Bolalarda yassioyoqlik sabablari va uning xavflari

Yassioyoqlik (tibbiy atama bilan “pes planus”) bolalarda eng koʻp uchraydigan tayanch-harakat tizimi muammolaridan biri hisoblanadi. Bu holatda oyoq kaftining ichki yoyi (arkasi) yetarlicha shakllanmaydi yoki vaqt oʻtishi bilan pasayib ketadi. Natijada oyoq butun yuzasi bilan yerga tegadi va yurish mexanikasi oʻzgaradi.
Mutaxassislarning taʼkidlashicha, bolalarda yassioyoqlikning kelib chiqishiga bir nechta asosiy omillar sabab boʻladi. Eng avvalo, irsiy moyillik muhim rol oʻynaydi. Agar ota-onada yoki yaqin qarindoshlarda yassioyoqlik kuzatilgan boʻlsa, bolada ham bu holat rivojlanish ehtimoli yuqori boʻladi.
Ikkinchi muhim sabab — notoʻgʻri poyabzal tanlashdir. Qattiq tagliksiz, oyoqni yetarlicha ushlab turmaydigan yoki juda yumshoq oyoq kiyimlar bolalarning oyoq mushaklari va boʻgʻimlariga salbiy taʼsir koʻrsatadi. Bu esa oyoq yoyining toʻgʻri shakllanishiga toʻsqinlik qiladi.

Shuningdek, mushak va paylarning zaif rivojlanishi ham yassioyoqlikka olib keluvchi omillardan biridir. Jismoniy faolligi kam boʻlgan, koʻp vaqtini oʻtirib oʻtkazadigan bolalarda oyoq mushaklari yetarlicha mustahkamlanmaydi.
Ortiqcha vazn ham muhim xavf omili hisoblanadi. Tana ogʻirligi ortishi oyoq kaftiga tushadigan bosimni oshiradi va asta-sekin oyoq yoyining pasayishiga sabab boʻladi.
Mutaxassislar yana bir jihatga eʼtibor qaratishadi — bolalik davrida notoʻgʻri yurish odatlari, uzoq vaqt qattiq va tekis yuzalarda notoʻgʻri holatda yurish ham bu muammoni kuchaytirishi mumkin.
Yassioyoqlikning erta bosqichlarida ogʻriq sezilmasligi mumkin, biroq vaqt oʻtishi bilan charchash, oyoqlarda ogʻriq, tez toliqish va hatto umurtqa pogʻonasida muammolar yuzaga kelishi ehtimoli bor.
Shu sababli mutaxassislar bolalarda oyoq sogʻligʻini erta yoshdan nazorat qilish, toʻgʻri poyabzal tanlash, jismoniy mashqlar va maxsus profilaktik mashqlarni bajarishni tavsiya etishadi. Erta aniqlash esa kelajakda jiddiy asoratlarning oldini olishga yordam beradi.
