Guruch eksporti suv tanqisligini kuchaytirmoqda. So‘nggi yillarda jahon bozorida guruch yetishtirish va eksport qilish bo‘yicha yetakchi davlatga aylandi. So‘nggi o‘n yillikda eksport ikki baravar oshib, 20 million tonnadan ortiq guruch eksport qilindi. Biroq bu rivojlanish suv resurslariga katta bosim keltirmoqda, ayniqsa Haryana va Punjab kabi suv yetishmovchiligi bilan og‘rigan hududlarda.
Fermerlar yer osti suvini qazib olishga majbur bo‘lib, quduqlarni o‘nlab metr chuqurlikka kengaytirishga to‘g‘ri kelmoqda. Masalan, o‘n yil oldin suvga 30 fut chuqurlikda yetish mumkin bo‘lgan bo‘lsa, hozir 80–200 futgacha burg‘ilash talab qilinadi. Bu har bir fermerning xarajatini oshiradi va kichik fermerlar uchun qiyinchilik tug‘diradi.
Hukumatning guruch yetishtirishni rag‘batlantiruvchi yordam pullari fermerlarni suvni ko‘p talab qiluvchi ekinlarni ekishga undamoqda. Shu bilan birga, kam suv talab qiladigan boshqa ekinlarga o‘tish imkoniyati cheklangan. Mutaxassislar ta’kidlashicha, bu holat suv resurslarini samarali boshqarishda qiyinchilik tug‘diradi.
Ba’zi hududlar suvni kam talab qiladigan ekinlarni ekishga rag‘bat bermoqda. Masalan, Haryana hukumati makkajo‘xori va boshqa kam suv talab qiladigan ekinlarni ekishga yordam berdi. Biroq mutaxassislar bu choralarning uzoq muddatli va barqaror bo‘lishi, fermerlarga daromad kafolatini yaratish zarurligini ta’kidlamoqda.
“Zamin”ni Telegramʻda oʻqing!
