Tabiatning hayratlanarli va ulkan hodisalaridan biri o‘z yakuniga yetdi. 2025 yilning yakuniga kelib, sayyoramizning eng yirik muz bo‘lagi sifatida tan olingan A23a aysbergi deyarli to‘liq yemirildi va o‘zining dastlabki kengligining 99 foizidan mahrum bo‘ldi. Bu haqda Arktika va Antarktika ilmiy-tadqiqot instituti mutaxassislari ma’lum qilishdi.
Muz gigantining so‘nggi nafasi
“Joriy yilning yanvar oyida ushbu muz tog‘ining hududi taxminan 1300 kvadrat kilometrni tashkil qilar edi. Biroq bugungi kunga kelib, undan atigi 50 kvadrat kilometrdan ham kamroq qism qolgan. Ayni damda A23a ochiq ummon bag‘rida suzib yuribdi va barchamizning ko‘z o‘ngimizda parchalanib bormoqda”, — deya ta’kidladi institutning Muz va gidrometeorologiya ma’lumotlari markazi yetakchi eksperti Polina Soloshchuk.
So‘nggi uch oylik davr ichida A23a qariyb ming kilometr masofani ortda qoldirib, Janubiy va Atlantika okeanlari tutashgan chegaragacha yetib keldi. Ayni vaqtda u janubiy kenglikning 49-paralleli atrofida harakatlanmoqda. Mutaxassislarning xulosasi esa qisqa va keskin: “A23a aysbergi o‘z hayotini yakunladi”.
Tarixga muhrlangan muzlik taqdir
Ma’lumot uchun, A23a aysbergi bundan ancha yillar oldin — 1986 yilda Antarktidadagi Filxner shelf muzligidan uzilib chiqqan edi. O‘shanda uning umumiy maydoni 4170 kvadrat kilometrni tashkil etgan bo‘lib, bu ko‘rsatkich Sankt-Peterburg shahri hududidan qariyb ikki barobar katta demakdir.
Ushbu muz giganti 30 yildan ziyod vaqt davomida Ueddell dengizining sayozlik qismida qo‘zg‘almasdan turdi. Keyinchalik Antarktida sohillari bo‘ylab o‘z sayohatini boshladi. 2025 yilning boshida yana bir bor to‘xtab qolgan bo‘lsa-da, avgust oyiga kelib Janubiy Jorjiya oroli yaqinida harakatini qayta tikladi. Biroq yil so‘ngidagi keskin yemirilish natijasida A23a o‘z hajmini yo‘qotdi va dunyodagi eng ulkan aysberg maqomi bilan butunlay xayrlashdi.
“Zamin”ni Telegramʻda oʻqing!
