади:

«Мен ўзимни кечираман. Чунки ўша пайтда қўлимдан келганича яшаганман».

Фикрингизни изоҳда қолдиринг ва мақолани танишларингизга Telegram ёки бошқа ижтимоий тармоқлар орқали улашинг.