Küresel siyasi arenadaki gerginlikler tavan yaparken, İran resmen barış yolunu seçti. İslam Cumhuriyeti Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, Trump’ın açıklamasına resmi yanıt vererek, eğer ABD İran’a karşı askeri operasyonları durdurursa, Tahran’ın da kendi savunma operasyonlarını durdurmaya hazır olduğunu açıkladı.
Bakanın açıklamasına göre, önümüzdeki iki hafta boyunca Hürmüz Boğazı’ndan güvenli geçiş süreci “İran silahlı kuvvetleri ile koordineli ve teknik kısıtlamalar dikkate alınarak” gerçekleştirilecek. Bu adım, bölgedeki istikrarı ve ticaret yollarının güvenliğini sağlamaya yönelik bir önlem olarak değerlendiriliyor.
Associated Press gazetesi, müzakere sürecinden haberdar olan yetkililere dayanarak, Tahran’ın bu iki hafta boyunca İran ve Umman boğazlarından geçen gemilerden geçiş ücretlerini talep etmeye devam edebileceğini bildirdi. Bu, ülkenin stratejik kontrolünü korumak ve deniz yollarını güvenli şekilde yönetmek amacını taşıyor.
İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi’nin açıklamasında, Trump’ın teklifini kabul ederek İslam Cumhuriyeti’nin “ümitsiz tehditlerden ve aldatmalardan vazgeçtiği” vurgulandı. Ayrıca ülkenin düşmanlarının “İran halkına karşı yürütülen adaletsiz, yasa dışı ve suç teşkil eden savaşta tarihi bir yenilgiye uğradığı” belirtildi. Açıklamada, İran’ın “büyük bir zafer kazandığı ve suçlu ABD’yi on maddelik planını kabul etmeye zorladığı” da ifade edildi.
Bu anlaşma çerçevesinde, ABD şu yükümlülükleri üstlendi: İran’a saldırmamak, Hürmüz Boğazı üzerinde İran kontrolünü korumak, uranyum zenginleştirme hakkını tanımak, tüm birincil ve ikincil yaptırımları kaldırmak, BM Güvenlik Konseyi’nin tüm kararlarını askıya almak, tazminat ödemek, ABD askerlerini bölgeden çekmek ve tüm cephelerdeki askeri operasyonları, özellikle Lübnan’daki direniş hareketine karşı mücadeleyi durdurmak.
Şu ana kadar ABD, bu plandaki belirli talepler hakkında resmi bir açıklama yapmadı. Ancak İran’ın bu adımı, bölgede barışa ve ekonomik faaliyetin artışına yol açabilir, ayrıca küresel siyasette yeni tartışma ve müzakereler için zemin oluşturabilir.
Önemle belirtmek gerekir ki, bu olay Güney Asya ve Orta Doğu için stratejik öneme sahip olup, birçok ülke için ticaret yolları ve enerji tedarikinin istikrarını sağlama açısından önemli bir adım olarak değerlendirilmektedir.
İran ve ABD arasındaki bu “iki haftalık ara”, küresel siyasette bir sonraki büyük hamleler öncesinde önemli bir bekleme dönemi haline gelebilir.
