SpaceX инсоният тарихидаги энг йирик Starship V3 ракетасини учиришга тайёрланмоқда

Илон Маск асос солган SpaceX компанияси коинотни забт этиш йўлидаги навбатдаги улкан қадамни ташлаш арафасида турибди. Инсоният яратган энг йирик ва қудратли ракета тизими ҳисобланган Starship V3 ўзининг 13-синов парвозини жорий йилнинг 16-июль куни амалга ошириши кутилмоқда. Ушбу миссия нафақат техник синов, балки илк бор оғирлиги икки тоннага тенг бўлган янги авлод Starlink V3 сунъий йўлдошларини орбитага олиб чиқиши билан тарихда қолиши мумкин. Бу ҳақда Ixbt.com хабар беради.

ixbt.com маълумотига кўра, парвоз ойнаси АҚШ марказий вақти билан соат 17:45 да очилади. Тахминан 90 дақиқа давом этиши режалаштирилган миссия давомида Starship бортида 20 та янги авлод аппаратлари бўлади. Ушбу сунъий йўлдошлар ажралиб чиққандан сўнг қуёш панеллари ва антенналарини ёйиши, сўнгра Жанубий Африкадаги ер станциялари ҳамда мавжуд Starlink туркуми билан лазер алоқа каналлари орқали боғланишга ҳаракат қилиши керак.

Техник такомиллаштириш ва двигателлар синови

SpaceX муҳандислари аввалги 12-синовда аниқланган камчиликлар устида жиддий ишлашди. Ўшанда Super Heavy биринчи поғонасидаги 33 та двигателдан бештаси қайта ишга тушиш вақтида ишламай қолган ва бу маневрнинг муддатидан олдин якунланишига сабаб бўлган эди. Янги парвоз учун двигателларни қайта ишга тушириш тизими ва уларнинг ишлаш алгоритмлари тўлиқ модернизация қилинди.

Шунингдек, ракетанинг юқори поғонаси ҳам сезиларли ўзгаришларга юз тутди. Аввалги тажрибада Raptor вакуум двигателларидан бири ишдан чиққан бўлса-да, кема ўз траектория бўйлаб ҳаракатни давом эттира олган эди. Бу галги миссиянинг асосий вазифаларидан бири — очиқ коинот шароитида Raptor двигателини муваффақиятли қайта ишга туширишдир. Бу келажакдаги мураккаб орбитал парвозлар ва сайёралараро миссиялар учун ҳаётий муҳим техник ечим ҳисобланади.

Иссиқлик ҳимояси ва хавфсизлик чоралари

Starship учун энг катта синовлардан бири бу атмосферага қайта кириш вақтидаги юқори ҳароратдир. Бу сафар муҳандислар иссиқлик ҳимояси тизимини текширишнинг ўзига хос усулини қўллашмоқда. Starlink V3 сунъий йўлдошларининг олтитаси махсус камералар билан жиҳозланган бўлиб, улар парвоз давомида кеманинг иссиқлик қалқонини суратга олади ва маълумотларни Ерга узатади.

Қизиғи шундаки, иссиқлик ҳимояси плиталарининг бир қисми атайлаб оқ рангга бўялган. Бу муҳандисларга плиталарнинг шикастланишини визуал тарзда симуляция қилиш ва диагностика усулларини текшириш имконини беради. Шунингдек, плиталарни маҳкамлашнинг янги усуллари ва юқори аэродинамик юкламаларни ўлчовчи датчиклар ҳам синовдан ўтказилади.

Режага кўра, Super Heavy биринчи поғонаси Мексика кўрфазига қўниши керак, Starship кема қисми эса атмосферага бошқариладиган тарзда кириб, Ҳинд океанига тушиши кўзда тутилган. Ушбу синов муваффақиятли ўтса, SpaceX коинотга юк ташиш ва Starlink тармоғини кенгайтиришда мутлақо янги босқичга чиқади, бу эса Ўзбекистон каби глобал интернет қамрови муҳим бўлган ҳудудлар учун ҳам келажакда алоқа сифатини яхшилашга хизмат қилиши мумкин.