Авиация келажаги: Водородли двигател юқори баландликдаги синовдан муваффақиятли ўтди

Авиация саноатида экологик тоза технологияларга ўтиш йўлидаги муҳим қадам ташланди. ГE Аэроспасе ва унинг шоъба корхонаси Авио Аэро компаниялари йўловчи самолётлари учун мўлжалланган водородли двигателни юқори баландликдаги парвоз шароитларида қайта ишга тушириш синовларини муваффақиятли якунлади. Ушбу тадқиқот Европа Иттифоқи томонидан молиялаштириладиган ҲЙДEА дастури доирасида амалга оширилди. Бу ҳақда Ixbt.com хабар беради.

Синовлар Германия аэрокосмик марказининг (ДЛР) Ламполдшаузен шаҳридаги Космик ҳаракатланиш институтида ўтказилди. Экспериментнинг асосий мақсади — ҳаво сийрак, босим паст ва ҳарорат ўта совуқ бўлган баландликларда водородли двигателнинг барқарор ишлашини текширишдан иборат эди. Бу водород авиацияси учун энг жиддий техник тўсиқлардан бири ҳисобланади, чунки водород анъанавий авиакеросинга қараганда тезроқ ва юқори ҳароратда ёнади.

Технологик мураккаблик ва инновацион ечимлар

Водороднинг ёниш жараёни ва аланганинг хатти-ҳаракатини назорат қилиш ўта аниқликни талаб этади. Шу сабабли, муҳандислар кўп камерали ёниш тизимига эга махсус стенд яратдилар. Синтетик ҳаво генератори ёрдамида юқори баландликдаги қуруқ ва паст босимли атмосфера муҳити сунъий равишда ҳосил қилинди. Бу эса двигателнинг реал парвоз пайтидаги ҳолатини лаборатория шароитида ўрганиш имконини берди.

Унисон бўлинмаси томонидан айнан водород ёқилғиси учун ишлаб чиқилган ўт олдириш тизими синовларда ўзининг самарадорлигини исботлади. Тадқиқотчилар юқори тезликда тасвирга олувчи камералар ёрдамида ёниш камераси ичида аланганинг қандай шаклланиши ва тарқалишини батафсил таҳлил қилишди. Тўпланган маълумотлар келажакда тўлиқ ўлчамли водородли ёниш камераларини яратиш учун асос бўлиб хизмат қилади.

Гибрид тизимлар ва келажак истиқболлари

Шунингдек, АМБEР дастури доирасида мутахассислар мегаватт қувватига эга ёнилғи элементлари тизимини ҳам синовдан ўтказишди. Ушбу тизим минтақавий классдаги гибрид-электр самолётлари учун мўлжалланган бўлиб, минималдан максимал қувватгача бўлган турли юкламаларда барқарор ишлашини кўрсатди. Бу авиацияда зарарли ташламаларни нолга тушириш йўлидаги яна бир параллел ечимдир.

ГE Аэроспасе ва Сафран Аиркрафт Энгинес ҳамкорлигида амалга оширилаётган кенг кўламли РИСE дастури доирасида ҳозиргача юзлаб синовлар ва минглаб иш сикллари бажарилди. Мутахассисларнинг ҳисоб-китобларига кўра, янги двигател архитектуралари ёқилғи сарфини ҳозирги энг замонавий ечимлардан 20 фоизга кўпроқ тежаш имконини беради.

ixbt.com маълумотларига кўра, водород авиацияси ҳали кўплаб муаммоларни ҳал қилиши керак. Бунга ёқилғини сақлаш, ташиш ва аэропортларда тегишли инфратузилмани яратиш масалалари киради. Шунга қарамай, муваффақиятли ўтган ушбу критик тестлар тижорий водород самолётлари даври яқинлашаётганидан далолат беради. Келгусида ушбу технологиялар асосида тўлиқ парвоз намойишларини ўтказиш режалаштирилган.