«Макка шартномаси ишга тушади»: Туркия Саудияга ҳарбий ёрдам беришга тайёр!

Яқин Шарқ минтақасидаги геосиёсий ва ҳарбий мувозанатни тубдан ўзгартириб юборадиган улкан тарихий қадам ташланди. Туркия расмийлари Саудия Арабистонига кенг кўламли ҳарбий ёрдам кўрсатишга тўлиқ тайёр эканини билдирди. Ямандаги «Ансар Аллоҳ» (ҳусийлар) ҳаракатининг мунтазам ракета ва дрон ҳужумлари сабаб Саудия ҳудудида хавфсизлик ва мудофаа эҳтиёжлари кескинлашган бир вазиятда, расмий Анқара «Макка шартномаси» доирасида Эр-Риёднинг барча ҳарбий талабларини тўлиқ қондириш ниятида эканини маълум қилди.

Режап Таййип Эрдўғон, валиаҳд шаҳзода Муҳаммад бин Салмон ҳамда Покистон бош вазири Шаҳбоз Шариф иштирокидаги олий даражадаги мулоқотлар манзарасида ушбу келишув ислом оламининг энг қудратли уч армиясини ягона мудофаа кун тартиби атрофида жипслаштирмоқда. Ҳусийларнинг очиқ таҳдидлари янграётган бир пайтда Анқаранинг ушбу қатъий қарори Арабистон яриморолидаги кучлар нисбатини тубдан қайта белгиламоқда.

Хўш, «Макка шартномаси» қандай ҳарбий мажбуриятларни ўз ичига олади, Туркиянинг замонавий зарбдор дронлари ва ҲҲМ тизимлари Саудияни ҳусийлар ҳужумидан қутқариб қоладими ва бу уч томонлама иттифоқ минтақада янги хавфсизлик қалқонини шакллантира оладими?

«Макка шартномаси ва ҳусийлар таҳдиди»: Ҳарбий яқинлашув хроникаси

Анқара ва Эр-Риёд ўртасидаги янги ҳарбий ҳамкорликнинг асосий босқичлари:

• Анқарадан расмий таклиф: Туркия раҳбарияти ҳусийларнинг Саудия шаҳарлари ва нефть инфратузилмасига ҳужумлари фонида Саудиянинг мудофаа эҳтиёжларини тўлиқ қоплашга тайёрлигини очиқлади;

• «Макка шартномаси» ричаги: Ҳарбий ҳамкорлик тарихий «Макка шартномаси»га асосланиб, муқаддас шаҳарлар хавфсизлиги ва стратегик шерикликни таъминлашни кўзда тутади;

• Уч томонлама иттифоқ муҳити: Анқара, Эр-Риёд ва Исломобод етакчиларининг дўстона учрашуви (Эрдўғон, Муҳаммад бин Салмон ва Шаҳбоз Шариф) минтақада янги мудофаа ўқи шаклланаётганини кўрсатди;

• Ҳусийларнинг босимига жавоб: «Ансар Аллоҳ» вакилларининг Туркия ва Покистонга йўллаган ультиматумларига қарамай, иттифоқчилар орқага чекинмаслигини амалда исботлади;

• Қуролли кучлар интеграцияси: Саудия ҳаво мудофаа тизими ва стратегик нуқталарини турк ҳарбий технологиялари билан кучайтириш режалаштирилмоқда.

Яқин Шарқдаги янги ҳарбий альянс: Салоҳият ва мажбуриятлар таққоси

«Макка шартномаси» доирасидаги асосий йўналишлар:

Геосиёсий таҳлил: Экспертлар «Анқара—Эр-Риёд» ҳарбий блоки ҳақида

Халқаро сиёсат ва хавфсизлик бўйича мутахассисларнинг хулосалари:

• Ислом оламидаги кучлар баланси: Туркия, Саудия Арабистони ва Покистон ўртасидаги ҳарбий муносабатларнинг тикланиши Яқин Шарқда ташқи кучлар (Ғарб) таъсирини камайтириб, ички хавфсизлик контурини яратишга хизмат қилади;

• Турк ҳарбий-саноат мажмуаси ғалабаси: Саудия бозори Туркия мудофаа саноати учун мисли кўрилмаган буюртмаларни тақдим этади — бу эса «Baykar» ва бошқа ҳарбий гигантларнинг минтақадаги мавқейини мустаҳкамлайди;

• Ҳусийларга кучли сигнал: Туркиядек улкан армияга эга давлатнинг Саудия томонида майдонга чиқиши ҳусийлар ҳаракатини кескин қадамлардан тийилишга мажбур қилувчи жиддий тийиб турувчи омилдир;

• Қизил денгиз ва логистика: Ушбу иттифоқ фақат қуруқликдаги эмас, балки Қизил денгиздаги халқаро савдо йўлларини денгиз қароқчилари ва ракета ҳужумларидан қўриқлашда ҳал қилувчи рол ўйнайди.

Туркиянинг «Макка шартномаси» орқали Саудия Арабистонига очиқ ҳарбий елка тутиши Яқин Шарқда янги ҳарбий-сиёсий давр бошланганидан далолат беради.

Сизнингча, Туркиянинг Саудияга ҳарбий ёрдам бериши ҳусийларнинг ракета ҳужумларини бутунлай тўхтата оладими ёки Яқин Шарқда янги тўқнашувлар тўлқинини бошлайдими? Туркия, Саудия ва Покистон иттифоқи мусулмон дунёсининг асосий мудофаа қалқонига айлана олади деб ҳисоблайсизми? Ўз таҳлилий фикрларингизни изоҳларда қолдиринг ва катта геосиёсатдаги ушбу тарихий воқеалар таҳлилини барча яқинларингиз ҳамда сиёсат ихлосмандларига улашинг!