«Chekinmaymiz va qaqshatqich javob beramiz!»: Eron AQSH bilan urushga tayyorligini bildirdi

Yaqin Sharq mintaqasini qamrab olgan qurolli qarama-qarshilik mislsiz darajada xavfli bosqichga ko‘tarildi. Xalqaro nufuzli Bloomberg axborot agentligi tarqatgan shoshilinch xabarga ko‘ra, rasmiy Tehron Qo‘shma Shtatlar bilan urushdan aslo orqaga chekinmoqchi emas va harbiy to‘qnashuvlar ko‘lamini yanada kengaytirishga to‘liq shay holatda turibdi. Yuqori martabali eronlik amaldorning agentlikka ochiqlashicha, agar AQSH qurolli kuchlari Eron hududiga va uning strategik obyektlariga yangi hujumlarni davom ettirsa, Islom Respublikasi javob zarbalari shiddatini keskin oshiradi. Harbiy tahlilchilarni eng ko‘p xavotirga solayotgan jihat — Tehronning uzoq muddatli urush uchun ulkan raketa zaxirasiga ega ekanini da’vo qilayotgani bo‘lmoqda.

Xo‘sh, 90 foizlik dahshatli inflyatsiya va neft eksporti to‘xtashi sharoitida Eron urushni qanday davom ettiradi, Ormuz bo‘g‘ozi ustidan nazorat kimning qo‘lida va muzokaralar nega butunlay muzlatib qo‘yildi? Maqola oxirida esa — yetti oydan buyon davom etayotgan ushbu qonli qarama-qarshilikning mintaqaviy istiqbollari bo‘yicha barcha tafsilotlarni e’tiboringizga havola etamiz.

Eronning rasmiy ogohlantirishi: Uzoq urush uchun yetarli raketalar

Bloomberg nashriga gapirgan Tehronning yuqori martabali mulozimi Vashingtonni ogohlantirib, quyidagi muhim bayonotlarni berdi:

• Zarbalar shiddati keskin oshadi: Agar Vashington Eron yerlari va harbiy-iqtisodiy obyektlariga qarshi zarba berishni to‘xtatmasa, Tehron jang harakatlari shiddatini bir necha barobar oshirib, javob hujumlari ko‘lamini keskin kengaytiradi;

• Raketa zaxiralari to‘liq: Eron tomoni mamlakatda uzoq yillarga cho‘ziladigan shiddatli urush olib borish uchun yetarli miqdorda raketa arsenali mavjudligini ochiq ma’lum qildi;

• Aprel janglaridan keyingi tiklanish: Mulozimning so‘zlariga ko‘ra, joriy yilning aprel oyida kechgan eng og‘ir to‘qnashuvlardan so‘ng, mamlakat o‘zining harbiy salohiyatini to‘liq qayta tiklab oldi;

• Tehronning strategik xulosasi: Eron rahbariyati Oq uy faqatgina kuch, tahdid va qat’iy eskalatsiya tilida gapirilgandagina vaziyatga real baho berishiga qat’iy ishonadi.

«Biz chekinmaymiz. AQSHning har bir yangi hujumi unga bir necha barobar kuchliroq va qaqshatqich javob zarbasi bo‘lib qaytadi», — deya ta’kidladi eronlik yuqori martabali manba.

Iqtisodiy qamal: 90% inflyatsiya va qulagan rial haqiqati

Harbiy dag‘dag‘alarga qaramay, Amerika cheklovlari Eronning ichki moliyaviy holatiga mislsiz og‘ir zarba bermoqda:

• Neft eksporti to‘xtadi: AQSHning mislsiz moliyaviy va dengiz sanksiyalari natijasida Eronning asosiy daromad manbai bo‘lgan neft eksporti deyarli nol darajasiga tushib, to‘xtab qoldi;

• 90 foizlik inflyatsiya: Mamlakat ichida narx-navoning keskin ko‘tarilishi oqibatida rasmiy inflyatsiya 90 foizlik dahshatli chegaraga yetdi;

• Milliy valyutaning qulashi: Eron rialining qadri geometrik progressiyada tushib ketmoqda, bu esa oddiy aholining turmush darajasini keskin yomonlashtirmoqda.

Yetti oylik qonli urush va Ormuz bo‘g‘ozidagi kurash

Ikki davlat o‘rtasidagi to‘qnashuv mana 7 oydirki, to‘xtovsiz davom etib kelmoqda:

• Dunyo neft yo‘li nishonda: Asosiy kurash dunyo bo‘ylab tashiladigan neftning uchdan bir qismi o‘tadigan strategik Ormuz bo‘g‘ozi ustidan to‘liq nazoratni o‘rnatish uchun bormoqda;

• Kemalar va tankerlar urushi: Dengiz bo‘g‘ozi atrofida harbiy kemalar, dronlar va tankerlarning nishonga olinishi xalqaro bozorlarni larzaga solmoqda;

• Muzokaralar istiqbolsiz: Vashington va Tehron o‘rtasida tinchlik muzokaralarini qayta boshlash imkoniyatlari hozirda mutlaqo noma’lum va mavhum bo‘lib qolmoqda.

Butun mintaqani yondiruvchi geosiyosiy to‘qnashuv

Tehron va Vashington o‘rtasida kechayotgan ushbu urush tobora qaytarib bo‘lmas halokatli chegara sari yaqinlashmoqda. Bir tomondan, 90 foizlik inflyatsiya va iqtisodiy qamal ichida qolgan Eron tirik qolish va o‘z qudratini namoyish etish uchun faqat harbiy eskalatsiyani yagona yo‘l deb bilmoqda. Ikkinchi tomondan esa, AQSHning dengiz piyodalarini mintaqa chegaralariga joylashtirishi va havo hujumlarini to‘xtatmasligi to‘qnashuvni Markaziy Osiyo va Fors ko‘rfazi xavfsizligiga bevosita tahdid soluvchi darajaga olib chiqdi. Agar Ormuz bo‘g‘ozida keng ko‘lamli harbiy amaliyotlar boshlanib, raketa zarbalari kuchaysa, bu nafaqat Yaqin Sharq, balki jahon energetika va moliyaviy bozori uchun halokatli oqibatlarni keltirib chiqaradi.

Sizningcha, iqtisodiyoti og‘ir ahvolda qolgan va inflyatsiyasi 90 foizga yetgan Eron AQSHdek global harbiy gigant bilan uzoq muddatli urushda raketa arsenali hisobiga dosh bera oladimi? Ormuz bo‘g‘ozining to‘liq yopilishi va keng ko‘lamli mojaro dunyo neft narxini qanday darajaga ko‘tarib yuborishi mumkin? O‘z fikr-mulohazalaringizni izohlarda qoldiring va global xavfsizlik markazidagi ushbu qaynoq hodisa tahlilini yaqinlaringiz hamda siyosat ixlosmandlariga ulashing!