Suno sunʼiy intellekti YouTube va boshqa platformalardan maʼlumot oʻgʻirlashda ayblanmoqda

Musiqa yaratishga ixtisoslashgan Suno sunʼiy intellekt xizmati atrofida yangi mojaro avj oldi. Xakerlik hujumi natijasida olingan maʼlumotlar shuni koʻrsatmoqdaki, kompaniya oʻz algoritmlarini oʻrgatish uchun YouTube Music, Deezer va boshqa yirik platformalardagi mualliflik huquqi bilan himoyalangan oʻn minglab audiofayllardan noqonuniy foydalangan boʻlishi mumkin. Bu holat nafaqat texnologik etika, balki global mualliflik huquqi qonunchiligi uchun ham jiddiy sinov hisoblanadi. Bu haqda Techcrunch.com xabar beradi.

404 Media nashri xabariga koʻra, nomaʼlum xaker Suno xodimining maʼlumotlarini qoʻlga kiritish orqali kompaniyaning ichki manba kodlariga kirishga muvaffaq boʻlgan. Olingan hujjatlar Suno tizimi oʻn yillar davomida toʻplangan musiqiy kutubxonalar, Genius portali, stok audiolari va hatto podkastlarning RSS-tasmalaridan maʼlumotlarni "skreyping" (avtomatik yigʻish) usulida olinganini fosh qilgan.

Mualliflik huquqi va "halol foydalanish" bahsi

Suno rahbariyati avvalroq oʻz modellarini internetdagi ochiq maʼlumotlar asosida oʻrgatishini tan olgan edi. Kompaniya buni AQSH qonunchiligidagi "fair use" (halol foydalanish) doktrinasi bilan oqlashga urinmoqda. Biroq yirik ovoz yozish studiyalari va musiqiy leybllar bu fikrga mutlaqo qoʻshilmaydi. Ularning taʼkidlashicha, YouTube kabi platformalarning himoya tizimlarini chetlab oʻtib maʼlumot yigʻish Digital Millennium Copyright Act (DMCA) qonunini hamda xizmat koʻrsatish shartlarini qoʻpol ravishda buzish hisoblanadi.

Ushbu muammo faqat Suno bilan cheklanib qolmayapti. Uning asosiy raqobatchisi hisoblangan Udio servisi ham shunga oʻxshash ayblovlar bilan yuzma-yuz kelgan. Qizigʻi shundaki, YouTube egasi boʻlgan Google kompaniyasining oʻzi ham kitob nashriyotlari tomonidan intellektual mulkni oʻgʻirlashda ayblanib, sudga tortilgan. Bu zanjir sunʼiy intellekt sanoatida maʼlumotlar manbasi masalasi qanchalik chigal ekanini koʻrsatadi.

Foydalanuvchilar maʼlumotlari xavf ostida

Xakerlik hujumi faqat texnik kodlar bilan cheklanib qolmagan. Maʼlum boʻlishicha, hujumchi Stripe toʻlov tizimidagi mijozlarning elektron pochta manzillari, telefon raqamlari va kredit kartalarining bir qismini ham koʻrish imkoniyatiga ega boʻlgan. Bu holat servisdan foydalanuvchi millionlab insonlarning shaxsiy maʼlumotlari xavf ostida qolganini anglatadi.

Suno kompaniyasi 2025-yilning noyabr oyida sodir boʻlgan ushbu yirik xavfsizlik kemtigi haqida oʻz foydalanuvchilarini rasman ogohlantirmagan. Kompaniya vakillari bu hodisani "tezda bartaraf etilgan cheklangan xavfsizlik hodisasi" deb atash bilan kifoyalanishmoqda. Biroq mustaqil ekspertlar vaziyat ancha jiddiy boʻlishi mumkinligidan xavotirda.

Oʻzbekistondagi foydalanuvchilar uchun ham bu yangilik muhim ahamiyatga ega, chunki Suno va Udio kabi servislar mahalliy kontent yaratuvchilar orasida ommalashib bormoqda. Agarda sud jarayonlari leybllar foydasiga hal boʻlsa, ushbu platformalar faoliyati cheklanishi yoki ularning obuna narxlari keskin oshishi mumkin. Hozircha texnologik gigantlar va mualliflik huquqi egalari oʻrtasidagi kurash yangi bosqichga koʻtarilmoqda.