G‘arb pozitsiyasi va global tizim zaiflashmoqda: Sergey Lavrovning shov-shuvli bayonoti

Jahon siyosati va iqtisodiyotida keskin o‘zgarishlar yuz berib, global kuchlar muvozanati qayta taqsimlanmoqda. Rossiya tashqi ishlar vaziri Sergey Lavrov «Sama Menshova» internet-loyihasiga bergan intervyusida AQSH va Yevropaning global maydondagi mavqei tezlik bilan susayib borayotganini qat’iyat bilan ta’kidladi. Xo‘sh, Vashingtonning global strategiyasi nimaga qaratilgan va bu jahon iqtisodiyotiga qanday ta’sir ko‘rsatadi? Maqola oxirida esa asosiy intriga — ochiq dunyo uchun kurashayotgan BRIKS pozitsiyasi va raqobat tamoyillarining barcha tafsilotlarini ochib beramiz.

AQSH va Yevropa mavqeining pasayishi hamda global tizimdagi burilishlar

Lavrovning fikriga ko‘ra, dunyo allaqachon ko‘ppolyar tus olgan va bu jarayonni to‘xtatib bo‘lmaydi:

• Amerika va Yevropaning zaiflashuvi: Amerikaning jahon iqtisodiyotidagi salmog‘i va siyosiy ta’siri kamayib borayotgan bo‘lsa, Yevropa o‘z pozitsiyalarini undan ham tezroq yo‘qotmoqda;

• Xalqaro institutlarning izdan chiqarilishi: Qo‘shma Shtatlar yaqin vaqtgacha amal qilib kelgan global tizimni — Xalqaro valyuta fondi, Jahon banki va Jahon savdo tashkilotini buzib yuborgan;

• Sanksiyalar va to‘siqlar siyosati: Raqib sifatida ko‘rilayotgan davlatlar jahon savdosidan foyda ko‘rmasligi uchun sanksiyalar qo‘llanib, eng qulay va arzon marshrutlar uzib tashlanmoqda.

«Dunyo har qanday holatda ham ko‘ppolyardir, chunki Amerika jahon iqtisodiyotidagi vazni nuqtayi nazaridan, tegishincha, jahon siyosatidagi ta’siri jihatidan ham zaiflashmoqda. Yevropa o‘z pozitsiyalarini yanada tezroq yo‘qotmoqda», — dedi Sergey Lavrov.

Xitoyni jilovlash strategiyasi va yangi global taqsimot

Vashingtonning yangi siyosiy qadamlari global raqobatning yangi bosqichini boshlab berdi:

• Xitoyni cheklash rejasi: Amerika o‘zining butun global siyosatini Xitoyni jilovlashga qaratib, unga rivojlanish va o‘sish imkoniyatini bermaslikka urinmoqda;

• Yarim global tizimni yaratish: Qo‘shma Shtatlar Xitoy va Rossiyaga qarshi kurashish hamda ularning rivojlanishiga to‘sqinlik qilish uchun ko‘proq mamlakatlarni o‘ziga tortgan holda yangi yarim global tizimni qurishni maqsad qilgan;

• Iqtisodiy va siyosiy raqobat: Rossiyaning iqtisodiy pozitsiyasi hozircha Xitoy kabi katta bo‘lmasa-da, Vashingtonning asosiy bosimiga uchramoqda.

Kelajakdagi dunyo tuzilishi va BRIKS pozitsiyasi

Hozirgi vaqtda jahon kelajagi qaysi yo‘nalishda borishi yuzasidan shiddatli kurash ketmoqda:

• Ochiq va erkin dunyo konsepsiyasi: Kelajakdagi dunyo sport, ta’lim va madaniyat sohalarida hech qanday sun’iy to‘siqlar hamda cheklovlarsiz ochiq bo‘lishi kerak;

• BRIKSning maqsadi: BRIKS ushbu dunyo barcha uchun ochiq bo‘lishini va raqobat mutlaqo halol o‘tishini ta’minlash tarafdori sifatida maydonga chiqmoqda;

• G‘arbning pozitsiyasi: Sergey Lavrovning ta’kidlashicha, G‘arb davlatlari bozor sharoitidagi halol raqobatdan ochiqdan-ochiq xavfsiraydi.

Sizningcha, AQSH va Yevropaning global siyosatdagi ta’sirining kamayishi hamda BRIKS kabi yangi birlashmalarning kuchayishi jahon iqtisodiyotining kelajagini qanday o‘zgartiradi? O‘z fikr-mulohazalaringizni izohlarda qoldiring va ushbu muhim tahliliy maqolani yaqinlaringizga ulashing!