Elektr iste’molida yangi rekord: issiq tizimni sinamoqda
O‘zbekistonda anomal issiq elektr energiyasi iste’molini rekord darajaga olib chiqdi. 13 iyul kuni respublika bo‘yicha sutkalik elektr iste’moli 278,6 million kVt·soatga yetib, yozgi mavsum uchun yangi yuqori ko‘rsatkich qayd etildi.
Bir kunda 278,6 million kVt·soat sarflandi
Energetika vazirligi ma’lumotiga ko‘ra, 13 iyul kuni mamlakatda elektr energiyasi iste’moli 278,6 million kVt·soatni tashkil etdi.
Bu o‘tgan yozgi mavsumda qayd etilgan eng yuqori ko‘rsatkichdan 6 million kVt·soatga ko‘p. Foiz hisobida esa o‘sish 2,2 foizni tashkil qilgan.
Avvalgi yozgi rekord 2025 yil 18 iyul kuni qayd etilgan edi. O‘shanda respublika bo‘yicha bir sutkada 272,6 million kVt·soat elektr energiyasi iste’mol qilingan.
Rekord ortida nima turibdi?
Asosiy sabab — jazirama issiq.
Havo harorati keskin ko‘tarilganda konditsioner, ventilyator, sovitkich va boshqa maishiy texnika vositalariga talab ortadi. Bu esa bir vaqtning o‘zida millionlab xonadon, ofis, do‘kon va ishlab chiqarish obyektlarida elektr tarmog‘iga katta yuk tushishiga olib keladi.
Oddiy qilib aytganda, har bir uyda konditsioner ishlaganda, butun respublika miqyosida bu energetika tizimi uchun ulkan sinovga aylanadi.
Ishlab chiqarish iste’moldan yuqori bo‘ldi
13 iyul kuni sutkalik elektr energiyasi ishlab chiqarish hajmi 281,5 million kVt·soatni tashkil etdi.
Bu ko‘rsatkich shu kuni qayd etilgan 278,6 million kVt·soatlik iste’moldan yuqori bo‘lgan.
Ko‘rsatkich | Miqdor |
|---|---|
13 iyul kungi iste’mol | 278,6 mln kVt·soat |
13 iyul kungi ishlab chiqarish | 281,5 mln kVt·soat |
2025 yilgi avvalgi yozgi rekord | 272,6 mln kVt·soat |
Farq | +6 mln kVt·soat |
O‘sish | +2,2% |
Bu raqamlar energetika tizimi yuqori yuklama sharoitida ishlayotganini ko‘rsatadi.
Yangi rekordlar yana bo‘lishi mumkin
Vazirlik yaqin kunlarda havo harorati yanada ko‘tarilishi mumkinligini inobatga olib, elektr energiyasi iste’moli va energetika tizimi yuklamasi bo‘yicha yangi rekordlar qayd etilishi ehtimolini bildirdi.
Bu esa tarmoqlar uchun xavfsiz ishlash, avariyalarning oldini olish va hududlarda elektr ta’minotini barqaror ushlab turish masalasini yanada muhimlashtiradi.
Ayrim hududlarda texnik nosozliklar sabab qisqa muddatli uzilishlar kuzatilishi mumkinligi ham istisno emas.
Nega yozda elektr yuklamasi keskin oshadi?
Yozgi mavsumda elektr iste’moli asosan sovitish uskunalari hisobiga ko‘tariladi. Ayniqsa, kunduzgi va kechki vaqtlarda tarmoqqa tushadigan yuklama yuqori bo‘ladi.
Eng ko‘p elektr sarflaydigan omillar:
• konditsionerlarning uzoq vaqt ishlashi;
• savdo va xizmat ko‘rsatish obyektlarida sovitish tizimlari;
• muzlatkich va sovitkichlarning kuchaytirilgan rejimi;
• ishlab chiqarish korxonalarida yozgi yuklama;
• kechki vaqtda aholi iste’molining bir vaqtda oshishi.
Shuning uchun jazirama kunlarda elektr energiyasidan oqilona foydalanish faqat tejamkorlik emas, balki umumiy tizim barqarorligiga ham ta’sir qiladi.
Xonadonlar nima qilishi mumkin?
Energetika tizimidagi yuklamani kamaytirishda aholi ham muhim rol o‘ynaydi. Ayniqsa, eng yuqori iste’mol soatlarida ortiqcha uskunalarni bir vaqtda ishlatmaslik tarmoqqa tushadigan bosimni kamaytiradi.
Foydali tavsiyalar:
Tavsiya | Nima beradi? |
Konditsionerni 24–26 darajaga qo‘yish | elektr sarfini kamaytiradi |
Keraksiz chiroqlarni o‘chirish | ortiqcha yuklamani pasaytiradi |
Kir yuvish va dazmollashni kechroq vaqtga qoldirish | pik soatda yukni kamaytiradi |
Sovitkich eshigini ko‘p ochmaslik | kompressor ishini yengillashtiradi |
Bir vaqtda ko‘p texnika ishlatmaslik | ichki tarmoqni ham himoya qiladi |
Bu mayda harakatlar alohida olinganda kichik ko‘rinadi. Ammo millionlab iste’molchilar shunday yo‘l tutsa, umumiy tizimga sezilarli yordam bo‘ladi.
Issiq faqat odamlarni emas, tarmoqni ham charchatadi
Anomal issiq kunlarda elektr tarmoqlari, transformatorlar va kabellar ham yuqori yuklama ostida ishlaydi. Bu esa texnik nosozliklar xavfini oshiradi.
Shu sababli energetika korxonalari kuchaytirilgan ish rejimiga o‘tkazilgani, avariya-ta’mirlash brigadalari hududlarda navbatchilik asosida ish olib borayotgani ma’lum qilindi.
Bunday kunlarda eng muhim vazifa — iste’molchilarni elektr energiyasi bilan uzluksiz ta’minlash va ehtimoliy nosozliklarni tezkor bartaraf etish.
Rekord — ogohlantiruvchi signal
13 iyul kuni qayd etilgan 278,6 million kVt·soatlik iste’mol rekordi faqat statistika emas. Bu mamlakat energetika tizimi yozgi issiq sharoitida qanday katta bosim ostida ishlayotganini ko‘rsatuvchi signal.
Ishlab chiqarish hajmi iste’moldan yuqori bo‘lgani yaxshi xabar. Ammo havo harorati yana ko‘tarilsa, yuklama ham oshishi mumkin.
Endi asosiy savol shu: jazirama davom etsa, O‘zbekiston energetika tizimi navbatdagi rekord yuklamalarni ham barqaror ko‘tara oladimi?
Izohlar 0
…