Дунё бўйлаб болалар учун ижтимоий тармоқларни тақиқлаш тўлқини кучаймоқда
Сўнгги ойларда дунёнинг кўплаб ривожланган мамлакатлари вояга етмаган болалар ва ўсмирларнинг ижтимоий тармоқлардан фойдаланишини чеклаш бўйича қатъий чоралар кўришини эълон қилмоқда. Бу тенденция ёш авлодни кибербуллинг, интернетга қарамлик ва руҳий саломатлик муаммоларидан ҳимоя қилиш мақсадида амалга оширилмоқда. Австралия бу борада кашшоф бўлиб, бошқа давлатлар учун ўзига хос прецедент яратди. Бу ҳақда Techcrunch.com хабар беради.
Буюк Британия ушбу рўйхатга қўшилган сўнгги давлатлардан бири бўлди. Мамлакат Бош вазири Кеир Стармер июн ойи ўрталарида болалар учун ижтимоий тармоқлардан фойдаланишни тақиқлаш ниятида эканини билдирди. Ҳукуматлар томонидан илгари сурилаётган ушбу қоидалар ёш фойдаланувчилар дуч келиши мумкин бўлган хавфларни, жумладан, зарарли контент ва онлайн йиртқичлар таъсирини камайтиришга қаратилган.
Тақиқ жорий этган ва режалаштираётган давлатлар
Ҳозирда бир қатор мамлакатлар ижтимоий тармоқ гигантларига нисбатан қонуний талабларни кучайтирмоқда. Қуйида ушбу йўналишда фаол қадам ташлаётган давлатлар келтирилган:- Австралия: 2025-йил декабрь ойидан бошлаб 16 ёшга тўлмаган болалар учун Facebook, Instagram, TikTok ва Х каби платформалардан фойдаланишни расман тақиқлади. Қоидаларни бузган компаниялар 34,4 миллион АҚШ долларигача жаримага тортилиши мумкин.
- Австрия: Март ойи охирида 14 ёшгача бўлган болалар учун чекловлар жорий этишини маълум қилди.
- Канада: 16 ёшгача бўлган фойдаланувчилар учун рақамли хавфсизлик тўғрисидаги қонун лойиҳасини ишлаб чиқди.
- Дания: Ҳукумат 15 ёшгача бўлган болалар учун платформаларни ёпиш бўйича сиёсий келишувга эришган.
Шунга қарамай, бундай кескин чоралар жамиятда турли баҳсларга сабаб бўлмоқда. Хусусан, Амнестй Теч каби ташкилотлар ва бир қатор экспертлар бу тақиқларни самарасиз деб ҳисобламоқда. Уларнинг фикрича, ёшни текширишнинг инвазив усуллари шахсий маълумотлар махфийлигига хавф туғдиради ва ёш авлоднинг замонавий рақамли реаллигини инобатга олмайди.
Ўзбекистон сегментида ҳам ижтимоий тармоқларнинг ёшлар тарбиясига таъсири тез-тез муҳокама қилинадиган мавзулардан биридир. Ғарб давлатларининг ушбу тажрибаси келажакда минтақамиздаги рақамли хавфсизлик сиёсатига ҳам ўз таъсирини кўрсатиши мумкин. Ҳозирча аксарият давлатлар жарималар ва қонуний тўсиқлар орқали технологик гигантларни масъулиятни ўз зиммасига олишга мажбурлашга уринмоқда.
Изоҳлар 0
…