AQSHda yirik kiberhujum: 7 millionga yaqin haydovchilik guvohnomasi maʼlumotlari oʻgʻirlandi

AQSHning yirik sugʻurta provayderlaridan biri boʻlgan AssuranceAmerica kompaniyasi tizimlariga uyushtirilgan kiberhujum natijasida 6,99 million kishining shaxsiy maʼlumotlari, jumladan, haydovchilik guvohnomasi raqamlari tarqalib ketdi. Bu joriy yilda AQSHda haydovchilik hujjatlari bilan bogʻliq eng yirik maʼlumotlar sizib chiqishi holati sifatida qayd etildi. Mazkur hodisa shaxsiy maʼlumotlar xavfsizligi masalasi nafaqat texnologik kompaniyalar, balki anʼanaviy moliya va sugʻurta tizimlari uchun ham dolzarb ekanini koʻrsatmoqda. Bu haqda Techcrunch.com xabar beradi.

1998-yilda tashkil etilgan AssuranceAmerica AQSHning oʻndan ortiq shtatlarida avtomobil va ijara sugʻurtasi xizmatlarini koʻrsatadi. Kompaniya oʻz faoliyati davomida mijozlar va potensial sugʻurtalanuvchilarning davlat tomonidan berilgan guvohnomalari, shaxsiy aloqa maʼlumotlari va transport vositalari haqidagi batafsil axborotlarni toʻplaydi. TechCrunch nashri xabariga koʻra, bunday maʼlumotlar kiberjinoyatchilar qoʻliga tushishi firibgarlik va shaxsni oʻgʻirlash (impersonation) kabi jiddiy xavflarni keltirib chiqaradi.

Xakerlik hujumi qanday sodir boʻldi?

Kompaniya tomonidan eʼlon qilingan rasmiy bildirishnomada aytilishicha, xakerlar tizimga 17-mart kuni kirib olishgan. Biroq, olib borilgan ichki tekshiruvlar faqat 15-iyun kuniga kelib yakunlangan. Tekshiruv natijasida xakerlar mijozlarning ism-shariflari, aloqa maʼlumotlari va haydovchilik guvohnomasi raqamlaridan tashqari, sugʻurta polislari, hisob raqamlari va sugʻurta daʼvolari haqidagi tafsilotlarni ham qoʻlga kiritgani maʼlum boʻldi.

AssuranceAmerica vakillarining soʻzlariga koʻra, xakerlar kompaniya xodimlaridan birini nishonga olgan. Hujum natijasida xodimning tizimga kirish maʼlumotlari (credentials) oʻgʻirlangan va xavfsizlik choralari chetlab oʻtilgan. Mutaxassislarning fikricha, bunday holatlar odatda parollarni oʻgʻirlovchi zararli dasturlar yoki feyk dasturiy taʼminotlar orqali amalga oshiriladi. Hozirda buzib kirilgan akkauntlar bloklangan.

Kiberxavfsizlik sohasidagi umumiy vaziyat

Indiana shtati bosh prokuraturasi maʼlumotlariga koʻra, jabrlanganlarning umumiy soni qariyb 7 millionni tashkil etadi va ularga 10-iyuldan boshlab rasmiy ogohlantirish xatlari yuborila boshlangan. Kompaniya rahbariyati, xususan, bosh direktor Joe Skruck xakerlar bilan aloqaga chiqilgani yoki toʻlov (ransom) amalga oshirilgani haqidagi savollarga hozircha javob bermadi.

Ushbu voqea AQSHda haydovchilik guvohnomalari va shaxsni tasdiqlovchi hujjatlar bilan bogʻliq kiberhujumlar koʻpayib borayotgan bir paytda yuz berdi. Masalan, iyun oyida Texas shtatida ham shunga oʻxshash hodisa kuzatilgan boʻlib, unda 3 milliondan ortiq haydovchilik guvohnomasi va pasport maʼlumotlari oʻgʻirlangan edi. Bu kabi holatlar global miqyosda raqamli xavfsizlik protokollarini qayta koʻrib chiqish zarurligini anglatadi.

Oʻzbekiston sharoitida ham davlat xizmatlari va sugʻurta tizimlari raqamlashib borayotganini hisobga olsak, AQSHdagi ushbu voqea mahalliy kompaniyalar uchun ham muhim dars boʻlishi lozim. Shaxsiy maʼlumotlarni saqlashda faqat texnik choralarga tayanib qolmay, xodimlarning kiber-gigiyena boʻyicha bilimlarini oshirish ham oʻta muhim ahamiyatga ega.