Kaspiydagi fojia ortidan qamoq: Qozog‘iston HDQ sobiq bosh qo‘mondoni ham hibsga olindi

Qozog‘iston Qurolli kuchlari tarixida tinchlik davrida kuzatilgan eng katta yo‘qotish sabablarini o‘rganish bo‘yicha olib borilgan tergov doirasida yuqori martabali harbiylar javobgarlikka tortilmoqda. Kaspiy dengizida o‘tkazilgan harbiy mashg‘ulotlar chog‘ida askarlarning halok bo‘lishi ishi yuzasidan mamlakat Harbiy-dengiz kuchlarining sobiq bosh qo‘mondoni Qanat Niyazbekov rasman hibsga olindi.

Prezident Qosim-Jo‘mart To‘qayev o‘tgan haftadayoq uni egallab turgan lavozimidan ozod etgan va mazkur fojiada aybdor bo‘lgan barcha shaxslarni qonun oldida murosasiz javobgarlikka tortishni qat’iy talab qilgan edi.

To‘lqinlar yutib ketgan 17 askar: Fojia qanday yuz berdi?

Hodisa Kaspiy dengizining Qozog‘istonga qarashli akvatoriyasida tashkil etilgan «Kaspiy mudofaasi — 2026» keng ko‘lamli mashg‘ulotlari davomida sodir bo‘ldi:

• Mashg‘ulot ko‘lami: 22 sentyabr kuni boshlangan harbiy mashg‘ulotlarga 500 nafardan ziyod harbiy xizmatchi jalb qilingan edi;

• Keskin yomonlashgan ob-havo: 24 sentyabr kuni dengizda kuchli bo‘ron ko‘tarilib, ob-havo sharoiti keskin yomonlashishi oqibatida naq 17 nafar harbiy xizmatchini ulkan to‘lqinlar dengizga oqizib ketgan;

• Og‘ir qurbonlar: Olib borilgan tezkor qutqaruv tadbirlari natijasida atigi uch nafar askarni tirik qutqarib qolishga erishildi, qolgan 14 harbiy halok bo‘ldi.

Ushbu halokat zamonaviy Qozog‘iston armiyasi tarixida mashg‘ulotlar vaqtida yuz bergan eng katta yo‘qotish sifatida qayd etildi.

«Umuman olganda, inobatga olinadi»: Sobiq qo‘mondonning bahsli javobi va tergov natijalari

Mazkur voqeadan so‘ng sobiq bosh qo‘mondon Qanat Niyazbekov jurnalistlar savollariga bergan mavhum javoblari bilan jamoatchilik g‘azabini qo‘zg‘atgan edi. U hodisani shunchaki noqulay ob-havo va to‘lqinlar bilan izohlab, mashg‘ulotlarni rejalashtirishda tabiat injiqliklari hisobga olinganmidi degan to‘g‘ridan to‘g‘ri savolga: «Umuman olganda, inobatga olinadi», deya javob qaytargan edi.

Biroq rasmiy tekshiruvlar buning teskarisini ko‘rsatdi:

• Tayyorgarlikdagi qo‘pol kamchiliklar: Qozog‘iston Mudofaa vazirligining maxsus tekshiruv komissiyasi mashg‘ulotlarni rejalashtirish va xavfsizlik qoidalariga rioya etishda jiddiy qonunbuzilishlar hamda e’tiborsizlikni fosh etdi;

• 5 nafar mansabdor panjara ortida: Mazkur jinoiy ish doirasida allaqachon besh nafar yuqori martabali mansabdor shaxs hibsga olinib, tergov izolatoriga joylashtirildi.

Qozog‘iston Bosh prokuraturasi va Harbiy tergov boshqarmasi fojia bo‘yicha har bir mas’ul ofitserning harakatiga huquqiy baho berish bo‘yicha surishtiruv ishlarini davom ettirmoqda.