Ўзини “очиқ кодли ёмон қиз” деб атайдиган КК исмли блогер ўзининг пушти рангли чиғаноқ шаклидаги сумкасини тўлақонли кибердекка (кйбердекк) айлантирди. Бу қурилма шунчаки аксессуар эмас, балки Тамаготчи, электрон китоб ўқувчи ва шахсий серверларга уланган кучли компьютердир. КК дастурий муҳандислик соҳасида ма“лумотга эга бўлмаса-да, у Распберрй Pi асосида ноодатий ДИЙ компьютерлар яратишни ўрганиб олди ва Бимбо Теч блоги орқали бошқа аёлларга ҳам буни ўргатмоқда. Бу ҳақда Techcrunch.com хабар беради.
Кибердек тушунчаси илк бор Уилям Гибсоннинг 1984-йилдаги “Неуромансер” романида пайдо бўлган. 2010-йилларда Распберрй Pi каби кичик компьютерлар бозорга чиққач, ишқибозлар ўз қурилмаларини йиғишни бошладилар. Сўнгги ойларда ижтимоий тармоқларда аёллар томонидан яратилган бадиий ва гипер-феминин кибердеклар оммалашиб кетди. КК технология оламидаги яширин мисогинияни танқид қилиб, “элита” моделлар доим қора ёки кумуш рангда чиқишини, пушти ранг эса э“этибордан четда қолишини та“кидлайди.
Ҳозирда Instagram ва TikTok платформаларида турли хил ижодий намуналар: ёғоч ва мохдан ясалган Гаме Бой ўйин қурилмалари, 3D-принтерда босилган қазилма ичидаги MP3 плеерлар ва ҳатто Барбие қўғирчоқ уйи ичига яширилган мини-компьютерларни кўриш мумкин. Бу ҳаракат нафақат эстетика, балки Meta ва Apple каби гигантларнинг бир хиллигига ҳамда назоратига қарши норозилик рамзидир. Фойдаланувчилар ўзларининг 1000 долларлик iPhone қурилмаларини “жаилбреак” қила олмасликларидан чарчаган.
Ушбу тренд одамларга технология устидан назоратни қайтариб олиш имконини беради. ККнинг сўзларига кўра, одамлар “қора қути” ичидан чиқиб, ўз қурилмаларини мустақил равишда ўзгартира олишлари ижодкорликнинг энг юқори чўққисидир. Бу ҳаракат технологияни шунчаки исте“мол қилиш эмас, балки уни шахсийлаштириш ва эркинлик воситасига айлантиришни мақсад қилган.
“Zamin”ни Telegram'да ўқинг!
