3 fevral kuni Embraer Singapurdagi aviasalonda O‘zbekiston C-390 Millennium harbiy-transport samolyoti uchun buyurtmachi ekanini rasman e’lon qildi. Ya’ni gap shunchaki “yangi texnika” haqida emas — gap havo transporti imkoniyatlarini yangilash, missiyalarni tezlatish va qiyin sharoitda ham ishlay oladigan platformaga o‘tish haqida ketyapti.
Ma’lum qilinishicha, O‘zbekiston Harbiy-havo kuchlari ushbu samolyotlardan asosan transport va gumanitar vazifalarda foydalanadi. Eng muhim jihat: O‘zbekiston bu turdagi samolyotni ekspluatatsiya qiladigan Markaziy Osiyodagi birinchi davlatga aylanadi. Bu esa mintaqa aviatsiyasi uchun ham “yo‘l ochuvchi” voqea — kimdir boshlaydi, qolganlar natijani ko‘rib qaror qiladi.
Embraer Defense & Security rahbari Boshko da Koshta Junior ham buni ayniqsa modernizatsiya nuqtayi nazaridan ta’kidladi: O‘zbekiston havo transportini zamonaviylashtiryapti, demak vazifalar tezligi va logistika sifati ham boshqacha bo‘ladi.
Endi samolyotning o‘zi haqida. XXI asr talablari asosida loyihalashtirilgan C-390 Millennium o‘z sinfida eng zamonaviy harbiy transport samolyotlaridan biri sifatida ko‘rsatilayapti. U boshqa o‘rta o‘lchamli harbiy transport samolyotlariga nisbatan:
- ko‘proq foydali yuk ko‘taradi — 26 tonnagacha;
- tezroq uchadi — taxminan 470 uzelgacha;
- uzoqroq masofaga borish imkoniyatiga ega.
Funksional ro‘yxat ham “keng qo‘llanma”dek: yuk va qo‘shin tashish, texnika va xodimlarni desantlashtirish, tibbiy evakuatsiya, qidiruv-qutqaruv, yong‘in o‘chirish, gumanitar operatsiyalar. Ya’ni bir samolyot — bir nechta ssenariy. Bu narsa zamonaviy armiya va favqulodda xizmatlar uchun juda katta plyus.
Yana bir amaliy afzallik: u vaqtinchalik yoki tuproqli uchish-qo‘nish yo‘laklarida ham ishlatilishi mumkin. Bunday sharoitlarda ishlay olish — real hayotda ko‘p “asqotadigan” xususiyat, chunki har missiya ham ideal aerodromda bo‘lmaydi.
Qolaversa, KC-390 uskunasi bilan jihozlangan variant havoda yonilg‘i quyuvchi sifatida ham harakat qila oladi. Millennium NATO tizimlari bilan to‘liq mos kelishi, ayniqsa moslashuvchan jangovar operatsiyalar (ACE) uchun qulayligi ham qayd etilgan.
Bu samolyotga qiziqish faqat O‘zbekiston bilan cheklanmagan. C-390 Millennium’ni allaqachon Braziliya, Portugaliya, Vengriya, Janubiy Koreya, Niderlandiya, Avstriya, Chexiya, Shvetsiya, Slovakiya va Litva harbiy-havo kuchlari ham tanlagani aytildi.
Xulosa oddiy: O‘zbekiston transport aviatsiyasida “qadam” emas, “sakrash” qilyapti. Endi asosiy intriga — bu platforma orqali gumanitar va logistika missiyalari qay darajada tezlashadi, parvoz geografiyasi qanchalik kengayadi. Muxlislar tili bilan aytsak: yangi “dvigatel” qo‘yildi, endi natija tabloda ko‘rinadi.
“Zamin”ni Telegramʻda oʻqing!
