Сунъий интеллект ниқоби остидаги қисқартиришлар: Техногигантлар нима учун ходимлардан воз кечмоқда?
Глобал технология саноатида кутилмаган ва зиддиятли жараёнлар кузатилмоқда. Йирик компаниялар рекорд даражадаги фойда ва даромадлар ҳақида ҳисобот бераётган бир пайтда, ўн минглаб ходимларни ишдан бўшатишда давом этмоқда. Бу қисқартиришларнинг асосий сабаби сифатида эса кўпинча сунъий интеллект (AI) технологияларининг жорий этилиши кўрсатилмоқда. Бироқ, соҳа экспертлари ушбу баҳонанинг ортида бошқа иқтисодий омиллар яширинганидан шубҳаланишмоқда. Бу ҳақда Techcrunch.com хабар беради.
ТруеУп платформаси маълумотларига кўра, жорий йилда технология компанияларида 363 дан ортиқ қисқартириш тўлқини юз берган ва бу қарийб 150 минг кишининг ишсиз қолишига олиб келган. Бу ўтган йилги кўрсаткичдан 44 фоизга юқори бўлиб, ҳар куни ўртача 974 нафар мутахассис ўз ўрнини йўқотаётганини англатади. Чалленгер, Грей & Чристмас консалтинг фирмаси ҳисоботида қайд этилишича, ўтган ойда қисқартиришлар сўнгги икки йилдаги энг юқори нуқтага чиқди ва деярли барча соҳаларда AI асосий сабаб сифатида келтирилди.
AI — хатоларни ёпиш учун қулай баҳонами?
Кўплаб таҳлилчилар сунъий интеллектни шунчаки ходимларни бўшатиш учун "қулай ниқоб" деб ҳисобламоқда. Масалан, Block компанияси раҳбари Жакк Дорсей дастлаб қисқартиришларни AI воситалари иш услубини ўзгартираётгани билан изоҳлаган эди. Бироқ, кейинчалик у пандемия даврида компания ҳаддан ташқари кўп ходим олиб юборганини тан олишга мажбур бўлди. Машҳур инвестор Марк Андреэссен ҳам бу фикрга қўшилади. Унинг сўзларига кўра, йирик компанияларнинг аксарияти 25 фоиздан 75 фоизгача ортиқча штатларга эга ва энди улар AI технологиясидан ўз хатоларини тузатиш учун "сеҳрли баҳона" сифатида фойдаланмоқда.Uber компаниясидаги вазият ҳам эътиборга молик. Компания ўзининг кадрлар бўлими ходимларининг 23 фоизини қисқартирган ҳолда, буни AI билан боғлиқ эмаслигини таъкидлади. Аммо бу баёнот Uber техник директори компаниянинг 2026-йилгача мўлжалланган AI бюджетини бор-йўғи тўрт ойда сарфлаб бўлгани ва муҳандисларнинг Claude Коде каби воситалардан фойдаланишини чеклашга мажбур бўлгани ҳақидаги хабарлардан сўнг янгради. Бу эса компания ичидаги молиявий ресурслар қайта тақсимланаётганидан далолат беради.
Бойлик ва ишсизлик ўртасидаги тафовут
Ходимлар кўчага ҳайдалаётган бир пайтда, технология олами етакчилари ва AI стартаплари мисли кўрилмаган даражада бойимоқда. Масалан:- Серебрас Сйстеms чип ишлаб чиқарувчиси NASDAQ биржасига чиққан илк кунидаёқ акциялари 68 фоизга қимматлаб, асосчиларини миллиардерга айлантирди;
- SpaceX компаниясининг бозор қиймати 2,1 триллион долларга етди, бу эса минглаб ходимларнинг қоғоздаги миллионларига айланди;
- OpenAI ва Anthropic каби компанияларнинг қиймати 1 триллион доллар атрофида баҳоланмоқда.
Айни пайтда АҚШ ва бошқа ривожланган мамлакатларда яшаш нархи, тиббий суғурта ва ипотека ставкалари кескин кўтарилмоқда. Технология соҳасидаги мутахассислар учун иш ўринларининг камайиши иқтисодий қийинчиликларни янада кучайтирмоқда. Мутахассисларнинг фикрича, AI ҳақиқатда самарадорликни оширса-да, ҳозирги қисқартиришлар кўпроқ корпоратив харажатларни оптималлаштириш ва акциядорлар олдида ҳисобот беришга қаратилган стратегик ҳаракатдир.
Изоҳлар 0
…