Чақалоқ нега кечаси йиғлайди? Тунги эмизиш ҳомиладорликдан сақлайдими?

Чақалоқнинг кечаси йиғлаши кўплаб ота-оналарни ташвишга солади, бироқ бунинг сабаби ҳар доим ҳам касаллик ёки безовталик бўлавермайди. Янги туғилган чақалоқлар ҳали кун ва тун тартибига тўлиқ мослашмаган бўлади, шу сабабли улар тунда тез-тез уйғониши мумкин. Очлик, ҳўл таглик, иссиқ ёки совуқ, чарчоқ, қучоққа эҳтиёж ва ортиқча таъсирланиш чақалоқ йиғлашининг энг кўп учрайдиган сабабларидандир.

Айниқса ҳаётининг дастлабки ойларида чақалоқнинг кечаси бир неча марта эмишни хоҳлаши табиий ҳолат ҳисобланади. Шу сабабли тунги йиғи кўпинча боланинг оч қолганидан ёки эмишга эҳтиёж сезаётганидан дарак бериши мумкин. Бироқ бу ҳолат оналар орасида яна бир саволни туғдиради: болани кечаси тез-тез эмизиш ҳомиладорликдан сақлайдими?

Эмизиш вақтида организмда пролактин гормони кўпаяди ва бу тухумдонларда овуляциянинг қайта бошланишини вақтинча бостириши мумкин. Айниқса чақалоқ куну тун мунтазам равишда кўкрак сути билан озиқланса, ҳайз циклининг қайтиши кечикиши эҳтимоли юқори бўлади. Шу асосда тиббиётда лактацион аменорея усули, яъни LAM деб аталадиган вақтинчалик контрацепция усули мавжуд.

Аммо “болани кўп эмизсам, ҳомиладор бўлмайман” деган қарашни ҳар қандай ҳолатда ҳам тўғри деб бўлмайди. LAM самарали бўлиши учун учта муҳим шарт бир вақтда бажарилиши керак: ҳайз ҳали қайтмаган бўлиши, чақалоқ олти ойликдан кичик бўлиши ва у тўлиқ ёки деярли тўлиқ кўкрак сути билан озиқланиши лозим. Бунда эмизиш кун давомида ҳам, тунда ҳам мунтазам давом этиши муҳим. Ушбу шартларнинг барчаси бажарилганда, ҳомиладорлик хавфи жуда паст бўлиб, CDC маълумотларига кўра 2 фоиздан кам бўлиши мумкин.

Аммо чақалоқ олти ойликдан ошса, ҳайз қайтса ёки эмизиш оралиғи сезиларли даражада узайиб кетса, LAMга ҳомиладорликдан ҳимояланишнинг ягона воситаси сифатида таяниб бўлмайди.

Энг муҳим жиҳатлардан бири шундаки, овуляция биринчи ҳайз келишидан олдин ҳам содир бўлиши мумкин. Шунинг учун “ҳайзим ҳали келмади, демак ҳомиладор бўлмайман” деган хулоса нотўғри бўлиши мумкин. Тунги эмизиш овуляциянинг кечикишига ёрдам бериши мумкин, аммо унинг ўзи ҳомиладорликдан мутлақ ҳимоя бермайди.

Агар аёл ҳомиладорликни ҳозирча режалаштирмаётган бўлса, эмизиш даврида ўзига мос қўшимча контрацепция усулини шифокор билан танлагани маъқул. Демак, чақалоқнинг тунги йиғиси табиий эҳтиёж билан боғлиқ бўлиши мумкин, тунги эмизиш эса она организмидаги гормонал жараёнларга таъсир қилса-да, уни ҳомиладорликдан тўлиқ ҳимоя қилувчи восита деб ҳисоблаш мумкин эмас.