Қозоғистонлик собиқ футболчи Ўзбекистоннинг имкониятини баҳолади...

2026 йилги Жаҳон чемпионати старт олди ва футбол олами яна бир ойдан ортиқ давом этадиган катта байрамга шўнғиди. АҚШ, Канада ва Мексика майдонларида ўтаётган мундиал 19 июлгача давом этади. Бу сафарги мусобақа тарихий аҳамиятга эга — унда илк бор 48 та терма жамоа иштирок этмоқда.

Амалдаги жаҳон чемпиони Аргентина ўз унвонини ҳимоя қилишга ҳаракат қилади. Шу билан бирга, Франция, Испания, Англия, Португалия, Бразилия каби грандлар ҳам бош соврин учун жиддий кураш олиб бориши кутилмоқда. Албатта, Марказий Осиё мухлислари учун асосий эътибор Ўзбекистон миллий терма жамоасининг тарихий дебютига қаратилган.

Нуфузли Sports.kz сайти Қозоғистон кубоги соҳиби, миллий терма жамоа собиқ футболчиси Вячеслав Эрбес билан суҳбатлашиб, ЖЧ-2026 фаворитлари, Бразилиянинг имкониятлари, Ўзбекистон терма жамоасининг гуруҳдаги ҳолати ва янги формат ҳақида фикр сўради.

Эрбеснинг фикрича, бу галги мундиалнинг бош фаворитлари сифатида аввало Франция ва Испанияни тилга олиш мумкин. Шу билан бирга, у шахсан Англия терма жамоасига ҳам доимо мухлислик қилишини яширмади.

“Менинг назаримда, бу сафарги мусобақанинг бош фаворитлари — Франция ва Испания терма жамоалари. Шунингдек, ўзим яхши кўрадиган Англия термасини ҳам шулар қаторига қўшар эдим. Бу жамоага доим мухлислик қиламан”, — деди Эрбес.

Дарҳақиқат, Франция сўнгги йилларда жаҳон футболидаги энг барқарор терма жамоалардан бирига айланди. Килиан Мбаппе етакчилигидаги французлар ҳар қандай рақиб учун жиддий хавф туғдира олади. Испания эса янги авлод футболчилари билан яна юқори мақсадлар сари интилмоқда. Англия ҳам кучли таркиб, тажрибали футболчилар ва ёш истеъдодлар уйғунлигига эга.

Чемпионлик борасида эса Эрбес Испанияни танлашини айтди. Унинг фикрича, испан футболи ўзининг олтин даврини яна бир бор такрорлаши мумкин.

“Тахминан айтадиган бўлсам, Испанияни танлардим. 2008 йилдан бошлаб улар Европа ва жаҳон чемпионатларида қаторасига уч марта етакчи бўлишди. Менимча, энди ўша даврни яна бир бор такрорлаш вақти келди”, — деди собиқ футболчи.

Маълумки, Испания 2008 йилги Европа чемпионати, 2010 йилги Жаҳон чемпионати ва 2012 йилги Европа чемпионатида ғолиб бўлиб, футбол тарихидаги энг кучли авлодлардан бирини шакллантирган эди. Ҳозирги таркибда ҳам Ламин Ямал, Педри, Гави, Нико Уильямс каби янги авлод вакиллари бор. Шу боис Испаниядан яна катта натижа кутиш табиий.

Суҳбат давомида Эрбесдан қайси жамоалар кутилмаганда ажаблантириши мумкинлиги ҳақида ҳам сўрашди. У бу борада Португалияни тилга олди, аммо бу жамоани “сирли номзод” эмас, балки фаворитлар қаторида кўриш тўғрироқ бўлишини таъкидлади.

“Балки Португалияни айтиш мумкиндир. Ростини айтсам, уларда жуда кучли таркиб бор, шу боис уларни сирли жамоадан кўра фаворитлар қаторига қўшган маъқул”, — деди у.

Португалия ҳақиқатан ҳам кучли таркибга эга. Жамоада Криштиану Роналду, Бруну Фернандеш, Бернарду Силва, Витиня, Рафаэл Леау, Рубен Диаш каби юқори даражадаги футболчилар бор. Шу сабабли Португалия ҳар қандай рақибга қарши ўйинда ўз сўзини айта оладиган жамоа ҳисобланади.

Эрбес ўрта даражадаги терма жамоалардан катта сенсация кутмаётганини ҳам билдирди. Унинг фикрича, бундай жамоаларнинг энг катта имконияти 1/8 финалгача етиб бориш бўлиши мумкин. Чунки янги формат сабабли энди 1/16 финал босқичи ҳам қўшилган.

Бу фикрда ҳам асос бор. 48 жамоали форматда кўпроқ термалар плей-оффга чиқиш имкониятига эга бўлади. Аммо катта босқичларда тажриба, таркиб чуқурлиги, тактик тайёргарлик ва индивидуал маҳорат ҳал қилувчи аҳамият касб этади.

Фаворитлар орасида омадсиз иштирок этиши мумкин бўлган жамоа ҳақида сўралганда, Эрбес Бразилияни тилга олди. Унинг фикрича, “селесао” жиддий рақибга дуч келса, қийин аҳволга тушиб қолиши мумкин.

“Мен тилга олган фаворитлар орасидан кимдир мутлақо омадсиз ўйнайди, деб ўйламайман. Фақат бир-бирига эрта босқичларда дуч келиб қолса, шундай бўлиши мумкин холос. Мана бошқа фаворитлар орасидан эса, менимча, Бразилия учун бу чемпионат омадсиз ўтиши мумкин. Тасаввуримда, улар жиддий рақибга дуч келиши билан мағлубиятга учрайди”, — деди Эрбес.

Бразилия ҳар қандай Жаҳон чемпионатида алоҳида эътибор марказида бўлади. Аммо сўнгги мундиалларда жамоа мухлислар кутган даражада натижа қайд эта олмаяпти. Шунинг учун бу сафар ҳам Бразилия атрофида саволлар кўп. Таркибда иқтидорли футболчилар бор, аммо катта ўйинларда барқарорлик ва жамоавийлик асосий мезон бўлиб қолади.

Эрбес турнирнинг энг яхши тўпурари бўлишга асосий номзодлар сифатида Харри Кейн ва Килиан Мбаппени кўрсатди. Унинг таъкидлашича, ҳар икки футболчи ўз термасининг етакчи ҳужумчиси ва стандарт вазиятларда ҳам фаол иштирок этади.

“Мен Харри Кейн ва Килиан Мбаппега ишонч билдираман. Улар ўз термаларининг етакчи ҳужумчилари, стандарт вазиятларни ҳам кўпинча ўзи бажаради”, — деди у.

Кейн Англиянинг асосий гол умиди бўлса, Мбаппе Франциянинг энг хавфли қуроли ҳисобланади. Ҳар иккиси ҳам катта турнирларда ҳал қилувчи лаҳзаларда ўзини кўрсата оладиган футболчилар сирасига киради. Шу боис уларнинг тўпурарлик пойгасида олдинги сафларда бўлиши кутилмоқда.

Суҳбатнинг Марказий Осиё мухлислари учун энг қизиқ қисми, албатта, Ўзбекистон терма жамоаси ҳақида бўлди. Эрбес Ўзбекистоннинг Жаҳон чемпионатига чиқишини улкан ютуқ ва мамлакат футболи тарихида қоладиган воқеа сифатида баҳолади.

“Ўзбекистоннинг ўзи Жаҳон чемпионатига йўлланма олгани — мамлакат учун улкан ютуқ, тарихда қоладиган воқеа. Лекин улар жуда қийин гуруҳга тушган. Агар омад юз кўрсатса, учинчи ўрин орқали кейинги босқичга чиқишлари мумкин. Аммо шахсан мен улар гуруҳда сўнгги ўринни эгаллайди, деб ўйлаяпман”, — деди собиқ футболчи.

Албатта, бу фикр Ўзбекистон мухлислари учун ёқимсиз эшитилиши мумкин. Аммо Жаҳон чемпионатида ҳар бир эксперт ўз таҳлилига, рақиблар кучига ва тажриба омилларига таяниб фикр билдиради. Ўзбекистон учун гуруҳ ҳақиқатан ҳам осон эмас. Миллий жамоамиз кучли рақиблар билан тўқнаш келади ва ҳар бир учрашувда максимал тайёргарлик талаб этилади.

Шу билан бирга, Ўзбекистоннинг бу турнирдаги иштироки аллақачон тарихий аҳамиятга эга. Мухлислар учун асосий умид — жамоа майдонда характер кўрсатиши, охиригача курашиши ва имкониятдан фойдаланиши. Агар “оқ бўрилар” ўз интизоми, тезлиги ва бирдамлигини намойиш эта олса, ҳар қандай рақибга қарши курашиш мумкин.

Эрбес 48 та жамоали янги формат ҳақида ҳам фикр билдирди. Унинг айтишича, бу формат, аввало, Жаҳон чемпионатига одатда чиқа олмайдиган ёки камдан-кам йўлланма оладиган термалар учун катта имкониятдир.

“Бу, албатта, Жаҳон чемпионатига деярли чиқолмайдиган ёки камдан-кам бориб қоладиган термалар учун катта плюс — имкониятлари ошади. 1/16 финал босқичи қўшилди, ўйинлар сони кўпайди. Томошабинлар учун бу, албатта, қизиқ — кўпроқ футбол, кўпроқ ҳис-туйғу”, — деди у.

Ҳақиқатан ҳам, янги формат футбол географиясини кенгайтирди. Энди кўпроқ мамлакатлар мундиал муҳитини ҳис қилади, янги футбол бозорлари очилади, мухлислар эса янада кўпроқ ўйинлардан баҳраманд бўлади. Айниқса, илк бор Жаҳон чемпионатига чиққан термалар учун бу катта мотивация манбаи.

Бироқ Эрбес ушбу форматнинг салбий томонига ҳам эътибор қаратди. Унинг фикрича, бир мавсумда клуб ва терма жамоа ўйинлари билан бирга 60–70 та беллашув ўтказадиган футболчилар учун бундай формат қўшимча жисмоний юк бўлади.

“Лекин мавсум давомида барча мусобақаларни қўшиб ҳисоблаганда 60–70 та ўйин ўтказадиган футболчилар учун бу яна қўшимча юк, яна бир неча беллашув демакдир. Шунга қарамай, агар барча мутлақо қарши бўлганида, бундай формат жорий этилмасди, деб ўйлайман”, — дея қўшимча қилди Эрбес.

Бу ҳам тўғри мулоҳаза. Замонавий футболда тақвим тобора зичлашиб бормоқда. Футболчилар клубда чемпионат, кубок, еврокубоклар, терма жамоада саралаш ва халқаро турнирларда иштирок этади. Мундиалда ўйинлар сони кўпайиши эса етакчи футболчиларга янада катта масъулият юклайди.

Шу тариқа, Вячеслав Эрбес ЖЧ-2026 ҳақида бир қатор қизиқ фикрларни билдирди. У Испанияни чемпионликка асосий номзод сифатида кўрмоқда, Франция ва Англияни ҳам фаворитлар қаторига қўшмоқда. Португалияни кучли таркибли жамоа сифатида баҳолади, Бразилия эса унинг назарида кутилганидан эртароқ қоқилиши мумкин.

Ўзбекистон ҳақидаги фикри эса икки хил қабул қилиниши табиий. Бир томондан, у миллий жамоамизнинг мундиалга чиқишини тарихий ютуқ деб эътироф этди. Иккинчи томондан, гуруҳдаги имкониятларни эҳтиёткорлик билан баҳолади. Аммо футболнинг гўзаллиги ҳам шунда — майдонда тахминлар эмас, ўйин натижаси ҳал қилади.

Энди барча эътибор Жаҳон чемпионати майдонларига қаратилган. Фаворитлар ўз мақомини исботлаши, дебютантлар эса бутун дунёга ўзини кўрсатиши керак. Ўзбекистон учун бу турнир — тарихий синов, катта имконият ва янги авлод учун улкан саҳнадир.