Қашқадарёда 9 ойда 1,392 ҳайдовчи маст ҳолда ушланди

Қашқадарё вилоятида йўлларда хавфсизлик ҳолати яна жамият эътиборига қайтди. 2025 йилнинг дастлабки тўққиз ойи давомида ҳудудда 1 392 нафар шахс маст ҳолда транспорт воситасини бошқаргани учун жавобгарликка тортилди. Бу ҳақда вилоят суди маълум қилди.

Маълумотларга кўра, жазога тортилганларнинг 15 нафари аёллар, 71 нафари эса 60 ёшдан ошган фуқаролар бўлган. Яъни фақат ёш ҳайдовчилар эмас, балки кекса ёшдагилар ҳам қонунни четлаб ўтишга уринган.

Маст ҳайдовчи — йўлдаги яширин хавф

Мамлакат қонунчилигида аниқ белгилаб қўйилганидек, алкоголь ёки гиёҳванд моддалар таъсирида транспорт бошқариш нафақат маъмурий ҳуқуқбузарлик, балки жамият хавфсизлиги учун жиддий таҳдид ҳисобланади. Бир маст ҳайдовчи бир неча инсон тақдирига нуқта қўйиши мумкин — шу боис жазо чоралари тобора кучайтирилмоқда.

Қонун кучайди: ҳайдовчилик ҳуқуқидан маҳрум этиш ва жарима

2025 йил 20 февралда қабул қилинган Ўзбекистон Республикаси Қонунига (ЎРҚ–1033-сон) асосан, Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодекснинг 131 ва 136-моддаларига янги ўзгартиришлар киритилган.

Янги таҳрирга кўра:

• Маст ҳолда транспорт бошқарган ҳайдовчи уч йил муддатга ҳайдовчилик гувоҳномасидан маҳрум этилади ва БҲМнинг 40 баравари миқдорида жарима тўлайди;

• Агар ҳайдовчилик гувоҳномаси бўлмаган шахс бундай қоидабузарликка йўл қўйса, унга БҲМнинг 50 баравари миқдорида жарима ёки 15 суткагача маъмурий қамоқ жазоси қўлланилади;

• Мастлик ҳолатини аниқлаш учун текширувдан бош тортганлар ҳам уч йилгача ҳайдовчилик ҳуқуқидан маҳрум этилади ва БҲМнинг 30 баравари миқдорида жарима тўлайди.

Сонлар ортида — фожиалар эҳтимоли

Қашқадарё вилоятида бу каби ҳолатлар сони йилдан-йилга ошиб бормоқда. 2024 йилда 1 697 нафар ҳайдовчи маст ҳолда транспорт бошқарган бўлса, жорий йилнинг 9 ойи ичида бу кўрсаткич 1 392 нафарга етди. Бу — ҳар куни ўртача 5–6 киши маст ҳолда рульга ўтираётгани дегани.

Маст ҳолатда ушланганлардан 1 157 нафари жаримага тортилган, шулардан 980 нафари ҳайдовчилик ҳуқуқидан маҳрум этилган. 235 нафари эса маъмурий қамоқ жазосини олган. Улар орасида 15 нафар аёл ва 71 нафар 60 ёшдан ошган шахс борлиги жамоатчиликни жиддий ўйга солмоқда. Шунингдек, 148 нафар хориж фуқароси ҳам шундай қонунбузарликка йўл қўйган.

136-модда бўйича текширувдан бош тортган 260 кишининг 225 нафари жаримага, 35 нафари эса қамоқ жазосига тортилган.

Ҳар бир руль — масъулият рамзи

Мутахассислар таъкидламоқда: транспорт воситаси фақат ҳаракат воситаси эмас, балки жавобгарлик рамзидир. Маст ҳолда рульга ўтириш нафақат ўз ҳаётини, балки кўплаб инсонларнинг тақдирини хавф остига қўяди.

Йўллардаги тартиб, хавфсизлик ва инсон ҳаёти — бу шунчаки қонун масаласи эмас, балки ижтимоий онг ва маданият кўрсаткичи ҳисобланади.