Ona badduosidan qo‘rqish kerakmi? Farzandlar ko‘pincha kech anglaydigan bir haqiqat bor

Ona farzandi uchun kechalari bedor bo‘ladi, uning tashvishini o‘z dardidan ustun qo‘yadi, hatto o‘z ehtiyojlaridan kechadi. Ammo farzand ulg‘aygach, ba’zan uning eng oddiy gaplariga ham quloq solmay qo‘yadi. Ona esa bu og‘riqni har doim ham ovoz chiqarib bildirmaydi. Eng achinarlisi, ayrim farzandlar onasining ko‘ngli qanchalik og‘riyotganini faqat uni yo‘qotish xavfi paydo bo‘lganda anglaydi.

Odam hayotida ko‘plab insonlarni uchratadi. Kimdir quvonchli kunlarida yonida bo‘ladi, kimdir qiyinchilikda qo‘llab-quvvatlaydi, yana kimdir vaqt o‘tishi bilan hayot yo‘lidan uzoqlashadi. Ammo ona mehrining o‘rnini hech kim bosa olmaydi.

Ona farzandini dunyoga keltirishdan boshlab uning har bir qadamini yuragi bilan his qiladi. Uning kasal bo‘lishi — ona uchun dard, muvaffaqiyati — quvonch, xatosi esa tashvishdir. Farzand ulg‘ayib, o‘z hayotini qurganidan keyin ham ona qalbidagi bu mehr kamaymaydi.

Biroq hamma farzand ham bu mehrning qadriga o‘z vaqtida yetavermaydi.

Ona yig‘laganda, farzand buni har doim ham ko‘rmaydi

Ba’zan farzand onasining gapini ikki qilganini oddiy hol deb biladi. Uning maslahatini eskicha qarash, tanbehini esa ortiqcha aralashuv sifatida qabul qiladi.

Ona esa ko‘pincha janjal chiqarmaslik uchun jim qoladi. O‘z dardini ichiga yutadi, ko‘z yoshlarini farzandiga bildirmaslikka harakat qiladi.

Ammo jimlik har doim ham rozilikni anglatmaydi. Ba’zan ona farzandining ko‘ngliga ozor yetkazmaslik uchun o‘z og‘rig‘ini yashiradi.

Farzand esa uning bu sabrini tushunish o‘rniga, go‘yo hech narsa bo‘lmagandek hayotini davom ettiradi.

Ona duo qilishni to‘xtatsa, bu nimani anglatadi?

Ona duosi haqida xalqimiz orasida ko‘plab hikmatli gaplar bor. Chunki farzandi uchun samimiy niyat qilgan, uning baxti va omonligini tilagan onaning duosi inson uchun ulkan ma’naviy tayanchdir.

Ammo bir holat borki, u har qanday farzandni o‘ylantirishi kerak: ona avvalgidek gapirmay qo‘ysa, maslahat berishdan charchasa, farzandining xatolariga aralashishni ham istamasa-chi?

Bu uning mehri tugaganini anglatmasligi mumkin. Balki u ko‘p marta tushuntirishga urinib, natija ko‘rmagani uchun ruhan charchagandir.

Shuning uchun farzand onasining jimligini beparvolik deb qabul qilmasligi kerak. Uning ko‘nglida nima kechayotganini so‘rash, dardini tinglash va munosabatlarni tiklashga harakat qilish muhim.

Ona badduosi haqidagi ogohlantirishning ma’nosi nimada?

Xalq orasida «Onaning badduosidan qo‘rq» degan gap bejiz aytilmaydi. Bu ibora farzandni qo‘rqitish uchun emas, balki ona qalbini og‘ritishning qanchalik og‘ir ma’naviy oqibatlarga olib kelishi mumkinligini eslatish uchun xizmat qiladi.

Islom ta’limotida ota-onaga yaxshilik qilish, ularni hurmatlash va ayniqsa, onaga mehr-e’tibor ko‘rsatishga katta ahamiyat beriladi. Qur’oni karimda insonga ota-onasiga yaxshilik qilish buyurilib, ularga hatto «uf» demaslik, ular bilan hurmat bilan muomala qilish ta’kidlangan.

Shu bilan birga, biror insonning badduosi albatta qabul bo‘ladi yoki muayyan musibat aynan shu duo sababli yuz beradi, deb qat’iy aytish to‘g‘ri emas. Bu borada hukm chiqarish insonning qo‘lida emas. Ammo onani ranjitish, uning haqqiga beparvo bo‘lish va ko‘nglini og‘ritishning o‘zi katta ma’naviy xatodir.

Farzand onasining qadriga qachon yetadi?

Afsuski, ba’zi insonlar onasining qadrini u bilan bir dasturxonda o‘tirib, suhbatlashib, holidan xabar olib yurganida emas, balki u endi yonida bo‘lmaganida anglaydi.

O‘shanda bir vaqtlar javob berishga eringan telefon qo‘ng‘iroqlari, eshitishni istamagan nasihatlar, ortiqcha deb hisoblangan savollar eng qimmat xotiralarga aylanadi.

«Bugun ovqat yedingizmi?», «Qayerdasiz?», «O‘zingizni ehtiyot qiling», degan oddiy gaplar ham ona mehrining bir ko‘rinishi ekanini inson ba’zan juda kech tushunadi.

Shuning uchun ona tirikligida uning holidan xabar olish, bir piyola choy ustida suhbatlashish, qo‘lidan kelsa xizmatini qilish va duosini olish kerak.

Ona ko‘nglini og‘ritmaslik uchun nimalarga e’tibor berish lozim?

• Gapini bo‘lmang. Uning fikri sizga eskicha tuyulsa ham, oxirigacha tinglang.

• Ovozingizni ko‘tarmang. Jahl ustida aytilgan bir og‘iz og‘ir so‘z ona qalbida uzoq saqlanishi mumkin.

• Holidan tez-tez xabar oling. Buning uchun katta sovg‘a yoki alohida sabab kerak emas.

• Vaqt ajrating. Ona uchun farzandining bir necha daqiqa samimiy suhbati ham katta baxt bo‘lishi mumkin.

• Uzr so‘rashdan uyalmang. Agar ko‘nglini og‘ritgan bo‘lsangiz, xatoni tan olib, kechirim so‘rang.

• Mehringizni yashirmang. «Sizni yaxshi ko‘raman», degan so‘zni aytish uchun maxsus kunni kutmang.

Eng og‘ir pushaymon — aytib ulgurilmagan mehr

Ona farzandidan boylik, mansab yoki qimmatbaho sovg‘alarni kutishi shart emas. Ko‘pincha uning istagi juda oddiy: farzandi sog‘ bo‘lsin, yo‘li ochiq bo‘lsin, uni unutmasin va ko‘nglini og‘ritmasin.

Ona farzandi uchun qancha duo qilganini sanamaydi. Uning har bir muvaffaqiyatidan quvonadi, har bir muammosini o‘z tashvishidek qabul qiladi.

Shunday ekan, farzand ham onasining mehrini oddiy hol deb bilmasligi kerak. Uning duosini olishga intilish, roziligini topish va ko‘nglini asrash — farzandlik burchining eng muhim qismlaridan biridir.

Ona tirik ekan, uning yoniga borish, bag‘riga bosish, holidan xabar olish va «Sizni yaxshi ko‘raman» deyish imkoniyati bor. Bu imkoniyatni ertangi kunga qoldirmang. Chunki ba’zan inson butun umri davomida birgina «Onajon, kechiring» degan so‘zni aytish uchun fursat izlab qolishi mumkin.