Rocket Lab AQSHning maxfiy harbiy missiyasi sababli Yaponiya sunʼiy yoʻldoshini kechiktirdi

Rocket Lab kompaniyasi 26-iyun kuni Yaponiya kompaniyasiga tegishli navbatdagi radolokatsion sunʼiy yoʻldoshni orbitaga muvaffaqiyatli olib chiqdi. Biroq, ushbu parvoz nafaqat texnik natijasi, balki AQSH Kosmik kuchlarining maxfiy operatsiyasi sababli kechiktirilgani bilan xalqaro ekspertlar eʼtiborini tortdi. ixbt.com maʼlumotiga koʻra, mazkur missiya 72 soatdan ortiq vaqt davomida sir saqlangan tezkor harakat dasturi tufayli bir haftadan koʻproqqa surilgan. Bu haqda Ixbt.com xabar beradi.

Electron raketa-tashuvchisi Yangi Zelandiyadagi Launch Complex 1 maydonidan AQSH sharqiy vaqti bilan soat 13:43 da start oldi. "10 Owl of 10" deb nomlangan missiya doirasida StriX apparati parvozdan 56 daqiqa oʻtib, 552 kilometr balandlikdagi orbitaga joylashtirildi. Bu Synspective kompaniyasi uchun Rocket Lab yordamida uchirilgan oʻninchi sunʼiy yoʻldosh boʻlib, yapon startapi oʻzining orbital guruhini shakllantirishda faqat ushbu provayder xizmatidan foydalanib kelmoqda.

Maxfiy missiya va kutilmagan oʻzgarishlar

Dastlab parvoz 17-iyun kuniga belgilangan edi, biroq 16-iyun oqshomida Rocket Lab kutilmaganda startni qoldirishini eʼlon qildi. Oʻshanda kompaniya buni qoʻshimcha tekshiruvlar zarurati bilan izohlagan edi. Keyinchalik maʼlum boʻlishicha, boʻshagan vaqt oraligʻi AQSH Kosmik kuchlarining buyurtmasiga binoan Victus Haze operativ missiyasini bajarish uchun ishlatilgan.

Victus Haze doirasidagi parvoz 19-iyun kuni amalga oshirilgan boʻlsa-da, na harbiylar, na Rocket Lab bu haqda oldindan xabar bermadi. Rasmiy tasdiq faqat parvozdan uch kun oʻtib eʼlon qilindi. Kosmodromning chekka hududda joylashgani sababli parvoz guvohlari boʻlmagan, faqat Space-Track tizimi maʼlumotlar bazasida yangi obʼektlarning paydo boʻlishi missiya amalga oshganini bilvosita tasdiqlagan.

Ushbu maxfiy operatsiya "tezkor kosmos" (responsive space) konsepsiyasining bir qismi hisoblanadi. Mazkur konsepsiya topshiriq olingandan soʻng bir necha kun yoki hatto soatlar ichida sunʼiy yoʻldoshlarni orbitaga chiqarish imkoniyatini koʻzda tutadi. Bu AQSH mudofaa tizimi uchun kutilmagan tahdidlarga tezkor javob qaytarishda strategik ahamiyatga ega.

Rocket Lab strategiyasidagi yangi bosqich

Synspective missiyasi Electron raketasining 2024-yildagi oʻn ikkinchi parvozi boʻldi. Shuni taʼkidlash joizki, kompaniya nafaqat tijoriy, balki harbiy texnologiyalarni sinovdan oʻtkazishda ham faol ishtirok etmoqda. Masalan, 11-iyun kuni Virjiniya shtatidan gipertovushli texnologiyalarni sinashga moʻljallangan HASTE modifikatsiyasidagi raketa uchirilgan edi.

Bugungi kunda Rocket Lab shunchaki tijoriy operator emas, balki AQSHning kosmik sohadagi asosiy pudratchilaridan biriga aylanib bormoqda. Synspective kompaniyasi esa oʻz navbatida Rocket Lab bilan yana 17 ta parvoz boʻyicha shartnoma imzolagan va qoʻshimcha ravishda SpaceX bilan ham hamkorlikni yoʻlga qoʻygan. Bu kabi loyihalar Yer yuzini radolokatsion kuzatish tizimlarini yanada takomillashtirishga xizmat qiladi.