Oʻzbekiston iqtisodiy maydonida muhim yangilik: mamlakat bosh banki navbatdagi yigʻilishda milliy iqtisodiyot uchun strategik ahamiyatga ega boʻlgan qarorni qabul qildi. Zamin.uz Markaziy bankning pul-kredit siyosatidagi joriy cheklovlar va kelgusi yil uchun kutilayotgan iqtisodiy oʻzgarishlar tahlilini taqdim etadi.
Narx-navo barqarorligi: Inflyatsiya jilovi qoʻldami?
Joriy yilning 29 aprel kuni boʻlib oʻtgan yigʻilishda Oʻzbekiston Markaziy banki asosiy stavkani yillik 14 foiz miqdorida oʻzgarishsiz qoldirishga qaror qildi. Bu qaror mamlakatda isteʼmol narxlari oʻsishini jilovlash va makroiqtisodiy muvozanatni taʼminlash maqsadida qabul qilingan.
Statistik maʼlumotlarga koʻra, 2026 yilning mart oyida yillik inflyatsiya 7,1 foizgacha pasaygan boʻlsa, bazaviy inflyatsiya koʻrsatkichi 5,7 foizni tashkil etdi. Shunga qaramay, narxlarning pasayish surʼati hamon ehtiyotkorlikni talab qilmoqda. Rejaga koʻra, yil yakuniga qadar umumiy inflyatsiya 6,5 foizgacha sekinlashishi kutilmoqda, asosiy maqsad (target) esa — 5 foizlik koʻrsatkichga erishishdir.
Iqtisodiy oʻsish: Kutilganidan yuqori natijalar
2026 yilning birinchi choragi Oʻzbekiston iqtisodiyoti uchun nihoyatda sermahsul keldi. Yalpi ichki mahsulot (YAIM) real hisobda 8,7 foizga oʻsdi. Bunday yuqori surʼatlar asosan quyidagi sohalar hisobiga shakllandi:
Xizmat koʻrsatish sohasi;
Qurilish tarmogʻi;
Ichki va tashqi savdo aloqalari.
Investitsiyaviy muhitning jozibadorligi saqlanib qolayotgani sababli, Markaziy bank 2026 yil yakuni boʻyicha iqtisodiy oʻsish prognozini 7-7,5 foizgacha oshirdi.
Tashqi xatarlar va logistika muammolari
Jahon bozoridagi geosiyosiy vaziyatning keskinlashuvi Oʻzbekiston ichki bozoriga ham oʻz taʼsirini oʻtkazmay qolmaydi. Neft va oziq-ovqat mahsulotlari narxining koʻtarilishi, shuningdek, transport va logistika xarajatlarining ortishi import tovarlari orqali ichki inflyatsiyaga bosim oʻtkazishi mumkin.
Biroq, ijobiy omillar ham yoʻq emas:
Oltin narxining xalqaro bozorda yuqoriligi;
Eksport tushumlari va pul oʻtkazmalarining barqarorligi;
Savdo hamkorlarimiz valyutalarining mustahkamlanishi ichki valyuta bozorini qoʻllab-quvvatlamoqda.
Omonatlar va kreditlar taqdiri
Markaziy bankning asosiy stavkani yuqori darajada saqlashi oddiy fuqarolar uchun nimani anglatadi? Avvalo, bu banklardagi omonatlar boʻyicha foiz stavkalarining jozibadorligi saqlanib qolishini taʼminlaydi. Bu esa aholini mablagʻlarini jamgʻarishga undaydi va isteʼmol bozoridagi ortiqcha talabni kamaytirib, narxlar oshishini toʻxtatadi.
Aziz mushtariylar, sizningcha, asosiy stavkaning 14 foizda qolishi bank kreditlari va omonatlariga qanday taʼsir qiladi? Iqtisodiy barqarorlikni taʼminlash uchun yana qanday choralar koʻrish lozim?
Iqtisodiyot va moliya olamidagi eng muhim yangiliklarni Zamin.uz saytida kuzatishda davom eting. Markaziy bankning navbatdagi yigʻilishi 17 iyun kuni boʻlib oʻtishi rejalashtirilgan.
“Zamin”ni Telegramʻda oʻqing!
