SpaceX koinotni zabt etishda davom etmoqda: Super Heavy Booster 21 sinovdan oʻtkazildi

Elon Musk asos solgan SpaceX kompaniyasi dunyodagi eng qudratli raketa tizimi hisoblangan Starship loyihasini takomillashtirishda navbatdagi muhim qadamni tashladi. Texas shtatidagi Starbase poligonida joylashgan Massey's Outpost majmuasida Super Heavy Booster 21 tezlatgichining toʻliq kriogenli yonilgʻi quyish sinovlari muvaffaqiyatli yakunlandi. Ushbu jarayon raketaning oʻta past haroratlarda ishlash qobiliyatini tekshirish uchun oʻta muhim bosqich hisoblanadi. Bu haqda Ixbt.com xabar beradi.

ixbt.com maʼlumotiga koʻra, sinov davomida raketa korpusi qalin qirov qatlami bilan qoplandi, bu esa yonilgʻi baklari ichidagi ekstremal sovuqlikdan dalolat beradi. Muhandislar ushbu test orqali tizimning germetik holati, yonilgʻi uzatish klapanlarining ishlashi va konstruksiyaning kriogen yuklamalarga chidamliligini tahlil qilishdi. Avvalroq SpaceX mutaxassislari yonilgʻini qisman quyish boʻyicha ikki marta urinish oʻtkazgan edi, bu safargi toʻliq sinov esa tizimning parvozga tayyorligini tasdiqladi.

Mechazilla yordamida ushlab qolish strategiyasi

Booster 21 qurilmasi Starship tizimining 14-integrallashgan parvozi uchun moʻljallangan. SpaceX kompaniyasining asosiy maqsadlaridan biri — koʻp marta ishlatiladigan raketa texnologiyasini mukammallikka yetkazishdir. Rejaga koʻra, ushbu parvoz davomida Super Heavy tezlatgichi yerga qaytib tushayotganda, uni Mechazilla deb nomlanuvchi maxsus xizmat koʻrsatish minorasining mexanik "panjalari" bilan havoda ushlab qolishga harakat qilinadi.

Biroq 14-parvozning yakuniy ssenariysi joriy yilning 24-iyuliga rejalashtirilgan 13-parvoz natijalariga bogʻliq boʻladi. Agar navbatdagi missiya muvaffaqiyatli oʻtsa, SpaceX muhandislari Booster 21 bilan yanada murakkabroq manevrlarni amalga oshirishga ruxsat oladilar. Bu kabi sinovlar nafaqat texnik nosozliklarni aniqlash, balki kelajakda Mars va Oyga amalga oshiriladigan missiyalar uchun xavfsizlik kafolatini yaratishga xizmat qiladi.

Starship loyihasi hozirda koinot sanoatidagi eng ambitsiyali dastur boʻlib qolmoqda. Super Heavy Booster 21 ning muvaffaqiyatli sinovdan oʻtishi SpaceXʼning parvozlar chastotasini oshirish va raketalarni qayta tiklash xarajatlarini kamaytirish borasidagi strategiyasiga toʻla mos keladi. Mutaxassislarning taʼkidlashicha, har bir yangi Booster avvalgisidan koʻra takomillashtirilgan va chidamliroq qilib ishlanmoqda.

Kriogen sinovlardan soʻng, navbatdagi bosqichda Booster 21 ning dvigatellari statik tarzda oʻt oldirilishi kutilmoqda. Bu jarayon raketa havoga koʻtarilishidan oldingi soʻnggi jiddiy tekshiruvlardan biri boʻlib, Raptor dvigatellarining quvvati va barqarorligini amalda namoyon etadi. Oʻzbekistonlik koinot ishqibozlari uchun ham ushbu texnologik poyga qiziqarli, sababi Starship kelajakda global internet va sayyoralararo transport tizimini butunlay oʻzgartirishi mumkin.