Xitoy koinotda yangi davrga tayyorlanmoqda: 7 metrli koʻp marta ishlatiladigan raketa kashf etildi

Xitoy koinotni zabt etish borasidagi strategiyasini yangi bosqichga olib chiqmoqda. Mamlakat mutaxassislari diametri 7 metr boʻlgan, koʻp marta foydalanishga moʻljallangan yangi avlod raketa tashuvchisini ishlab chiqishga kirishgani maʼlum boʻldi. Ushbu loyiha hozirda yaratilayotgan Long March 10 va oʻta ogʻir vaznli Long March 9 raketalari oʻrtasidagi boʻshliqni toʻldirishi kutilmoqda. Bu haqda Ixbt.com xabar beradi.

ixbt.com maʼlumotiga koʻra, yangi loyiha haqidagi xabarlar bir nechta bilvosita dalillar orqali ochiqlandi. Xususan, Xitoy aerokosmik fan va texnika korporatsiyasi (CASC) diametri 7 metrli yonilgʻi baklarini payvandlash uchun maxsus uskunalar sotib olish boʻyicha davlat tenderini eʼlon qilgan. Shuningdek, Wuxi Parker New Materials kompaniyasi tomonidan "muhim model" uchun diametri 7,5 metrli zanglamaydigan poʻlatdan yasalgan ulkan halqa yetkazib berilgani ham ushbu maʼlumotlarni tasdiqlaydi.

Texnik imkoniyatlar va strategik yondashuv

Xitoy raketa texnologiyalari akademiyasi (CALT) tomonidan ilgari surilgan strategiyaga koʻra, mamlakat koinotga yuk tashishda 5, 7 va 10 metr diametrli raketalar oilasini shakllantirmoqchi. Hozirda 5 metrli Long March 10 oy dasturi uchun tayyorlanmoqda, 10,6 metrli Long March 9 esa 2030-yillarda parvoz qilishi rejalashtirilgan. Yangi, 7 metrli sinf esa past yer orbitasiga 25 tonnadan 50 tonnagacha foydali yuk olib chiqish imkoniyatiga ega boʻladi.

Yangi raketaning asosiy xususiyatlaridan biri uning metan dvigatellari bilan jihozlanishidir. Taxminlarga koʻra, unda 80 tonna va 200 tonna tortish kuchiga ega YF-209 dvigatellari qoʻllaniladi. Shuningdek, korpus materiali sifatida alyuminiy qotishmalari oʻrniga yuqori chidamlilikka ega zanglamaydigan poʻlat tanlangan. Bu usul konstruksiyalarni tezroq va arzonroq ishlab chiqarish imkonini beradi.

Logistika va infratuzilma muammolari

Bunday ulkan oʻlchamdagi raketalarni ishlab chiqarish va tashish oʻziga xos qiyinchiliklarni keltirib chiqaradi. 7 metrdan ortiq diametrli konstruksiyalarni temir yoʻl yoki avtomobil yoʻllari orqali tashish imkonsiz. Shu sababli, Xitoy ushbu raketalarni ishlab chiqarishni bevosita dengiz boʻyida joylashgan hududlarda va Xaynan orolidagi Venchan kosmodromi yaqinida tashkil etishni rejalashtirmoqda.

Xaynan kosmodromi rahbariyati kelajakda diametri 7 va 10 metrli raketalar uchun yangi start maydonchalari qurilishini tasdiqladi. Hozirda mavjud majmualar faqat 5 metrgacha boʻlgan tashuvchilarni qabul qila oladi. Kosmodromning kengaytirilishi Xitoyga koinotda yirik sunʼiy yoʻldosh turkumlarini yaratish va yirik stansiyalar qurishda katta ustunlik beradi.

Ushbu loyihaning amalga oshirilishi Xitoyning koinotdagi raqobatbardoshligini sezilarli darajada oshiradi. Koʻp marta ishlatiladigan texnologiyalar parvozlar tannarxini pasaytirib, koinotga yuk tashishni yanada ommaviy va qulay qiladi. Bu esa oʻz navbatida, Xitoyning global kosmik poygadagi pozitsiyasini mustahkamlashga xizmat qiladi.