Isroillik ko‘chmanchilar Qusrada masjidni yoqishdi: devorlarda «qasos» yozuvi

G‘arbiy Sohildagi keskinlik yangi xavfli bosqichga chiqdi. Nablus yaqinidagi Qusra qishlog‘ida qurilayotgan Ar-Rahma masjidiga o‘t qo‘yilib, uning devorlarida ivrit tilida qasosga chaqiruvchi yozuvlar qoldirildi.

Hujum G‘arbiy Sohil bo‘ylab keng ko‘lamli harbiy reydlar o‘tkazilayotgan va o‘nlab falastinliklar hibsga olinayotgan bir paytda sodir bo‘ldi. Isroil politsiyasi voqea yuzasidan tergov boshlashi bildirilgan, ammo gumonlanuvchilar ushlangani haqida hozircha ma’lumot yo‘q.

Yong‘in qurilayotgan masjidga zarar yetkazdi

Qusra rahbari Abdul Azim Vadining ma’lum qilishicha, hujumchilar qishloqning janubiy qismida hali qurib bitkazilmagan masjidga o‘t qo‘ygan.

Yong‘in binoning kirish qismi, qurilishda ishlatilayotgan yog‘och materiallar va ayrim jihozlarga zarar yetkazgan. Masjid devorlarida esa ivrit tilida «qasos» mazmunidagi yozuvlar qoldirilgan.

Ular orasida:

«Benayahu uchun qasos» degan yozuv ham bo‘lgan.

Ushbu yozuv Tal qishlog‘i yaqinidagi avvalgi otishmada halok bo‘lgan 32 yoshli Benayahu Melletga ishora qilishi aytilmoqda.

Isroil armiyasi hodisani tasdiqladi

Isroil harbiylari masjidga o‘t qo‘yilgani haqida xabar kelib tushgach, Qusra chekkasiga askarlar yuborilganini ma’lum qildi.

Armiya bayonotiga ko‘ra, harbiylar voqea joyida yong‘in va devorlarga yozilgan graffiti izlarini aniqlagan. Gumonlanuvchilar esa askarlar yetib kelguniga qadar hududni tark etgan.

Isroil politsiyasi dalillarni to‘plab, voqeani tekshirishi bildirildi. Harbiylar hujumni qoralab, hududda tartibni saqlashga va’da bergan.

Shu kuni Tulkarm yaqinidagi Kur qishlog‘ida ham boshqa bir masjidga o‘t qo‘yilgani xabar qilindi. Mahalliy aholi yong‘in keng tarqalishidan oldin uni o‘chirishga muvaffaq bo‘lgan.

Reydlarda nechta odam hibsga olindi?

Masjidlarga qilingan hujumlar G‘arbiy Sohildagi keng ko‘lamli harbiy operatsiyalar fonida ro‘y berdi.

Isroil armiyasi turli hududlarda 70 dan ortiq gumonlanuvchi qo‘lga olinganini bildirgan. Falastin manbalari esa Nablus, Ramalloh, Xevron va boshqa hududlarda hibsga olinganlar soni kamida 80 nafarga yetganini ma’lum qildi.

Shuningdek, yuzlab uy va obyektlar tintuv qilingan. Operatsiyalarning asosiy qismi Tal qishlog‘i va Nablus atrofida o‘tkazilgan.

Isroil tomoni reydlarni «terrorizmga qarshi operatsiya» deb atagan. Falastin tashkilotlari esa ularni jamoaviy jazolash siyosati sifatida baholagan.

Tal qishlog‘ida nima sodir bo‘lgan edi?

Keskinlik Tal qishlog‘i yaqinida isroillik ko‘chmanchilar va mahalliy falastinliklar o‘rtasidagi to‘qnashuvdan keyin kuchaydi.

Voqeada to‘rt nafar falastinlik va ikki nafar isroillik halok bo‘lgan. Ayrim xabarlarda ikki isroillik harbiy xizmatchi sifatida tilga olingan bo‘lsa, boshqa manbalar ulardan biri mahalliy xavfsizlik koordinatori bo‘lganini qayd etmoqda.

Shundan keyin Isroil bosh vaziri Binyamin Netanyaxu qo‘shimcha kuchlar joylashtirish, harakat cheklovlarini kuchaytirish va keng ko‘lamli operatsiya o‘tkazish bo‘yicha ko‘rsatmalar bergani xabar qilindi.

Qurbonlar haqidagi raqamlar farq qilmoqda

Falastin manbalari 2023 yil oktyabridan beri G‘arbiy Sohilda halok bo‘lganlar soni 1182 nafarga yetganini bildirmoqda. Biroq bu raqam hozircha BMTning ochiq ma’lumotlarida tasdiqlanmagan.

BMTning Gumanitar masalalarni muvofiqlashtirish boshqarmasi 2026 yil 3 iyul holatiga ko‘ra, 2023 yil 7 oktyabridan beri G‘arbiy Sohilda Isroil kuchlari yoki ko‘chmanchilari tomonidan 1109 nafar falastinlik halok bo‘lganini qayd etgan. Ular orasida 243 nafar bola bor.

Tal qishlog‘idagi keyingi qurbonlar bu ko‘rsatkichga qo‘shilganda raqam yana ortgan bo‘lishi mumkin, ammo 1182 nafarlik ma’lumot mustaqil manbalar bilan hali tasdiqlanmagan.

24 ming hibs — hozir qamoqda degani emas

Falastin mahbuslar jamiyati ma’lumotiga ko‘ra, 2023 yil oktyabridan beri G‘arbiy Sohilda 24 mingdan ortiq hibsga olish holati qayd etilgan. Bu raqam hozir ham qamoqxonada saqlanayotganlar sonini emas, ozod qilingan yoki qayta hibsga olingan shaxslarni ham qamrab oluvchi umumiy holatlarni anglatadi.

BMT hisobotiga ko‘ra, 2026 yil may oyida Isroil qamoqxonalarida 9384 nafar falastinlik saqlangan. Ulardan 3376 nafari sudsiz va ayblovsiz ma’muriy qamoqda bo‘lgan.

G‘arbiy Sohilda xavf yanada kuchaymoqda

Qusradagi masjid yong‘ini alohida hodisa bo‘lib qolmayapti. Ko‘chmanchilarning aholi punktlari, diniy binolar, uylar va qishloq xo‘jaligi obyektlariga hujumlari yil davomida keskin ko‘paygan.

BMT 2026 yilning dastlabki oylarida kuniga o‘rtacha oltitaga yaqin ko‘chmanchilar hujumi qayd etilganini ma’lum qilgan. Bu hujumlarda insonlar jarohatlangan, uylar va hayotiy muhim infratuzilmalarga zarar yetkazilgan.

Masjid devorida qoldirilgan birgina «qasos» yozuvi vaziyatning qay darajada xavfli ekanini ko‘rsatib turibdi: har bir yangi hujum navbatdagi javob harakati va yana ko‘proq qurbonlarga olib kelishi mumkin.

Endi asosiy savol — hujumchilar topilib, javobgarlikka tortiladimi yoki bu voqea ham G‘arbiy Sohildagi jazosiz qolgan zo‘ravonliklar ro‘yxatiga qo‘shiladimi?