Инсон ҳаётининг сифати кўпинча ташқи воқеаларга эмас, балки ўша воқеаларга қандай нигоҳ билан қарашига боғлиқ бўлади. Ҳаётда ҳамма нарса доим биз истагандек кечавермайди. Баъзан қийинчиликлар, тушкунлик, кутилмаган синовлар ва оғир кунлар ҳам бўлади. Аммо инсоннинг ички ҳолати, фикрлаш тарзи ва мияси нимани кўришга ўргангани унинг кайфияти, қарорлари ва бутун ҳаёт сифатига кучли таъсир қилади.
Аслида, мия қайси нарсага кўпроқ эътибор қаратишга одатланса, инсон ҳаётда ҳам ўша томонни кўпроқ кўра бошлайди. Агар киши ҳар куни фақат камчилик, муаммо ва йўқ нарсалар ҳақида ўйласа, атрофидаги яхшиликлар ҳам кўзга ташланмай қолади. Аксинча, агар инсон яхшиликни пайқашга, одамлардаги нурни кўришга ва кичик неъматларни қадрлашга ўрганса, ҳаётнинг ранги ҳам секин-аста ўзгара бошлайди.
Шунинг учун ҳар куни ўзингизни керак бўлса мажбурлаш керак: яхшиликни кўришга, инсонлардаги самимиятни сезишга, оддий кунлардаги кичик қувончларни қадрлашга ва бор имкониятларни пайқашга. Бу бошида осон бўлмаслиги мумкин. Чунки мия аввал қандай фикрлашга ўрганган бўлса, ўша йўлдан кетаверади. Уни янги йўналишга буриш учун эса вақт, сабр ва доимий машқ керак.
Аввалига бу жараён бироз сунъий туюлиши мумкин. Масалан, инсон ўзини мажбурлаб “бугун нимадан хурсанд бўлдим?”, “ким менга яхшилик қилди?”, “қайси кичик неъматни қадрладим?” деб ўйлаши мумкин. Биринчи кунлари бу оддий машқдек кўринади. Аммо вақт ўтиши билан мия шу йўналишда ишлашга одатланади. Кейин эса бу ҳолат инсон учун янги “норма”га айланади.
Шунда одам ҳаётдаги фарқни аста-секин ҳис қила бошлайди. Илгари асабийлаштирган ҳолатлар унча оғир туюлмайди. Илгари эътиборсиз қолган кичик қувончлар кўзга ташлана бошлайди. Инсонлар орасидаги яхши хислатлар, самимий сўзлар, оддий ёрдам ва кутилмаган имкониятлар кўпроқ сезилади. Ҳаёт ўша-ўша бўлиши мумкин, аммо уни кўриш тарзи ўзгаради.
Фаровон ҳаёт ҳам кўпинча айнан шу ердан бошланади. У ҳар доим катта пул, катта уй ёки ташқи шароитлар ўзгаришидан келиб чиқавермайди. Баъзан инсоннинг ички нигоҳидаги ўзгариш бутун ҳаётини бошқача ҳис қилишга сабаб бўлади. Ташқи дунё бир кунда ўзгармаслиги мумкин, аммо инсоннинг қараши ўзгарса, у дунёдан бошқача маъно топа бошлайди.
Бу гаплар қийинчиликларни инкор қилиш дегани эмас. Ҳаётда муаммолар бор, синовлар бор, оғриқли вазиятлар ҳам бор. Аммо инсон фақат шу оғриқларга қараб яшаса, мияси бутун ҳаётни қоронғи тасвирдек қабул қилади. Агар у оғир кунлар ичида ҳам кичик яхшиликни кўра олса, бу унинг ички кучини сақлаб қолади.
Шукр қилиш ҳам инсон руҳияти учун катта куч манбаи. Кичик неъматларни қадрлаш — бу катта орзулардан воз кечиш эмас. Аксинча, борини кўра олган одам келажак учун янада соғломроқ ҳаракат қилади. Чунки у ҳаётга фақат етишмовчилик нуқтасидан эмас, имконият нуқтасидан қарай бошлайди.
Инсон миясини ҳар куни яхши нарсаларни кўришга ўргатиши керак. Бу одат бир кунда шаклланмайди. Аммо ҳар куни қилинган кичик машқлар вақт ўтиши билан катта ички ўзгаришга айланади. Бугун бир яхшиликни пайқаш, эртага бир инсондаги нурни кўриш, кейинги куни кичик неъмат учун шукр қилиш — буларнинг барчаси инсон қалбида янги руҳий тартиб яратади.
Бир кун келиб инсон тушунади: фаровон ҳаёт ташқи дунё тўлиқ ўзгаргани учун эмас, унинг ички нигоҳидаги ўзгариш сабаб бошланган экан. Яъни бахт кўпинча қаердадир узоқда эмас, балки одамнинг нимани кўра олишида яширин бўлади.
Шунинг учун миянгизни ҳар куни, ҳар жойда ва ҳар қандай ҳолатда яхши нарсаларни кўришга одатлантиринг. Бу оддий маслаҳатдек туюлиши мумкин, аммо ҳаётни ўзгартирувчи энг кучли машқлар баъзан айнан шундай содда нарсалардан бошланади.
“Zamin”ни Telegram'да ўқинг!
