Ot kuchi tushunchasi: Nega zamonaviy avtomobillar quvvati hanuzgacha 18-asr oʻlchovida?
Avtomobil olamida quvvat haqida gap ketganda, barcha birdek "ot kuchi" (horsepower) terminiga tayanadi. Biroq, koʻpchilik haydovchilar ushbu oʻlchov birligi aslida texnik jihatdan nomukammal va zamonaviy transport vositalari uchun biroz mantiqsiz ekanligidan bexabar. Bugungi kunda superkarlar quvvatini kilovattlarda oʻlchash ilmiy jihatdan aniqroq boʻlsa-da, marketing va anʼanalar bizni hanuzgacha 18-asrda pivo zavodida ishlagan otlarning imkoniyatlariga bogʻlab turibdi. Bu haqda Autocar.co.uk xabar beradi.
Ushbu tushunchaning paydo boʻlish tarixi shotlandiyalik ixtirochi James Watt nomi bilan bogʻliq. Garchi u ot kuchini ixtiro qilmagan boʻlsa-da, uni standartlashtirgan va amaliyotga joriy etgan shaxs hisoblanadi. Autocar nashri maʼlumotlariga koʻra, Watt oʻzining bugʻ dvigatellarini sanoatchilarga sotish uchun tushunarliroq marketing vositasiga muhtoj edi. Oʻsha paytdagi kon egalari va tadbirkorlar dvigatelning texnik koʻrsatkichlaridan koʻra, bitta mashina necha bosh otning oʻrnini bosa olishiga koʻproq qiziqqan.
Marketing hiylasidan global standartgacha
Qiziqarli jihati shundaki, James Watt oʻz hisob-kitoblarida biroz kamsitishga yoʻl qoʻygan. 1782-yilda u pivo zavodidagi otlarni kuzatib, ularning maksimal imkoniyatini emas, balki butun ish kuni davomida charchamay koʻrsata oladigan oʻrtacha quvvatini hisoblab chiqqan. Zamonaviy tadqiqotlar shuni koʻrsatadiki, sogʻlom va baquvvat ot qisqa muddatli zoʻriqish paytida 15 ot kuchigacha quvvat hosil qilishi mumkin. Ammo Wattga dvigatellari ishonchli va chidamli koʻrinishi uchun pastroq koʻrsatkich foydaliroq edi.Bugungi kunda biz foydalanadigan ot kuchi birligi aslida dvigatelning oʻlchanadigan mahsuloti emas, balki matematik hisob-kitoblar natijasidir. Avtomobil dvigateli aslida aylantiruvchi moment (torque) hosil qiladi, ot kuchi esa ushbu momentning dvigatel aylanishlar soniga koʻpaytirilib, maʼlum bir koeffitsientga boʻlingan talqinidir. Shunga qaramay, xaridorlar uchun Land Rover Defender Octa yoki biror superkarning 800 kilovatt quvvatga ega ekanligidan koʻra, uning 1000 dan ortiq "otlari" borligi jozibaliroq tuyuladi.
Nega bu oʻlchov avtomobillar uchun mos emas?
Ot kuchi tushunchasi dastlab statsionar, yaʼni bir joyda turib ishlaydigan bugʻ dvigatellari uchun moʻljallangan edi. Bu dvigatellar kun boʻyi bir xil maromda yuk koʻtargan. Avtomobillar esa dinamik yuklanishda ishlaydi: tezlik doimiy oʻzgaradi, dvigatel aylanishlari koʻtarilib-tushadi. Shunga qaramay, avtomobil sanoati bu eski oʻlchovdan voz kecha olmayapti. Buning asosiy sabablari quyidagilardan iborat:- Tarixiy anʼanalar va isteʼmolchilarning koʻnikmasi;
- Marketingda katta raqamlarning jozibadorligi;
- Global miqyosda avtomobillarni oʻzaro solishtirishning eng oson yoʻli ekanligi;
- Brendlarning oʻz nufuzini saqlab qolish istagi.
Izohlar 0
…