Jibuti NASAning Artemis bitimlariga qoʻshilgan 72-davlatga aylandi

Sharqiy Afrikadagi Jibuti Respublikasi Oy, Mars va boshqa osmon jismlarini oʻrganish boʻyicha xalqaro tamoyillarni belolovchi Artemis Accords hujjatini imzoladi. Ixbt.com maʼlumotiga koʻra, mazkur kelishuvga qoʻshilgan mamlakatlar soni 72 taga yetdi va Jibuti bu tashabbusga qoʻshilgan sakkizinchi Afrika davlati boʻldi. Bu haqda Ixbt.com xabar beradi.

Vashington shahridagi NASA shtab-kvartirasida boʻlib oʻtgan rasmiy marosimda Jibuti nomidan mamlakatning AQShdagi elchisi Moxamed Siad Duale hujjatni imzoladi. Artemis Accords 2020-yilda NASA va AQSh Davlat departamenti tomonidan ilk hamkor davlatlar guruhi bilan birgalikda ishlab chiqilgan boʻlib, u kosmonavtika sohasidagi xalqaro hamkorlikning huquqiy poydevori hisoblanadi.

Xalqaro hamkorlik va tinchlik tamoyillari

Mazkur kelishuv ishtirokchilari kosmik faoliyatni faqat tinch maqsadlarda amalga oshirish majburiyatini oladilar. Shuningdek, hujjat missiyalar shaffofligini taʼminlash, favqulodda vaziyatlarda bir-biriga yordam berish va ilmiy maʼlumotlar almashinuvini yoʻlga qoʻyishni nazarda tutadi.

Davlatlar oʻz harakatlarini oʻzaro muvofiqlashtirgan holda, kosmik koinot tadqiqotlari bir-biriga xalaqit bermasligini kafolatlashlari kerak. Shuning yaniy, osmon jismlarida tarixiy ahamiyatga ega obyektlar va artefaktlarni asrab-avaylash masalalariga ham alohida eʼtibor qaratiladi.

Jibutining kosmik intilishlari

Garchi ushbu bitimga qoʻshilish Jibutini toʻgʻridan-toʻgʻri NASAning oydagi dasturlari ishtirokchisiga aylantirmasa ham, mamlakat uchun Qoʻshma Shtatlar va boshqa hamkorlar bilan yaqindan ishlash uchun mustahkam zamin yaratadi. Bu qadam kichik davlatlarning ham global miqyosdagi kosmik jarayonlarga qoʻshilish imkoniyatlarini kengaytiradi.

Maʼlumot uchun, Jibuti oʻzining milliy kosmik dasturini 2020-yilda boshlagan edi. 2023 va 2024-yillarda esa mamlakat oʻzining ilk Djibouti 1A va Djibouti 1B sunʼiy yoʻldoshlarini orbitaga muvaffaqiyatli chiqardi. Mazkur kosmik qurilmalar AQShning Kaliforniya shtatidagi Vandenberg bazasidan SpaceX kompaniyasining Falcon 9 raketalari yordamida koinotga uchirilgan edi.