Савдо уруши янги босқичда: Трамп Канададан импортни чеклаб, 50 %лик божлар киритди
Шимолий Америка қитъасидаги икки йирик иқтисодий шерик — АҚШ ва Канада ўртасидаги савдо қарама-қаршилиги кескин тус олди. Сешанба куни АҚШ президенти Дональд Трамп қатор янги фармонларни имзолаб, Канададан мотоцикллар, мопедлар, алкоголсиз ва спиртли пиво, вино, кучли ичимликлар ҳамда бир қатор озиқ-овқат хомашёларини мамлакатга олиб киришни тўлиқ тақиқлади. Бундан ташқари, расмий Вашингтон 15 сентябрдан бошлаб Канаданинг кўплаб саноат ва истеъмол товарларига нисбатан қўшимча 50 фоизлик бож ставкаларини жорий этмоқда ҳамда қўшни давлатни АҚШнинг йиллик 50 миллиард доллардан ортиқ бўлган давлат харидлари тизимидан бутунлай чиқариб ташлашга буйруқ берди. Хўш, Оқ уй бундай кескин чораларни нега қабул қилди, Трампнинг «қора рўйхати»га яна нималар киритилди ва Канада бунга қадар АҚШга қандай зарба берган эди? Мақола охирида эса асосий интрига — эмбарго кучга кирадиган аниқ муддат, божлар бекор қилинган кутилмаган товарлар ва икки томонлама савдо урушининг келажаги бўйича барча тафсилотларни маълум қиламиз.
Тўлиқ эмбарго ва 50 фоизлик божлар: Тақиқ остига тушган маҳсулотлар
Оқ уй сайтида эълон қилинган расмий ҳужжатга кўра, АҚШ бозори Канаданинг қатор машҳур маҳсулотлари учун ёпилмоқда:
Мотоцикл ва мопедлар: Двигатель ҳажми 800 куб сантиметрдан юқори бўлган мотоцикллар ва мопедларни АҚШ ҳудудига олиб кириш таъқиқланади;
Спиртли ва спиртсиз ичимликлар: Тақиқ рўйхатига оддий ва алкоголсиз пиво, олма сидри, винолар ҳамда барча турдаги кучли алкоголли ичимликлар киритилди;
Озиқ-овқат хомашёси: Сут зардоби, тростник ва қора патока каби хомашёлар ҳам тўлиқ эмбарго остига тушди;
15 сентябрдан 50 фоизлик янги божлар: Президент маъмурияти Канададан келтириладиган пишлоқ, пўлат, алюминий, қоғоз, мебел, ёриткичлар ва бошқа қатор саноат маҳсулотларига қўшимча 50 фоизлик бож тўлови белгилади;
Автомобилларга хавф сақланиб қолмоқда: Оқ уй вакили Трампнинг Канада енгил ва юк машиналарига нисбатан ҳам 50 фоизлик бож жорий этиш режаси ҳамон кучда эканини маълум қилди.
«Бизнинг бу кескин қароримиз Канада томонидан Америка экспортига қарши жорий этилган асоссиз янги божларга берилган тўғридан-тўғри ва аниқ жавобдир», — дея таъкидлади Оқ уй маъмурияти вакили.
50 миллиард долларлик зарба ва Канаданинг 20 миллиардлик божлари
Икки давлат ўртасидаги иқтисодий қарама-қаршилик музокаралар тўхташидан сўнг кучайиб кетди:
Давлат харидларидан маҳрум қилиш: Трамп ўзининг Truth Social саҳифасида General Services Administration (GSA) бошқармасига Канада маҳсулотларини АҚШнинг йиллик 50 миллиард доллардан ортиқни ташкил этувчи давлат харидлари тизимидан бутунлай чиқариб ташлашни буюрди;
Канаданинг жавоб чораси: Сешанба куни Канада ҳукумати АҚШдан экспорт қилинадиган тахминан 20 миллиард долларлик маҳсулотларга қарши ўз божларини кучга киритди;
629 та товар позицияси: Канада маиший техника, электроника, металл ва кийим-кечакни ўз ичига олган 629 турдаги Америка товарларига 25 фоиздан 50 фоизгача бож белгилаган;
Музокаралар барбод бўлиши: Икки иттифоқчи ўртасидаги зиддият жорий йилнинг 21 августида Канаданинг савдо музокараларидан расман чиқиб кетиши билан бошланган эди.
Божлар бекор қилинган кутилмаган маҳсулотлар
Кўпчилик таҳлилчилар ва бизнес вакилларини қизиқтирган энг муҳим масала — чекловлар қачон тўлиқ кучга кириши ва Оқ уйнинг тузатишлари нималардан иборат эканидир. Энг муҳим хулоса шундаки, Канададан олиб кириладиган товарларга нисбатан белгиланган қатъий эмбарго 2026 йил 29 сентябрь куни Шарқий вақт билан соат 00:01 дан бошлаб расман кучга киради. Бироқ Оқ уй амалдаги божларга маълум «тузатишлар» ҳам киритди. Ҳужжат иловасига мувофиқ, ички бозор эҳтиёжларини ҳисобга олган ҳолда, туз, ҳожатхона қоғози, кўрпа-тўшак жилдлари ва қармоқ қисмлари учун аввал ўрнатилган 50 фоизлик божлар расман бекор қилинди. Трампнинг таъкидлашича, Канада Америка фермерлари ва компанияларига нисбатан адолатли муносабатни тикламагунча, савдо чекловлари янада кенгайиши мумкин.
Сизнингча, АҚШ ва Канада ўртасидаги бундай мисли кўрилмаган савдо уруши глобал иқтисодиёт ва нарх-навога қандай таъсир кўрсатади? Дональд Трампнинг қўшни давлатга нисбатан қўллаган қаттиқ тақиқлари ва 50 фоизлик божлари ўзини оқлайдими? Ўз фикр-мулоҳазаларингизни изоҳларда қолдиринг ва ушбу муҳим халқаро иқтисодий таҳлилни яқинларингиз ҳамда ҳамкасбларингизга улашинг!
Изоҳлар 0
…