Павел Дуров Meta ва Релиансе компанияларини Telegram фаолиятига тўсқинлик қилишда айблади

Telegram мессенжери асосчиси Павел Дуров Ҳиндистоннинг энг йирик телекоммуникация оператори Релиансе компаниясини глобал миқёсда мессенжер фаолиятини чеклашга уринишда айблади. Дуровнинг сўзларига кўра, ушбу компания ўзининг техник имкониятларидан фойдаланиб, нафақат Ҳиндистон ҳудудида, балки унинг чегараларидан ташқарида ҳам миллионлаб фойдаланувчилар учун Telegram тармоғига киришни блоклаб қўйган. Бу ҳақда Ixbt.com хабар беради.

Ушбу ҳолат БГП ҳижаккинг (Бордер Гатевай Протокол — маршрутлаш протоколи ўғирланиши) усули орқали амалга оширилган. Натижада Telegram фойдаланувчилари, жумладан, Бирлашган Араб Амирликларидаги юз минглаб одамлар мессенжерга уланишда жиддий муаммоларга дуч келишди. Дуров бу ҳаракатларни атайлаб уюштирилган саботаж деб атади, чунки Релиансе оператори юзага келган носозликлар борасидаги кўплаб мурожаатларни эътиборсиз қолдирган.

Рақобат ва Meta билан боғлиқлик

Павел Дуровнинг фикрича, бундай техник ҳужумлар ортида рақобат уруши турган бўлиши мумкин. Гап шундаки, Релиансе компаниясининг бир қисми Meta корпорациясига (WhatsApp эгаси) тегишли ҳисобланади. Telegram асосчиси глобал маршрутлаш тизимидан бу тарзда суиистеъмол қилиниши шубҳали эканини таъкидлади. "Агар Релиансе ва WhatsApp Ҳиндистонда Telegram'ни тақиқлаш бўйича лобби ҳаракатлари ортида турган бўлса, бундан асло ҳайрон бўлмайман", — деб ёзди у ўз каналида.

Мессенжер маъмурияти бошқа алоқа операторларига мурожаат қилиб, Релиансе (АС18101) томонидан юборилаётган рухсатсиз БГП эълонларини рад этишни тавсия қилди. Бу чоралар интернет маршрутларининг ўғирланишини тўхтатиш ва фойдаланувчилар учун барқарор алоқани таъминлаш учун зарурдир.

Блокировканинг тўхтатилиши

Дуровнинг ушбу баёноти эълон қилинганидан тўрт соат ўтгач, Релиансе компанияси зарарли маршрутлашни тўхтатишга мажбур бўлди. Шундан сўнг мессенжер фаолияти барча ҳудудларда қайта тикланди. Telegram раҳбари ўз аудиториясига ва техник ҳамжамиятга ушбу муаммони оммалаштиришда кўрсатган ёрдами учун миннатдорчилик билдирди.

Таъкидлаш жоизки, Ҳиндистон Telegram учун энг йирик бўзорлардан бири ҳисобланади. Аввалроқ ушбу мамлакатда мессенжерга нисбатан турли чекловлар қўллашга уринишлар бўлган эди. Дуров бу каби ҳаракатларни хато деб ҳисоблайди ва очиқ рақобат ўрнига техник тўсиқлар яратиш фойдаланувчилар ҳуқуқларини поймол қилишини қайд этди.

Ҳозирда Telegram бутун дунё бўйлаб, жумладан, Ўзбекистонда ҳам одатдаги режимда ишламоқда. Мутахассисларнинг фикрича, БГП протоколи билан боғлиқ бундай ҳодисалар замонавий интернет хавфсизлиги нақадар нозик эканини ва йирик провайдерлар халқаро трафикни манипуляция қилиши мумкинлигини яна бир бор кўрсатди.