Bitcoin бугунги кунда ўзига хос таснифлаш кулранг зонасини эгаллаб турибди: у бир вақтнинг ўзида ҳам хомашё (коммодитй), ҳам валюта, ҳам технологик актив ва макро-ҳежер вазифасини ўтайди. Бу ноаниқлик шунчаки фалсафий қизиқиш эмас, балки активнинг савдо динамикасини белгиловчи асосий хусусиятдир. Bitcoin нима эканлиги ҳақида ягона тушунча ҳали шаклланмагани сабабли, унинг ўзини қандай тутиши бўйича изчил тизим мавжуд эмас. Бу ҳақда Coindesk.com хабар беради.
Турли инвестор гуруҳлари бўзорга ўз талқинларини олиб киришади ва натижада крипто бозори рақобатдош нарративлар майдонига айланади. Амалиётда энг нуфузли гуруҳлар — макро ва институционал капитал — Bitcoin активига ликвидликка асосланган восита сифатида қарашмоқда. Инвесторлар Bitcoin'нинг асосий функцияси бўйича якдил тўхтамга келишганида, унинг нархи янада мустаҳкамроқ асосга эга бўлади. Ҳозирча биз бу нуқтага етиб келганимиз йўқ, лекин унга яқинлашмоқдамиз.
Инвесторларнинг бир қисми уни "рақамли олтин" деб ҳисоблаб, инфляция ва валюта қадрсизланишидан ҳимоя қилишини кутишади. Бошқа бир гуруҳ эса Bitcoin'га юқори ўсиш суръатига эга технологик прокси сифатида қарайди. Бу ёндашувда актив ўзини худди Насдақ индексидаги технологик акциялар каби тутади. Учинчи гуруҳ учун эса Bitcoin шунчаки савдо инструменти бўлиб, улар учун фундаментал моҳият эмас, балки моментум, ликвидлик ва бозор кайфияти муҳимроқдир.
Bitcoin'нинг олтин, акциялар ёки макро-ликвидлик билан ўзгарувчан корреляцияси айнан шу идентификация инқирози натижасидир. Ликвидлик мўл ва рискка иштиёқ юқори бўлганда, у спекулятив активлар билан бирга кўтарилади. Бироқ, стресс даврларида у кўпинча акциялар билан бирга сотиб юборилади, бу эса "рақамли олтин" тезисига қисқа муддатда шубҳа туғдиради. Шунга қарамай, геосиёсий беқарорлик пайтида инвесторлар уни ҳақиқатан ҳам хавфсиз бошпана сифатида кўра бошлашади.
Аксарият активлар синфи, масалан, акциялар ёки облигациялар, вақт ўтиши билан ягона баҳолаш тизими атрофида бирлашади. Bitcoin учун ҳам шундай умумий тил топилиши бозорнинг мувозанатга келишига ёрдам беради. Ҳозирча эса Bitcoin ўзининг ким эканлигини исботлаш учун курашаётган мураккаб молиявий феномен бўлиб қолмоқда.
“Zamin”ни Telegram'да ўқинг!
