Asalning hayratlanarli siri: nega u aynimaydi?

Asal insoniyatga qadim zamonlardan beri ma’lum bo‘lgan eng noyob tabiiy mahsulotlardan biridir. Uning eng qiziqarli xususiyatlaridan biri shundaki, asal to‘g‘ri sharoitda saqlansa, yillar, hatto ming yillar davomida ham aynimaydi. Xo‘sh, buning siri nimada?

Mutaxassislarning ta’kidlashicha, asal tarkibida glyukoza oksidaza deb ataluvchi tabiiy ferment mavjud. Ushbu ferment asaldagi suv bilan aralashganda yoki namlik ta’sirida glyukozani parchalab, vodorod periksid (H₂O₂) hosil qiladi. Vodorod periksid bakteriyalar, zamburug‘lar va boshqa mikroorganizmlarning ko‘payishini cheklab, asalning buzilishiga yo‘l qo‘ymaydi. Shu sababli asal tabiiy antiseptik mahsulot sifatida ham qadrlanadi.

Bundan tashqari, asal tarkibidagi namlik miqdori juda past bo‘ladi. Mikroorganizmlar esa ko‘payishi uchun nam muhitga muhtoj. Asalda suvning kamligi ularning yashashi va rivojlanishini deyarli imkonsiz qiladi.

Yana bir muhim omil — asalning kislotali muhiti. Asalning pH qiymati odatda 3,2–4,5 oralig‘ida bo‘ladi. Bu kislotali muhit hisoblanadi va ko‘pchilik bakteriyalar uchun noqulay bo‘lib, bu ham mahsulotning uzoq muddat buzilmasligiga yordam beradi.

Aynan mana shu tabiiy xususiyatlar tufayli asal dunyodagi eng uzoq saqlanadigan oziq-ovqat mahsulotlaridan biri hisoblanadi. Oqartirilmagan va to‘g‘ri saqlangan tabiiy asal uzoq yillar davomida o‘zining ta’mi, foydali xususiyatlari va sifatini saqlab qolishi mumkin.