Pekin tasdiqladi: O‘zbekiston J-10CE qiruvchilarining ikkinchi operatoriga aylandi
QisqachaAI yordamida tayyorlanganKo‘rsatish
- O‘zbekiston Pokistondan keyin Xitoyning J-10CE qiruvchi samolyotlarining dunyodagi ikkinchi xorijiy operatoriga aylangani rasman tasdiqlandi.
- XXR Mudofaa vazirligi vakili Szyan Bin ikki davlat o‘rtasidagi harbiy-savdo hamkorligi xalqaro huquq me’yorlariga mos kelishini va uchinchi davlatlarga qarshi qaratilmaganini bildirdi.
- «Chengdu Aircraft Corporation» tomonidan ishlab chiqarilgan 4.
O‘zbekiston va Xitoy o‘rtasidagi harbiy-texnik hamkorlik Markaziy Osiyo xavfsizlik arxitektonikasini tubdan o‘zgartiruvchi tarixiy bosqichga ko‘tarildi. 24 sentyabr kuni o‘tkazilgan matbuot anjumanida XXR Mudofaa vazirligi rasmiy vakili Szyan Bin ikki davlat armiyalari o‘rtasidagi aloqalar chuqur do‘stona xarakterga ega ekanini bildirib, Pekin va Toshkent o‘rtasidagi harbiy-savdo hamkorligi xalqaro huquq me’yorlariga to‘liq mos kelishi hamda uchinchi davlatlarga qarshi qaratilmaganini rasman ta’kidladi. Mazkur bayonot bilan O‘zbekiston rasman Pokistondan keyin Xitoyning eng zamonaviy J-10CE qiruvchi samolyotlarining dunyodagi ikkinchi xorijiy xaridori va operatoriga aylangani tasdiqlandi.
«Chengdu Aircraft Corporation» tomonidan ishlab chiqilgan 4.5 avlod ko‘p maqsadli ushbu jangovar qushlar osmonda to‘liq ustunlikka erishish bilan birga yerdagi strategik nishonlarni ham yuqori aniqlikda yo‘q qilishga qodir. Aslida ushbu samolyotlar O‘zbekistonga 2026 yil avgust oyi oxirida olib kelingan bo‘lib, milliy Harbiy havo kuchlari belgilariga ega kamida oltita J-10CE borti ilk bor Qarshi-Xonobod aviabazasida namoyish etilgan edi. Xarid qilingan samolyotlarning umumiy soni davlat siri sifatida saqlanayotgan bo‘lsa-da, ekspertlar qurol-yarog‘ va uchuvchilarni tayyorlash xarajatlarisiz har bir bortning narxi 40–50 million dollarni tashkil etishini bildirmoqda.
«4.5 avlod ustunligi, Xonobod aviabazasi va 50 mln dollar»: J-10CE xaridining 5 ta asosiy nuqtasi
O‘zbekiston Harbiy havo kuchlarining yangilanishi bo‘yicha eng muhim rasmiy faktlar:
Dunyoda ikkinchi xorijiy operator: O‘zbekiston Pokistondan keyin Xitoyning J-10CE samolyotlarini xarid qilgan ikkinchi davlat bo‘ldi;
Pekinning rasmiy tasdig‘i: XXR Mudofaa vazirligi vakili Szyan Bin ikki tomonlama harbiy savdo do‘stona va qonuniy ekanini ma’lum qildi;
4.5 avlod qudrati: Chengdu korporatsiyasining mazkur qiruvchisi havoda mutlaq ustunlik o‘rnatish va yerdagi nishonlarga zarba berishga mo‘ljallangan;
Qarshi-Xonoboddagi ilk namoyish: 2026 yil avgust oyida O‘zbekiston belgilari tushirilgan dastlabki 6 ta bort bazada rasman ko‘rinish bergan;
Narx va qiymat: Samolyotlarning aniq soni maxfiy bo‘lib, har bir qiruvchining bazaviy bahosi 40–50 million dollarga baholanmoqda.
Harbiy aviatsiyadagi yuksalish: J-10CE qiruvchisining texnik va strategik tasnifi
O‘zbekiston armiyasi safiga qo‘shilgan yangi qiruvchilar ko‘rsatkichlari:
Ko‘rsatkichlar va mezonlar | J-10CE qiruvchi samolyoti parametrlari |
Aviatsiya toifasi va avlodi | 4.5 avlod ko‘p maqsadli superqiruvchi (Multi-role fighter) |
Ishlab chiqaruvchi korxona | «Chengdu Aircraft Corporation» (XXR) |
Asosiy jangovar vazifasi | Havoda ustunlikni egallash, yerdagi va dengizdagi nishonlarni yo‘q qilish |
Joylashuv lokatsiyasi | Qarshi-Xonobod aviabazasi (O‘zbekiston HHK) |
Dastlabki tasdiqlangan soni | Kamida 6 ta bort (umumiy buyurtma soni rasman oshkor etilmagan) |
Bitta bortning taxminiy narxi | $40−50 million (qurol va texnik ta’minotsiz) |
Xalqaro operatorlar maqomi | 1-o‘rinda Pokiston, 2-o‘rinda O‘zbekiston Respublikasi |
Harbiy va geosiyosiy ekspertiza: Nega J-10CE tanlovi mintaqada muvozanatni o‘zgartiradi?
Harbiy tahlilchilar, aviatsiya ekspertlari va xavfsizlik bo‘yicha mutaxassislarning xulosalari:
«Osmon daxlsizligining yangi poydevori»: 4.5 avlod qiruvchilari faol fazali antenna panjarasiga (AFAR) ega radari, uzoq masofaga uruvchi raketalari va elektron kurash tizimlari bilan eski sovet samolyotlaridan (MiG-29, Su-27) bir necha barobar ustundir; bu O‘zbekiston havo hujumidan mudofaa salohiyatini sifat jihatidan yangi darajaga olib chiqadi;
Ko‘p vektorli harbiy siyosat: Toshkentning qurollanish sohasida faqat bir tomonga (masalan, Rossiya yoki G‘arbga) qaram bo‘lib qolmasdan, Pekinning eng ilg‘or aviatsiyasini tanlashi milliy mustaqillik va muvozanatli strategiyani aks ettiradi;
Qarshi-Xonobod bazasining strategik o‘rni: Samolyotlarning aynan janubiy yo‘nalishdagi eng muhim strategik aerodromga joylashtirilishi janubiy sarhadlar va mintaqaviy xavfsizlikni ishonchli kafolatlashga qaratilgan.
Sizningcha, O‘zbekiston Harbiy havo kuchlari safiga Xitoyning 4.5 avlod J-10CE qiruvchilarining qo‘shilishi milliy xavfsizligimizni qanchalik mustahkamlaydi? Armiyamizning eski texnikalardan eng zamonaviy aviatsiya tizimlariga o‘tishiga shaxsan qanday baho berasiz? Shaxsiy fikrlaringizni izohlarda qoldiring va O‘zbekiston mudofaa qudratiga oid ushbu eksklyuziv tahlilni barcha yurtdoshlarimiz bilan baham ko‘ring!
Izohlar 0
…