Ishdan bo‘shatilganlarga uchinchi oy uchun ham pul to‘lanadi

O‘zbekistonda mehnat shartnomasi alohida asoslarga ko‘ra bekor qilingan va yangi ish topa olmagan xodimlar uchun qo‘shimcha moliyaviy kafolat belgilandi. Yangi tartibga ko‘ra, belgilangan talablarga javob bergan shaxsga ishdan bo‘shaganidan keyin uchinchi oy uchun ham avvalgi ish joyidan o‘rtacha oylik ish haqi to‘lanishi mumkin.

Bu tartib Vazirlar Mahkamasining 2026 yil 28 sentyabrdagi 519-son qarori bilan tasdiqlangan.

Pulni olish uchun muhim shart bor

Yangi tartib barcha ishdan bo‘shatilgan xodimlarga avtomatik ravishda tatbiq etilmaydi.

Mehnat shartnomasi qonunda nazarda tutilgan alohida asoslarga ko‘ra bekor qilingan xodim ishdan bo‘shatilganidan keyin 30 kalendar kun ichida Yagona interaktiv davlat xizmatlari portali orqali murojaat qilishi kerak.

Mahalliy mehnat organi hujjatlarni ko‘rib chiqib, shaxsni ish qidirayotgan fuqaro sifatida ro‘yxatga oladi va bu haqda QR-kodli ma’lumotnoma yuboradi.

Ikki oylik kafolatdan keyin uchinchi oy ham qoplanadi

Amaldagi mehnat qonunchiligida ayrim asoslar bo‘yicha ishdan bo‘shatilgan xodimning ish qidirish davrida o‘rtacha ish haqini saqlab qolish kafolati mavjud.

Odatda bu kafolat ishdan bo‘shatish nafaqasi hisobga olingan holda ko‘pi bilan ikki oyga tatbiq etiladi. Agar xodim belgilangan muddatda mahalliy mehnat organida ish qidirayotgan shaxs sifatida ro‘yxatdan o‘tsa, uchinchi oy uchun ham avvalgi ish joyidan o‘rtacha oylik ish haqini olish huquqiga ega bo‘ladi.

Arizani kechiktirmaslik kerak

Yangi tartibda eng muhim muddatlardan biri — 30 kalendar kun.

Ya’ni mehnat shartnomasi bekor qilingan kundan keyin 30 kun ichida YAIDXP orqali murojaat qilish lozim. Qarorda belgilanganidek, ushbu muddat o‘tgandan keyin berilgan murojaat ko‘rib chiqilmaydi.

Mehnat organi arizani qabul qilgach, fuqaroni ish qidirayotgan shaxs sifatida ro‘yxatga oladi. Unga maqbul ish topish bo‘yicha choralar ko‘riladi.

Agar xodim uchinchi oygacha ham ish topmasa, mehnat organi bergan ma’lumotnoma asosida avvalgi ish joyiga murojaat qilib, uchinchi oy uchun o‘rtacha ish haqini olishi mumkin. Qarorda buning uchun ham alohida muddat belgilangan — ma’lumotnoma olinganidan keyin 5 ish kuni ichida avvalgi ish joyiga murojaat qilish kerak.

Davlat xizmati uchun haq olinmaydi

Mazkur xizmatdan foydalanish uchun fuqarodan davlat boji yoki boshqa to‘lov undirilmaydi.

Shu tariqa yangi mexanizm ishdan bo‘shagan va qisqa vaqt ichida yangi ish topa olmagan fuqarolarni qo‘llab-quvvatlashga qaratilgan. Biroq bu imkoniyatdan foydalanish uchun xodim qonunchilikda belgilangan asoslarga mos kelishi va murojaat qilish muddatlariga qat’iy rioya qilishi zarur.

Ishdan bo‘shaganlar uchun muhim yangilik

Yangi tartibning ahamiyati shundaki, ishdan bo‘shatilgan xodim yangi daromad manbasini izlayotgan davrda qo‘shimcha moliyaviy himoyaga ega bo‘ladi.

Biroq eng muhim jihatni yana bir bor ta’kidlash kerak: uchinchi oy uchun o‘rtacha ish haqi avtomatik tarzda berilmaydi. Buning uchun belgilangan asoslar, 30 kunlik murojaat muddati va ish qidirayotgan shaxs sifatida ro‘yxatdan o‘tish talabi bajarilishi shart.

Yangi tartib esa ishdan bo‘shagan fuqaro uchun eng og‘ir davr — eski ish joyidan ayrilgan, ammo hali yangi ish topilmagan paytda — qo‘shimcha moliyaviy tayanch yaratadi.