Инсайдерлик савдосини бутунлай тақиқлаш башорат бозорларига зарар етказади

Стивенс Технология Институти тадқиқотчисининг фикрича, башорат бозорлари регуляторлари инсайдерлик савдосини бутунлай тақиқлаш ўрнига, ушбу масалага ўлчовли ёндашувни қўллашлари керак. Молия кафедраси доценти Балбиндер Сингҳ Гилл томонидан эълон қилинган илмий ишда башорат бозорларида инсайдерлик савдосини қанчалик қатъий назорат қилиш кераклиги ҳақидаги саволга жавоб берувчи расмий иқтисодий модел ишлаб чиқилди. Бу ҳақда Cointelegraph.com хабар беради.

Тадқиқотчи ўзига хос парадоксни қайд этди: бугунги кунда нарх аниқлигини оширадиган инсайдерлик келишуви, эртага нархнинг ахборот берувчи хусусиятини таъминлайдиган иштирокчилар сонини камайтириши мумкин. Модел шуни кўрсатдики, башорат бозоридаги нархлар аниқлиги назорат даражасига қараб ўзгаради. Назорат жуда суст бўлса, инсайдерлар оддий иштирокчиларни сиқиб чиқаради, ҳаддан ташқари қатъий назорат эса инсайдерларнинг ҳақиқий ахборот ҳиссасини йўққа чиқаради.

Инсайдерлик савдоси башорат бозорлари учун доимий муаммо бўлиб келмоқда, шу сабабли регуляторлар платформаларни бутунлай ёпиш ёки қатъий чоралар кўришга интилмоқда. Масалан, апрель ойида CFTC ижрочи директори қоидабузарларни жиддий чоралар билан огоҳлантирган эди. Май ойида эса АҚШ Вакиллар палатаси аъзолари Kalshi ва Polymarket платформаларида инсайдерлик савдоси бўйича текширув бошладилар.

Сингҳ Гиллнинг таъкидлашича, назорат даражаси инсайдерлик маълумоти қаердан олинганига қараб белгиланиши лозим. Агар трейдер маълумотни ўз меҳнати ва изланишлари натижасида қўлга киритган бўлса, бундай ҳолатларда назорат минимал бўлиши ёки умуман бўлмаслиги керак. Акс ҳолда, қимматли маълумотларни ишлаб чиқариш рағбатлантирилмай қолади.

Шу билан бирга, сизиб чиққан махфий маълумотлардан фойдаланиш ҳолатларида назорат даражаси юқори бўлиши шарт. Инсайдер натижага бевосита таъсир кўрсата оладиган вазиятларда, масалан, сиёсий номзод ўз сайлов кампаниясига пул тикканида, энг қатъий чоралар қўлланилиши лозим.